ไลฟ์สไตล์

นกกระจ้อยวงตาสีทองแถบปีกเหลือง

นกกระจ้อยวงตาสีทองแถบปีกเหลือง

11 ต.ค. 2558

นกป่าสัปดาห์ละตัว : นกกระจ้อยวงตาสีทองแถบปีกเหลือง

 
                      เชื่อว่าผู้อ่านหลายท่านกุมขมับทันทีที่ได้อ่านชื่อของนกป่าประจำสัปดาห์นี้ เป็นเวลาราวๆ สิบกว่าปีมาแล้ว ที่ “นกกระจ้อยวงตาสีทอง” หรือ Golden Spectacled Warbler ถูกศึกษาและแยกออกมาเป็นหลายชนิด แต่ละชนิดก็มีหน้าตาแทบจะไม่ต่างกันเลย เรียกได้ว่าเป็นนกกลุ่มแรกๆ ที่สร้างความปวดหัวให้แก่นักดูนกยามต้องจำแนกชนิดในภาคสนาม (ก่อนที่จะมีนกที่หน้าตาเหมือนๆ กันถูกศึกษาและยกเป็นชนิดเต็มหลังจากนั้นอีกเพียบ)
 
                      นกกลุ่มนี้แต่ละชนิดมีหน้าตาเหมือนกันมาก แถมยังมีถิ่นฐานกระจายพันธุ์และแหล่งอาศัยทับซ้อนกัน ชื่อสามัญของพวกมันจึงถูกตั้งเป็นเกียรติให้แก่นักปักษีวิทยา แทนที่จะตั้งตามลักษณะภายนอกหรือสถานที่ที่พบ แต่การตั้งชื่อไทยของนกไม่ได้มีธรรมเนียมปฏิบัติเช่นนั้น จะเห็นได้ว่ามีชื่อนกไทยที่บรรยายลักษณะต่างๆ ของนกมากมายเป็นเรื่องปกติ นกกระจ้อยวงตาสีทองที่เดิมมีชื่อค่อนข้างยาวอยู่แล้วก็เช่นกัน สัปดาห์นี้ขอแนะนำให้รู้จักกับนกที่มีชื่อว่า นกกระจ้อยวงตาสีทองแถบปีกเหลือง (Bianchi’s Warbler) หรือรู้จักกันในอีกชื่อว่า นกแว่นตาเหลืองปีกแถบขวาง ในคู่มือดูนกไทย
 
                      แม้นกกระจ้อยวงตาสีทองแต่ละชนิดจะมีหน้าตาต่างกันอยู่บ้างตามชื่อเรียก แต่การจำแนกชนิดนกกระจ้อยวงตาสีทองในภาคสนามนั้น แทบจะเป็นไปไม่ได้เลยหากไม่ฟังเสียงร้อง สำหรับในไทย ซึ่งเป็นแหล่งอาศัยในช่วงนอกฤดูผสมพันธุ์ เสียงที่ได้ยินบ่อยๆ คือเสียงร้องสื่อสารสั้นๆ ตามปกติพวกมันจะร้องให้ได้ยินก่อนเห็นตัวเสียอีก และเสียงร้องก็ใช้แยกชนิดได้ง่าย ต่างจากญาติสนิทในวงศ์เดียวกันอย่างนกกระจิ๊ด (leaf warblers) ซึ่งบางกลุ่มมีเสียงร้องใกล้เคียงกันมากทีเดียว
 
                      นอกจากเสียงร้อง จุดจำแนกที่ใช้ได้แน่นอนมากที่สุดคือ แต้มสีขาวที่หาง ซึ่งแทบจะเป็นไปไม่ได้เลยที่จะเห็นได้ชัดพอที่จะมั่นใจได้ในภาคสนาม โดยเฉลี่ยแถบสีดำที่กระหม่อมก็จะไม่เข้มชัดเท่าคู่เหมือนอย่าง นกกระจ้อยวงตาสีทองพันธุ์จีน (Martens’s Warbler) ที่มักพบบนภูเขาสูงเช่นเดียวกัน นอกจากนี้ยังมีส่วนสีขาวที่ขนหาง 2 คู่นอกเยอะกว่า แถบปีกที่ถูกนำมาใช้เป็นตั้งชื่อไทยนั้น เป็นเพียงเส้นสีเหลืองจางๆ แต่ไม่บางเท่าแถบปีกของชนิดอื่น มันเป็นชนิดที่ทำรังวางไข่ทางตอนใต้และตะวันออกของประเทศจีน และทางเหนือของเวียดนาม มักพบบนภูเขาสูงทั้งในแหล่งทำรังวางไข่และแหล่งอาศัยช่วงฤดูหนาว เป็นชนิดหลักที่ทำรังเกิน 2,000 เมตรจากระดับน้ำทะเล
 
 
--------------------
 
 
นกกระจ้อยวงตาสีทองแถบปีกเหลือง, นกแว่นตาเหลืองปีกแถบขวาง
 
 
 
นกกระจ้อยวงตาสีทองแถบปีกเหลือง
 
 
 
ชื่ออังกฤษ  Bianchi’s Warbler
 
ชื่อวิทยาศาสตร์  Seicercus valentini (Hartert, 1907)
 
วงศ์ (Family)  Phylloscopidae (วงศ์นกกระจิ๊ด)
 
อันดับ (Order)  Passeriformes (อันดับนกเกาะคอน)
 
 
--------------------