
ศิลป์แห่งแผ่นดิน : อาลัยไพศาล
19 ก.ค. 2558
ศิลป์แห่งแผ่นดิน : อาลัยไพศาล : โดย...ศักดิ์สิริ มีสมสืบ
“ไพศาล เปลี่ยนบางช้างเปลี่ยนบางแล้ว”
ถ้อยคำประโยคแรกที่ผุดขึ้นมาเมื่อทราบข่าวการจากไปของเขา
“ไพศาล เปลี่ยนบางช้างเปลี่ยนบางแล้ว ระยับดาริกาแก้วระยิบไหว บางสิ่งในบางอย่างลอยคว้างไป จากบางอยู่สู่บางไหม้ไกลจากเรา.... สิ่งที่เธอสร้างไว้นั้น
ไพศาล แค่ธุลีจักรวาลฉะนี้เล่า สั่นสะเทือนภายในได้กล่อมเกลา ผ่านงานศิลปะเร้าปลุกดวงมาน”
จากไปด้วยวัยไม่ถึง 60 เป็นเวลาไม่มากเท่าที่ควร แต่ก็ไม่น้อยหากมองที่ความหมายของการมีชีวิตที่สร้างสรรค์ เพราะเขาทำอะไรๆ ไว้มาก
เขาจบวิทยาลัยช่างศิลป์ (เมื่อ ปี พ.ศ.2527) ชีวิตอุทิศให้ศิลปะ ทั้งในฐานะผู้สร้าง นักวิจารณ์ คอลัมนิสต์ เขียนบทความศิลปะ และศิลปะเป็นศาตราวุธเคลื่อนไหวต่อสู้ในประเด็นต่างๆ ทั้งเรื่องสิ่งแวดล้อม ปกป้องอนุรักษ์ป่าไม้ สัตว์ป่า ทรัพยากรธรรมชาติ และประเด็นทางสังคม เป็นนักกิจกรรมด้านศิลปะสู่สาธารณะ เป็นนัก “performace” ระดับเข้มข้น ร่วมขบวนกับเพื่อนพ้องน้องพี่ เช่น วสันต์ สิทธิเขตต์, สมพงษ์ ทวี, จุมพล อภิสุข น้องชายของเขา มงคล เปลี่ยนบางช้าง และจิตติมา พลเสวก ศิลปินนักคิด นักเขียน นักเคลื่อนไหว คู่ชีวิตของเขา
“จากบางรักเขาหลงรักศิลปะ รักอิสระ สัตย์ซื่อ ถือแก่นสารให้ขบคิดใช้วิจารณญาณ แสดงสดเปอร์เฟอร์มานซ์ ไพศาลสำแดง”
เขาเป็นหนึ่งนามเครือข่ายศิลปินที่เรียกร้อง ให้ภาครัฐเห็นความสำคัญของพื้นที่ทางศิลปะ จนกระทั่งหอศิลปะกรุงเทพฯ ได้คือกำเนิดขึ้นจนปัจจุบัน
ผมทราบข่าวการเจ็บป่วยของเขาอยู่เป็นระยะ พร้อมๆ กับข่าวการแสดงและสำแดงศิลปะของเขาที่ไม่เคยว่างเว้นจากจังหวะชีวิต
และเมื่อ 15 กรกฎาคม นี้เอง ขณะผมไปร่วมกิจกรรมศิลปะของหน่วยงานภาครัฐ ซึ่งมีศิลปิน จิตรกรท่านหนึ่งเป็นแม่งาน ก็ได้ทราบข่าวการจากไปของเรา หลังจากนั้นข่าวก็แพร่กระจายไปในโลกเฟซบุ๊ก ด้วยความอาลัยของเพื่อนร่วมศิลปิน วงการศิลปะของเราได้สูญเสีย “นักแสดงสด” คนสำคัญไป
“ไพศาล เปลี่ยนบางช้าง เปลี่ยนบางแล้ว” ผมขึ้นกลอนไว้อย่างนี้ อาลัย ไพศาลเปลี่ยนบางช้าง (ขออณุญาต ภาพประกอบ ไพศาล เปลี่ยนบางช้าง โดย ดินหิน รักพงษ์อโศกครับ)



