
อนุรักษ์ 'ละมุดบางกล่ำ' ภารกิจ 'ประทิน เรืองมณี'
01 ก.ค. 2558
เกษตรกรคนเก่ง : อนุรักษ์ 'ละมุดบางกล่ำ' ภารกิจ 'ประทิน เรืองมณี' : โดย...สุพิชฌาย์ รัตนะ
พื้นที่ภาคใต้มีผลไม้มากมาย ไม่ว่าจะเป็นทุเรียน ลองกอง มังคุด หากแต่หลายคนอาจไม่รู้ว่า “ละมุด” หรือภาษาปักษ์ใต้เรียก “สวา” ไม้ผลประจำถิ่นพื้นที่ อ.บางกล่ำ จ.สงขลา ที่นับวันจะหากินได้ยาก เนื่องจากมีการโค่นต้นทิ้งเพื่อหันปลูกยางพาราแทน
ยกเว้น “นางประทิน เรืองมณี” หรือ “ป้าเป็ด” วัย 61 ปี อยู่ที่ 66 หมู่ 1 ต.บางกล่ำ เป็นเกษตรกรเพียงไม่กี่รายที่มุ่งมั่นปลูกละมุดพันธุ์นี้สานต่อความอร่อยซึ่งดังกระฉ่อนเมื่ออดีต จนมีการนำมาตั้งเป็นคำขวัญ “หลวงปู่เฟื่องเลื่องลือ ระบือเรือแข่ง แหล่งส้มโอหวาน ย่านเภานาวา สวาลือนาม”
ป้าเป็ด เล่าให้ฟังว่า ปลูกละมุดมานานกว่า 20 ปี ประมาณ 50 ต้น ให้ผลผลิตต่อปี 1-2 ตัน ตลาดส่วนใหญ่จะอยู่ในท้องถิ่นและจังหวัดใกล้เคียง จำหน่ายกิโลกรัมละ 40-70 บาท แต่เนื่องจากเป็นผลไม้ที่ไม่ค่อยได้รับความนิยม ทำให้มีตลาดจำหน่ายน้อยเมื่อเทียบกับผลไม้อื่นๆ
บวกกับละมุดเป็นพันธุ์ไม้ผลที่ต้นสูงใหญ่ต้องใช้พื้นที่ เป็นปัญหาในขั้นตอนการเก็บเกี่ยวผลผลิต ส่งผลให้เกษตรกรต้องโค่นทิ้งจำนวนมาก จนปัจจุบันการปลูกเป็นสวนอย่างเป็นทางการแทบไม่มีแล้ว ส่วนใหญ่จะปลูกไว้เพื่อกินมากกว่าจำหน่าย จน “ละมุดบางกล่ำ” เริ่มสูญพันธุ์ไปตามกาลเวลา วันนี้จึงมีความพยายามจากหลายหน่วยงานที่ร่วมกันส่งเสริมให้มีการปลูกมากขึ้น
“อดีตละมุดบางกล่ำเป็นที่นิยมมาก ด้วยรสชาติหวาน เนื้อแน่น ปลอดสาร แต่ด้วยยุคสมัยที่เปลี่ยนไปผู้บริโภคไม่นิยม ชาวบ้านจึงโค่นทิ้งหันไปปลูกยางแทน ก่อนหน้านี้ก็เคยท้อ จากที่เคยปลูกไว้ 100 ต้น ได้โค่นทิ้งไปกว่าครึ่ง ต่อเมื่อหากินได้ยาก จึงหันมาอนุรักษ์และปลูกอย่างจริงจังเพื่อให้เป็นผลไม้ประจำถิ่นที่ลูกหลานได้ลิ้มลอง”
อย่างไรก็ตาม “ป้าเป็ด” กล่าวทิ้งท้ายไว้น่าสนใจว่า ละมุดปลูกครั้งเดียวให้ผลผลิตนานถึง 50 ปี โดยช่วงเก็บเกี่ยวทำได้ 2 ครั้งคือ ตุลาคม-พฤศจิกายน และมกราคม-กุมภาพันธ์ของทุกปี ซึ่งหากเกษตรกรท่านใดสนใจอยากเรียนรู้เทคนิคการปลูกหรือต้องการกิ่งพันธุ์ดี สามารถแวะเวียนมาได้ที่สวน
------------------------
(เกษตรกรคนเก่ง : อนุรักษ์ 'ละมุดบางกล่ำ' ภารกิจ 'ประทิน เรืองมณี' : โดย...สุพิชฌาย์ รัตนะ)



