ไขปัญหาฯ : เสมหะมาก | คมชัดลึก

 

         คนไข้สตรีท่านหนึ่ง อายุ 56 ตั้งแต่ปี 54 ปีซึ่งเป็นปีน้ำท่วมพอดี รู้สึกมีเสมหะมาก หูข้างขวาอื้อ ไปหาหมอให้กินยาแก้แพ้ เสมหะค่อยๆ หายไป พอยาหมด เสมหะกลับมามาก และหูอื้อเหมือนเดิม

 

         ปกติเธอเป็นภูมิแพ้ เช้าตื่นขึ้นมาต้องจาม น้ำมูกใสไหลริน คัดจมูกจากนั้นหูอื้อก็จะตามมา เป็นๆ หายๆ อยู่อย่างนี้มาตลอดเวลา 5 ปี

 

         จนเมื่อ 3 เดือนก่อน (ราวเดือนมีนาคม 58) ตรวจพบเนื้องอกในสมอง หมอผ่าตัดเอาเนื้องอกออก หลังผ่าตัด เสมหะน้อยลงบ้าง เดือนกว่าๆ มานี้มีเสมหะมากขึ้นมาอีก จามคัดจมูกน้ำมูกไหล มาพร้อมหูขวาอื้อ กลัวหนาว ในท้องมีลม เรอบ่อย ถ่ายแข็ง

 

         เนื้องอกในสมองเกี่ยวข้องกับเสมหะได้อย่างไร แผนจีนสอนว่า เสมหะเกิดจากความชื้น ความชื้นเกิดจากการทำงานของม้ามอ่อนแอ เผาผลาญสารน้ำไม่ดี น้ำจึงสั่งสมเกาะกลุ่มกลายเป็นเสมหะ ม้ามเป็นตัวสร้างเสมหะ ปอดเป็นตัวสะสมเสมหะ ดังนั้นพอเสมหะมาก ส่วนหนึ่งจะขับออกมาทางคอและปาก

 

         แต่มีเสมหะอีกส่วนหนึ่งไม่เพียงขังอยู่ที่ปอดเท่านั้น ยังเกาะกลุ่มจับก้อนอยู่ในร่างกายส่วนที่อ่อนแอที่สุด ไม่ว่าจะเป็นมดลูก รังไข่ เต้านม ไทรอยด์ สมอง หลอดเลือดที่ออกมาในรูปไขมันสูง และอวัยวะภายในส่วนอื่นทั่วร่างกายส่วนใดส่วนหนึ่งได้ทั้งนั้น ในแผนจีนจะไม่เรียกส่วนนี้ว่าเสมหะ แต่ไม่รู้ไทยจะเรียกอย่างไรจึงจะมองเห็นภาพ

 

         สำหรับผู้ป่วยท่านนี้ไปสั่งสมเกาะกลุ่มเป็นก้อนเนื้องอกที่สมอง แม้จะผ่าตัดเอาก้อนออกแล้ว หากม้ามยังอ่อนแอ บ่อเกิดของเสมหะยังอยู่ เสมหะยังมีมากอยู่ดี ดังที่ผู้ป่วยท่านนี้ผ่านการผ่าตัดเอาเนื้องอกในสมองออกไม่นาน เสมหะก็มีมากขึ้นเหมือนเดิม หากปล่อยไว้เช่นนี้นานๆ ไม่แน่ว่าก้อนเนื้องอกอาจเกิดขึ้นในสมองอีกก็เป็นได้

 

         ผู้เขียนมองว่า ผู้ป่วยท่านนี้ หยางม้ามอ่อนแอ เพราะเธอกลัวหนาว ลมในท้องมาก ถ่ายแข็งอันเนื่องจากม้ามพร่อง ทำให้เสมหะของเธอมากขึ้นเรื่อยๆ

 

         จึงต้องเสริมชี่บำรุงม้ามขับชื้นละลายเสมหะ ด้วยการฝังเข็มและให้ยาบำรุงม้าม อบอุ่นหยาง ขับเสมหะ แก้ท้องผูก อาการท้องผูกของเธอไม่ใช่มาจากลำไส้มีความร้อน ไม่ใช่ลำไส้มีน้ำน้อยจากยินพร่องหรือลำไส้ใหญ่ร้อน แต่มาจากม้ามพร่อง ยาจีนที่ให้เพื่อบำรุงม้ามขับชื้นละลายเสมหะจึงต้องใส่ยาระบายจากการบำรุงม้ามไปด้วย

 

         กินยาไป 3 ห่อแรก เสมหะออกมามาก จนผู้ป่วยตกใจว่า ทำไมกินยาแล้วแทนที่เสมหะจะน้อย กลับมากขึ้น เพราะนี่เป็นขับเสมหะที่ยังคั่งค้างอยู่ภายในร่างกายออก พออธิบายให้เข้าใจแล้วเธอจึงสบายใจ หลังจากนั้นไม่กี่วันเสมหะค่อยๆ น้อยลง เอาไปอีก 7 ห่อ กินไปอีก 2 วันเสมหะไม่มี ร่างกายเบาสบายอย่างไม่เคยเป็นมาก่อน ถ่ายคล่องขึ้น หายกลัวหนาว ลมในท้องน้อยลง ดีใจมาก มาเอากินต่ออีก 7 ห่อ

 

         แม้ว่าจะดีขึ้นมาก เธอยังมาเอายาไปกินต่อและมารับการฝังเข็มอย่างต่อเนื่อง จนกว่าม้ามจะแข็งแรง ร่างกายไม่ชื้น