สานฝัน 'หมูหลุม' สร้างอาชีพคนน่าน | คมชัดลึก

 

                     อาจกล่าวได้ว่ามูลนิธิเอสซีจี ถือเป็นฟันเฟืองเล็กๆ ที่ขับเคลื่อนการทำงานโดยมุ่งเน้นพัฒนา “คน” มาอย่างต่อเนื่อง นับเป็นเวลากว่า 10 ปีแล้วที่ได้ร่วมทำงานแลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์การทำงานภาคประชาสังคมร่วมกับผู้นำชุมชนมาโดยตลอด และพบว่าปัญหาการขาดแคลนคนรุ่นใหม่ในชุมชนส่งผลให้การพัฒนาชุมชนขับเคลื่อนไปได้ยาก ด้วยคนหนุ่มสาวจำต้องละถิ่นฐานเข้าหางานทำในเมืองหลวงเพื่อหารายได้ให้เพียงพอต่อการครองชีพ

 

                     ขณะที่ในบางชุมชนถึงแม้พวกเขาจะอยากกลับบ้าน แต่กลับไม่มีงานรองรับ รวมถึงปัญหาค่านิยมในสังคมบางแห่งที่พัดพาหนุ่มสาวเหล่านั้นให้ยิ่งไกลออกไปจากบ้าน มูลนิธิเอสซีจีจึงริเริ่มโครงการต้นกล้าชุมชนขึ้นเมื่อปี 2557 เพื่อเปิดโอกาสให้เมล็ดพันธุ์ชุดใหม่ได้หยั่งรากและเติบโตงอกงามบนผืนดินท้องถิ่นของตนเอง ภายใต้โครงการต้นกล้าชุมชน

 

                     อ.สำรวย ผัดผล ผู้บริหารศูนย์การเรียนรู้โจ้โก้ เครือข่ายมูลนิธิฮักเมืองน่าน กล่าวถึงโครงการต้นกล้าชุมชนที่ศูนย์ร่วมกับมูลนิธิเอสซีจี ว่าเป็นโครงการชวนเด็กกลับบ้าน ซึ่งกระบวนการศึกษาและค่านิยมสมัยนี้จะยิ่งทำให้ลูกหลานไปไกลบ้านจึงอยากสร้างนักพัฒนารุ่นใหม่ให้อยู่ในชุมชนบ้านเกิดเพื่อให้พวกเขามีพื้นที่ปฏิบัติการ และมีปฏิสัมพันธ์กับคนในชุมชน สร้างคุณค่าให้แก่งาน สร้างคุณค่าให้ตัวเอง ให้อยู่ได้อย่างมีศักดิ์ศรี

 

                     "เวลานี้แผ่นดินของเราแห้งผาก โล้น แล้ง เราต้องการต้นกล้าใหม่ๆ อยากเห็นต้นกล้ากระจายไปเต็มแผ่นดิน การทำให้แผ่นดินชุ่มชื้นร่มเย็นคือการร่วมกันบ่มเพาะต้นกล้า มันคือการบ่มเพาะคนที่เป็นสมองของแผ่นดิน ผมอยากเห็นต้นกล้าพัฒนาบ้านเกิดตนเองอย่างมีศักดิ์ศรี มีองค์ความรู้ และในวันข้างหน้าอยากเห็นต้นกล้าแข็งแรงและกำหนดวิถีชีวิตตัวเองได้ ต้องสามารถกำหนดแนวทางหมู่บ้านร่วมกับคนในชุมชนได้ นี่คือระบบประชาธิปไตยที่เป็นของประชาชนอย่างแท้จริง”

 

                     ต้นกล้าเจมส์ โชคชัย มัยราช เจ้าของโครงการอาสาปศุสัตว์ (หมูหลุม) พัฒนาชุมชน หนุ่มเมืองน่านที่เรียนจบ ป.ตรี สาขาสัตวศาสตร์ จาก ม.เทคโนโลยีราชมงคลล้านนา จ.น่าน เล่าว่าก่อนมาสมัครโครงการต้นกล้าชุมชน ได้ทำงานเป็นสัตวบาลที่ฟาร์มสุกรใน จ.ราชบุรี จากนั้นก็คิดอยากมาทำงานที่บ้าน อยากนำสิ่งที่เรียนมาทำประโยชน์ให้ชุมชน จนได้มาพบ อ.สำรวย ผัดผล จึงได้เรียนรู้ถึงการเลี้ยงหมูแบบหมูหลุม ซึ่งแตกต่างจากการเลี้ยงในคอกซีเมนต์ เป็นการจัดการฟาร์มที่ลดมลภาวะแก่ชุมชน

 

                     “ขี้หมู ขี้เลื่อย แกลบและซังข้าวโพดที่ผสมกันในคอกหมูหลุมกลายเป็นปุ๋ยอินทรีย์ ซึ่งเป็นอาหารชั้นดีของพืช ปลอดสารเคมีและยาฆ่าแมลง นอกจากนี้การเลี้ยงหมูหลุมยังใช้พื้นที่น้อย ผมอยากให้เกษตรกรในชุมชนหันมาเลี้ยงหมูหลุมมากขึ้น มีรายได้เพิ่มขึ้นช่วยลดพื้นที่ปลูกข้าวโพด ลดการบุกรุกแผ้วถางทำลายป่า”

 

                     ด้านสุวิมล จิวาลักษณ์ กรรมการและผู้จัดการมูลนิธิเอสซีจี กล่าวด้วยความเชื่อว่าไม่มีการสร้างใดจะยั่งยืนไปกว่าการสร้าง ‘คน’ มูลนิธิเอสซีจีจึงเปิดพื้นที่ให้นักพัฒนารุ่นใหม่ได้มีโอกาสนำเสนอโครงการเพื่อพัฒนาท้องถิ่นภูมิลำเนาของตนเองในทุกมิติ ไม่ว่าจะเป็นมิติทางการศึกษา สังคม วัฒนธรรม ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยมูลนิธิพร้อมที่จะส่งเสริมศักยภาพการทำงานของต้นกล้าชุมชนโดยสนับสนุนเบี้ยยังชีพ ค่าจัดกิจกรรมสาธารณประโยชน์ในพื้นที่ รวมถึงจัดอบรมเพื่อพัฒนาศักยภาพของต้นกล้าตลอดระยะเวลา 3 ปีของการดำเนินโครงการ นอกจากนี้น้องๆ ต้นกล้ายังมีพี่เลี้ยงซึ่งเป็นผู้ที่ทำงานและมีประสบการณ์ในพื้นที่จริงเป็นที่ปรึกษาคอยให้คำแนะนาเพื่อให้ต้นกล้าสามารถสืบทอดแนวคิดและวิธีปฏิบัติในการทำงานชุมชนได้เป็นอย่างดี และเป็น “นักพัฒนารุ่นใหม่” ที่เป็นมืออาชีพในอนาคต”

 

                     โครงการต้นกล้าชุมชนภายใต้ความร่วมมือของมูลนิธิเอสซีจี และศูนย์การเรียนรู้โจ้โก้ เครือข่ายมูลนิธิฮักเมืองน่าน นับเป็นอีกทางเลือกให้แก่คนรุ่นใหม่ที่ต้องการกลับบ้านเพื่อนำองค์ความรู้ไปพัฒนาบ้านเกิด

 

 

 

 

 

----------------------

 

(ทำมาหากิน : เอสซีจีผนึก 'โจ้โก้' สร้างต้นกล้าชุมชน สานฝัน 'หมูหลุม' สร้างอาชีพคนน่าน : โดย...สุรัตน์ อัตตะ)