ดูแลสุขภาพ : โครโมโซมยาว = อายุยืน | คมชัดลึก

 

                    จากสมัยก่อนพวกเรามักได้รับการปลูกฝังเกี่ยวกับการดูแลสุขภาพขั้นพื้นฐานเพื่อให้มีสุขภาพดี ไม่เจ็บป่วย วิธีการต่างๆ ได้แก่

 

                    1.อาหาร โดยเน้นการรับประทานอาหารครบ 5 หมู่ เลือกรับประทานผักและผลไม้ที่มีกากใยสูง หลีกเลี่ยงการบริโภคอาหารประเภททอดมากจนเกินไป หลีกเลี่ยงการรับประทานขนมหวานมากเกินไป

 

                    2.การออกกำลังกาย ควรออกกำลังกายแบบแอโรบิก เช่น เดินเร็ว วิ่งเหยาะ ต่อเนื่อง 30 นาที อย่างน้อย 3 วันต่อสัปดาห์

 

                    3.มีกิจกรรมคลายเครียด เช่น ดนตรี กีฬา โยคะ ฝึกสมาธิ วิปัสสนา โยคะ วาดภาพ ถ่ายรูป หรืออื่นๆ

 

                    แต่พวกเราเคยคิดหรือไม่ว่าเราทำไปนานเท่าไหร่ ถึงจะถือว่าสุขภาพดี หรือมีตัวชี้วัดอะไรบ้างที่สามารถบอกถึงความสมบูรณ์ของการทำงานของเซลล์ร่างกายที่แท้จริง

 

                    ในอดีตเรามักจะคุ้นเคยกับการตรวจสุขภาพประจำปี เช่น การตรวจเลือดเพื่อวินิจฉัยโรคเบาหวาน โรคโลหิตจาง โรคไขมันในเลือดสูง หรือ อื่นๆ จะสังเกตได้ว่า ในความเป็นจริงการตรวจสุขภาพประจำปีเป็นเพียงการตรวจเพื่อหาโรค หรือเพื่อการวินิจฉัยโรค เพื่อเกณฑ์คนไข้จำนวนหนึ่งเพื่อเข้ารับการรักษา

 

                    ยกตัวอย่างเช่น หากผู้ป่วยเจาะน้่ำตาลในเลือดในภาวะอดอาหาร อย่างน้อย 8 ชั่วโมง (Fasting Blood sugar) ได้ตัวเลขมากกว่า 126 mg/dl คนไข้คนนี้จะถูกวินิจฉัยว่าเป็นโรคเบาหวาน คนไข้จะได้รับการส่งไปพบแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านอายุรกรรม เพื่อรับยาลดน้ำตาล รักษาเบาหวาน หรือ ในกรณีที่คนไข้ที่มีระดับคอเลสเตอรอลมากกว่า 200 mg/dl ก็มักจะได้รับยาลดระดับไขมันในเลือด เป็นต้น 

 

                    กระบวนการเหล้านี้เราเรียกว่า Check up examination and Specialist consultation ซึ่งในระบบสาธาณสุขของไทย รวมถึงประเทศ อื่นๆ ทำกันมาอย่างน้อยไม่ต่ำกว่า 50 ปีที่ผ่านมา ที่ผ่านมาเราเชื่อเสมอว่า เป็นการดูแลตามมาตรฐาน และเป็นส่วนหนึ่งในการป้องกันโรค แต่กลับพบความเป็นจริงที่ว่า โรคเบาหวาน โรคไขมันในเลือดสูง โรคหัวใจ กลับเพิ่มจำนวนมากขึ้น สวนทางกับแนวทางการตรวจสุขภาพประจำปี ซึ่งมีแพร่หลายมากขึ้นในแทบทุกโรงพยาบาล ทั้งรัฐบาลและเอกชน นี่อาจเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้พวกเรา รวมถึงระบบสาธารณสุขทั้งหมด ควรกลับมาประเมินมาตรฐานการดูแลสุขภาพให้ดียิ่งขึ้น ในแง่มุมสำหรับประชาชน อาจมีความหมายว่า การดูแลสุขภาพตัวเอง ด้วยตัวชี้วัดเพียงการตรวจสุขภาพประจำปีทั่วไปนั้น อาจไม่เพียงพ สำหรับการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม รวมถึงการป้องกันโรค

 

                    ในปัจจุบันมีการแพทย์แขนงใหม่คือ เวชศาสตร์ชะลอวัยและฟื้นฟูสุขภาพ (Anti-aging & Regenerative Medicine) ได้เกิดขึ้นบนโลกใบนี้ เริ่มต้นที่ประเทศสหรัฐอเมริกาเมื่อ 50 ปีก่อน และมีการเรียนการสอน Post Graduation สำหรับแพทย์เพื่อเป็นแพทย์เฉพาะด้านในด้านนี้ และเผยแพร่ไปสู่ประเทศต่างๆ ทั่วโลก รวมถึงมีผลงานวิจัยมากมาย โดยมีความพยายามที่จะพัฒนาระบบการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม ทั้งในแง่การตรวจวินิจฉัย การป้องกัน และการรักษา โดยจุดมุ่งหมายเดียวคือ เพื่อชะลอความเสื่อมของเซลล์ร่างกาย และเพื่อเพิ่มอายุขัยของมนุษย์ ด้วยวิทยาการ และนวัตกรรมต่างๆ ซึ่งแพทย์ในปัจจุบัน รวมถึงประชาชน ได้ให้ความสนใจมากขึ้น ถึงการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม ทั้งนี้เพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีของทุกคน รวมถึงเพื่อการพัฒนาระบบสาธาณสุขให้ดียิ่งขึ้น

 

                    ในความเป็นจริง Telomere จะสั้นลงในทุกๆ ครั้งที่เซลล์มีการแบ่งตัว เพื่อการซ่อมแซมส่วนที่สึกหรออยู่ตลอดเวลาที่อายุเรามากขึ้น และเมื่อถึงจุดหนึ่งที่ Telomere หดสั้นลง จนถึงประมาณความยาว 5,000 Base pair เซลล์นั้นก็จะตาย หรือหมดอายุขัย หากเซลล์นั้นเป็นเซลล์สมองก็จะเกิดภาวะเซลล์สมองตาย หรือหากเป็นเซลล์กล้ามเนื้อหัวใจก็จะเกิดภาวะกล้ามเนื้อหัวใจล้มเหลว ในความหมายง่ายๆ คือ หากเซลล์นั้นเป็นอวัยวะสำคัญเช่น สมอง หรือหัวใจ หมดอายุขัย คนเราก็ตาย หรือหมดอายุขัยนั่นเอง ดังนั้นเรื่อง Telomere จึงเป็นเรื่องที่น่าสนใจอย่างยิ่ง นักวิทยาศาสตร์ค้นพบ ปัจจัยมากมาย ที่ทำให้ Telomere สั้นลงเร็ว หรือแม้กระทั่งยาวขึ้น

 

 

ปัจจัยที่ทำให้ Telomere สั้นลงอย่างรวดเร็ว ได้แก่

 

                    1.การสูบบุหรี่

 

                    2.การติดเชื้อที่รุนแรง เช่น ภาวะติดเชื้อในกระแสโลหิต

 

                    3.มะเร็ง

 

                    4.โภชนาการอาหารที่ไม่ถูกหลัก

 

                    5.ขาดการออกกำลังกาย

 

                    6.ความเครียด

 

 

ปัจจัยที่ทำให้ Telomere ยาวขึ้น หรือสั้นลงช้า ได้แก่

 

                    1.การออกกำลังกาย

 

                    2.ผักและผลไม้ ที่มีสารต่อต้านอนุมูลอิสระสูง

 

                    3.กิจกรรมที่ลดความเครียด เช่น การฟังดนตรีเบาๆ การนั่งสมาธิ การได้ทำกิจกรรมที่มีความสุข

 

                    4.วิตามิน