
มังคุด..ไทยผู้นำส่งออกในอาเซียน
13 พ.ค. 2559
ทำกินถิ่นอาเซียน : มังคุด..ไทยผู้นำส่งออกในอาเซียน : โดย ... รศ.สมพร อิศวิลานนท์
มังคุด เป็นผลไม้ชนิดหนึ่งของอาเซียน หรือเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มีแหล่งกำเนิดในหมู่เกาะซุนดาและโมลุกกะของอินโดนีเซีย ต่อมาได้แพร่กระจายพันธุ์มาสู่มาเลเซีย ไทย ฟิลิปปินส์ และกลุ่มประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้อื่นๆ ในเอเชียใต้ เช่น อินเดีย ศรีลังกา รวมถึงมีการนำไปขยายพันธุ์ในอเมริกากลางอย่างเช่น กัวเตมาลา ฮอนดูรัส เปอร์โตริโก เป็นต้น
เป็นผลไม้อันเป็นที่ชื่นชอบของชาวตะวันตกและชาวจีน เพราะมีรสอมเปรี้ยว อมหวาน กลมกล่อมไปด้วยกัน แม้จะมีเพียงพันธุ์เดียวทั้งโลก แต่การนำไปปลูกในแต่ละพื้นที่สภาพอากาศที่ต่างกันอาจมีผลต่อลักษณะของรสชาติ
ได้ชื่อว่าเป็น “ราชินีของผลไม้” เพราะมีความงาม มีเนื้อหุ้มเมล็ดเป็นกลีบสีขาวอยู่ภายใต้เปลือกที่สวยงามเรียงตัวรวมกันอยู่ในผล โดยเฉพาะเมื่อถูกนำมาเสิร์ฟบนโต๊ะอาหาร
มีคุณค่าทางอาหารสูง โดยเฉพาะโพแทสเซียม โปรตีน สารเยื่อใย วิตามินซี ฟอสฟอรัส แคลเซียม แมกนีเซียม ทั้งตำรับยาโบราณของชาวเอเชียได้ใช้เปลือกมังคุด ซึ่งมีสารแทนนินและแซนโทน เป็นยาสมุนไพรมาประสานแผลและต้านเชื้อแบคทีเรีย ปัจจุบันมีการนำเปลือก เมล็ด เนื้อ มาสร้างมูลค่าเพิ่มในอุตสาหกรรมปลายน้ำ เช่น สารเสริมความงาม เครื่องดื่มน้ำผลไม้
ในกลุ่มประเทศอาเซียน ประเทศไทยเป็นแหล่งผลิตมังคุดคุณภาพชั้นดีที่สุดในอาเซียน พื้นที่เพาะปลูกมังคุดของไทยในปี 2557 มีประมาณ 0.45 ล้านไร่ และให้ผลผลิตประมาณ 0.29 ล้านตัน ภาคใต้มีการเพาะปลูกมากที่ จ.นครศรีธรรมราช และชุมพร ส่วนภาคตะวันออกมีการเพาะปลูกมากที่ จ.จันทบุรี และตลาด
ส่วนพื้นที่เพาะปลูกและผลผลิตในกลุ่มประชาคมอาเซียน ยังขาดการบูรณาการข้อมูลร่วมกันและมีการบันทึกไว้จำกัด ในฟิลิปปินส์มีการปลูกบ้างในแถบหมู่เกาะมินดาเนา และมีการส่งออกบ้างแต่เพียงเล็กน้อย ส่วนอินโดนีเซียนั้นปริมาณผลผลิตในประเทศมีจำกัด จึงนำเข้าจากประเทศไทยปีละหลายหมื่นตัน ทั้งนี้ เพราะคุณภาพที่ดีกว่าของมังคุดไทยเมื่อเทียบกับของอินโดนีเซีย ในเวียดนามและมาเลเซียต่างก็มีการผลิตมังคุดอยู่บ้างแต่มีพื้นที่เพาะปลูกจำกัด
ผลผลิตมังคุดนอกจากจะมีการค้ากันในตลาดอาเซียนแล้ว ในตลาดเอเชียตะวันออก เช่น จีน ญี่ปุ่น รวมถึงตลาดอื่นๆ นอกเอเชีย ต่างก็มีการนำเข้าจากไทย โดยในปี 2557 ไทยมีการส่งออกจำนวนถึง 20 ล้านตัน คิดเป็นมูลค่า 4,781 ล้านบาท ในจำนวนนี้เป็นการส่งออกไปจีนมากที่สุดถึงร้อยละ 35 ของปริมาณส่งออกทั้งหมด
ภัยแล้งในปีนี้เป็นที่คาดว่าจะมีผลทำให้ปริมาณผลผลิตมังคุดที่จะออกสู่ตลาดปลายเดือนนี้มีน้อยกว่าปีที่ผ่านมา บวกกับความต้องการของผู้บริโภคโดยเฉพาะตลาดจีนที่ขยายตัว จึงมีแนวโน้มว่าระดับราคาจากสวนที่เกษตรกรขายได้ปรับสูงขึ้นอย่างแน่นอน
-----------------------
(ทำกินถิ่นอาเซียน : มังคุด..ไทยผู้นำส่งออกในอาเซียน : โดย ... รศ.สมพร อิศวิลานนท์)



