เมื่อความเศร้าสิงหัวใจจนคิดฆ่าตัวตาย | คมชัดลึก

 

                      ผู้สื่อข่าวรายงานว่า  'เอิ้น' พิยะดา หาชัยภูมิ จิตแพทย์ นักแต่งเพลง ได้โพสต์ข้อความ รูปภาพบนเพจ Earn Piyada 'สิ่งที่ควรรู้ไว้ เมื่อความเศร้าสิงหัวใจจนคิดฆ่าตัวตาย' ชี้ คุณค่าของผู้เขียนข่าว 'ไม่รู้จริง อย่าเขียนเลย มันบาป'

 

 

                      " สิ่งที่ควรรู้ไว้ เมื่อความเศร้าสิงหัวใจจนคิดฆ่าตัวตาย

 

                      30.07.58 เป็นวันที่เอิ้นพาครอบครัวไปทานข้าว ความรู้สึกอยากแต่งเพลงหลังจากหายไป 3 ปี มีอยู่ในใจตลอดเวลา แต่อยู่ๆ วันนั้นก็คิดจริงจังว่า อยากทำเพลงใหม่ อยากชวนศิลปินที่เคยร่วมงานกันมาร้อง ภาพวง sqweez animal ก็ผุดขึ้นในหัวทันที

 

                      'ไม่เคยจะห่างกัน' ที่เคยเขียนไว้ ยังเป็นเพลงที่ไม่ว่าเอิ้นจะไปร้องที่ไหน คนก็จะร้องตามได้เสมอ

 

                      เมื่อหยิบมือถือเปิด facebook เพื่อจะส่งข้อความไปหาวิน ก็เห็นข่าวการตายของสิงห์เต็มหน้าเฟซไปหมด

 

                      เอิ้นรู้ทันทีว่าคนรอบข้างและแฟนเพลงคงเสียใจมาก แม้แต่คนที่รู้จักกันกลายๆ เคยร่วมงานกันเพียงครั้ง ยังรู้สึกใจหาย แต่เอิ้นไม่เคยคิดที่จะเขียนอะไรเกี่ยวกับการจากไปครั้งนี้ แม้ว่าเราจะเคยร่วมงาน แม้ว่าเราเป็นจิตแพทย์ ไม่เคยตั้งใจเสพข่าว เพราะข่าวจะขึ้นมาเองตลอดเวลา

 

                      ข่าวในระยะแรกยังเป็นเรื่องของสถานการณ์ ต่อมาเริ่มเป็นการวิเคราะห์สาเหตุการเสียชีวิต เริ่มมีการโพสต์ภาพหลักฐานที่คิดว่าสนับสนุนสิ่งที่คิดเอาว่าใช่ เช่น จดหมายที่เขียนทิ้งไว้ก่อนกระโดดตึก ซึ่งสิงห์เขียนชัดเจนว่า ถึงคนที่เค้ารักเท่านั้น ข้อความในมือถือที่สิงห์ส่งให้เพื่อน ซึ่งถือว่าเป็นการละเมิดสิทธิ์ของสิงห์ คนรักของสิงห์ และคนในครอบครัวของสิงห์

 

                      จนล่าสุด มีการพาดหัวข่าวว่า คนใกล้ตัวเผย.....................(ชี้นำว่าความรักคือสาเหตุของการฆ่าตัวตาย แล้วใครที่อ้างว่าใกล้ตัว) ไม่ยุติธรรมเลยที่การเขียนข่าวเพื่อให้คนสนใจแล้วคลิ๊กอ่านเพื่อขายโฆษณาที่ซ่อนอยู่ภายใน จะกลับมาทำให้ชีวิตของคนคนนึง ต้องตกเป็นจำเลยสังคมว่าทำให้คนที่เธอรักต้องฆ่าตัวตาย

 

                      เอิ้นจึงตัดสินใจว่า เราคงจะต้องเขียนอะไรบางอย่าง ที่พอจะเป็นความรู้และเป็นประโยชน์กับเหตุการณ์นี้เสียที ในมุมของคนที่เป็นหมอที่มีหน้าที่ดูแลผู้ที่มีความคิดฆ่าตัวตายโดยตรง และในฐานะเพื่อนร่วมวงการเพลง

 

                      นี่คือสิ่งที่อยากให้ทุกคนได้รับรู้ เมื่อชีวิตเราหรือคนใกล้ตัวมีความเศร้าสิงในหัวใจ จนคิดฆ่าตัวตาย

 

 

 

รู้มั้ยว่าความหมายของการพยายามฆ่าตัวตายคืออะไร

 

 

                      การพยายามฆ่าตัวตายเป็นการร้องขอความช่วยเหลือจากคนรอบข้าง 

 

                      - จุดมุ่งหมายของเขา คือ เพื่อหาทางออกต่อปัญหา

 

                      - เป้าหมาย คือ เพื่อจะได้ไม่ต้องรับรู้อะไรอีกต่อไป

 

                      - ปัจจัยกระตุ้น ได้แก่ ความทุกข์ทรมานใจที่ยากจะทนได้

 

                      - ปัจจัยบีบคั้น (stressor) ได้แก่ ความผิดหวัง ไม่สมหวัง

 

                      - ภาวะอารมณ์ ได้แก่ ความรู้สึกสิ้นหวัง หมดหนทาง

 

                      - ความรู้สึกภายใน ได้แก่ ความรู้สึกสองจิตสองใจ

 

                      - สภาวะความคิดอ่าน (cognitive state) ได้แก่ คือความคิดหรือการมองสิ่งต่างๆ คับแคบลง

 

                      - พฤติกรรม ได้แก่ การพยายามหนีไป ณ ขณะนั้น

 

                      - พฤติกรรมที่มีกับผู้อื่น คือ การบ่งบอกถึงเจตนาสิ้นสุดชีวิต

 

                      - สิ่งที่พบบ่อย ได้แก่ รูปแบบการปรับตัวต่อปัญหาที่เป็นเช่นนี้มาตลอด

 

 

                      เราอาจคิดว่าการที่เขาฆ่าตัวตายแสดงว่าเขาได้ตัดสินใจแน่นอนแล้ว คงเปลี่ยนใจเขายาก แต่จริงๆ แล้ว จากการศึกษาพบว่า ส่วนใหญ่คนที่ฆ่าตัวตายจะมีความรู้สึกสองจิตสองใจ จริงๆ แล้วเขาอยากมีชีวิตอยู่ แต่เขาทนความปวดร้าว ความทุกข์ทรมานที่เกิดขึ้นไม่ไหว ถ้าความทุกข์นี้ลดลง หรือได้รับการช่วยเหลือ หรือมีคนชี้แนะ ความคิดอยากตายมักหายไปในที่สุด

 

 

 

จากบทความของ : ศ.นพ.มาโนช หล่อตระกูล

 

 

รู้มั้ยว่าสาเหตุของการฆ่าตัวตายเกิดจากอะไรได้บ้าง

 

                      - การศึกษาของศาสตราจารย์ Schneidman พบว่า คนเราไม่ได้ฆ่าตัวตายเพราะเพียงสาเหตุใดสาเหตุหนึ่ง แต่เป็นการเก็บความทุกข์มากมาย หลายเรื่อง จนถึงจุดที่รู้สึกว่าเก็บต่อไปไม่ไหวและไร้ทางออก

 

                      - การมีอาการของโรคซึมเศร้ารุนแรง (มาจากความคิดว่าตัวเองไร้ค่า)

 

                      - การมีอาการหลงผิด หรือหูแว่วประสาทหลอน (หนีความกลัวจากความหลงผิดว่าจะมีคนมาทำร้าย หรือมีเสียงสั่งให้ทำร้ายตัวเอง) พบได้ในโรคจิตเภท หรือการใช้สารเสพติด

 

 

รู้มั้ยว่าทำไมการฆ่าตัวตายมักถูกผูกโยงกับโรคซึมเศร้า

 

                      เพราะคนเป็นโรคซึมเศร้าจะมีความคิดอัตโนมัติที่ควบคุมได้ยาก ว่า เราก็แย่ คนอื่นไม่ดี โลกนี้ไม่น่าอยู่ จึงมีโอกาสสูงที่จะมีความคิดฆ่าตัวตายเพื่อให้พ้นจากความรู้สึกเศร้า

 

 

รู้มั้ยว่าโรคซึมเศร้ากับความเศร้าต่างกันอย่างไร

 

                      ความเศร้าเป็นภาวะ เหตุมีก็เศร้า เหตุหายก็หายเศร้า

 

                      โรคซึมเศร้าเป็นความรู้สึกเศร้าที่ฝังลึก ยากจะจางหาย เป็นต่อเนื่องยาวนานแม้ไม่มีเหตุของความเศร้า

 

 

รู้มั้ยว่าเราควรช่วยเหลือคนที่พยายามฆ่าตัวตายอย่างไร

 

                      “รับรู้” “รับฟัง” “เข้าใจ”

 

                      “รับรู้” รู้ว่าเค้ากำลังทุกข์ที่สุดในชีวิต รู้ว่าเค้ามีความคิด รู้ว่าอย่ากลัวกับการถามอย่างตรงไปตรงมาว่า “มีความคิดทำร้ายตัวเองใช่มั้ย?” “ทำอย่างไร?” แค่รู้ว่ามีคนรับรู้ความทุกข์ ใจก็เบาไปกว่าครึ่ง

 

                      “รับฟัง” เปิดโอกาสให้เค้าระบายความอัดอั้นตันใจอย่างเต็มที่ พูดให้น้อยตั้งใจฟังให้มาก

 

                      “เข้าใจ” เข้าใจสาเหตุของความทุกข์จนเป็นที่มาของความคิดฆ่าตัวตาย และแสดงความเข้าใจนั้นออกมาให้เค้ารับรู้ เช่น โอบกอด ท่าทีห่วงใย น้ำเสียงนุ่มนวล

 

 

รู้มั้ยว่าเมื่อไรเราควรเป็นผู้สรุปสาเหตุการฆ่าตัวตายของผู้อื่น

 

                      เมื่อเรามีหน้าที่เกี่ยวข้อง เช่น แพทย์ชันสูติ เจ้าหน้าที่ตำรวจหากเป็นคดี ญาติพี่น้องใกล้ชิด

 

 

รู้มั้ยว่าการสรุปการฆ่าตัวตายของผู้อื่นโดยไม่รู้จริงมีผลอย่างไร

 

                      - ผู้ตายเสียหาย ถูกมองว่าอ่อนแอ ทำไม่เรื่องแค่นี้ต้องคิดสั้น

 

                      - ผู้เกี่ยวข้อง เสียหายถูกมองว่าเป็นสาเหตุให้คนอื่นฆ่าตัวตาย โดยไม่รู้ว่าเป็นความจริงแค่ไหน เกิดความสงสัยในตัวเองไปตลอด (เสมือนตายทั้งเป็น)

 

                      - สังคมและเยาวชน สนใจแต่เรื่องผู้อื่น เกิดพฤติกรรมเลียนแบบ

 

 

รู้มั้ยว่าคุณค่าของผู้เขียนข่าวคืออะไร

 

                      การเป็นผู้ถ่ายทอดความจริงที่เป็นประโยชน์เพื่อให้คนที่ได้อ่านนำไปปรับใช้กับชีวิตของตัวเอง และให้อาหารสมองที่ดีกับอนาคตของชาติ (ช่างเป็นงานที่มีคุณค่าต่อตนเองและสังคมเหลือเกิน)

 

                      ดังนั้น ไม่รู้จริง อย่าเขียนเลย มันบาป "

 

 

 

 

Earn Piyada

 

 

 

----------------------

 

(ขอบคุณภาพ ที่มา : Earn Piyada - สิ่งที่ควรรู้ไว้ เมื่อความเศร้าสิงหัวใจจนคิดฆ่าตัวตาย)