ไลฟ์สไตล์

แนะการรักษาผู้ป่วยโรคมะเร็งด้วยการ 'ฝังแร่'

แนะการรักษาผู้ป่วยโรคมะเร็งด้วยการ 'ฝังแร่'

04 มิ.ย. 2558

ดูแลสุขภาพ : แนะการรักษาผู้ป่วยโรคมะเร็งด้วยการ 'ฝังแร่'

 
                       ปัจจุบันเทคโนโลยีด้านการรักษาโรคมะเร็งนั้นมีความเจริญก้าวหน้าไปมาก และมีทางเลือกในการรักษาสำหรับผู้ป่วยที่หลากหลายขึ้น เช่น การรักษาโดยใช้เคมีบำบัด การรักษาใช้รังสีรักษา การฉายแสง และการรักษาโดยใช้การผ่าตัด เป็นต้น และนอกจากนี้ยังมีการรักษาด้วย “การฝังแร่” ซึ่งเป็นวิธีการรักษาที่กำลังได้รับความสนใจเป็นอย่างมาก แต่ไม่ใช่โรคมะเร็งทุกประเภทหรือผู้ป่วยทุกคนจะสามารถเข้ารับการรักษาด้วยวิธีนี้ แต่ผู้ป่วยจำเป็นต้องได้รับคำปรึกษาจากแพทย์ถึงผลดีผลเสีย และรวมถึงชนิดของแร่ที่ใช้ในการรักษาที่เหมาะสมอีกด้วย เพราะถ้าหากผู้ป่วยได้รับการรักษา หรือแร่ที่ฝังไม่ได้มาตรฐานก็อาจส่งผลเสียต่อตัวผู้ป่วยตลอดจนคนรอบข้างได้
 
                       สำหรับการรักษาด้วยวิธีการ “ฝังแร่” นั้นมีมานานแล้ว โดยในปัจจุบันมีโรคมะเร็งที่นิยมรักษาด้วยการฝังแร่ อาทิ มะเร็งปากมดลูก ซึ่งมีการนิยมใช้ แร่เรเดียม แร่โคบอลท์ และแร่อิริเดียม ส่วนโรคอื่นๆ ที่ใช้กันมากนอกจากมะเร็งปากมดลูกแล้ว ยังสามารถรักษามะเร็งมดลูก มะเร็งโพรงหลังจมูก เป็นต้น การฝังแร่ดังกล่าวมีความปลอดภัย ซึ่งผู้ป่วยจะไม่มีสารกัมมันตรังสีตกค้างในตัว เพราะแท่งแร่และเม็ดแร่ที่ใช้จะได้รับการเก็บรักษาโดยแพทย์ นอกจากนี้ยังมี “การฝังแร่ไอโอดีน-125” โดยมาตรฐานส่วนใหญ่ใช้รักษาคนเป็นมะเร็งต่อมลูกหมากในระยะเริ่มแรก ซึ่งโอกาสหายค่อนข้างสูง โดยแร่ไอโอดีน-125 จะปล่อยรังสีอย่างต่อเนื่องและกำจัดเซลล์มะเร็งในที่สุด ทั้งนี้ ลักษณะของแร่ไอโอดีน-125 เป็นโซลูชั่นลูกน้ำ ซึ่งถูกห่อหุ้มด้วยโลหะที่เรียกว่า ไทเทเนียม โดยเม็ดแร่มีขนาดเล็ก ขณะที่ค่าครึ่งชีวิตในการแผ่รังสีอยู่ที่ 60 วัน หมายความว่า ทุกๆ 60 วัน ความแรงของรังสีจะลดลงครึ่งหนึ่งจากจุดเริ่มต้น และจะลดลงเรื่อยๆ จนสลายตัวหมดไป โดยแร่ไอโอดีน-125 เป็นวัตถุกัมมันตรังสี ฉะนั้นจะมีการสลายตัวอยู่ตลอด จนกระทั่งตัวกัมมันตรังสีหมดไปก็ไม่แผ่รังสีแล้ว แร่ไอโอดีน-125 อยู่ในกลุ่มการรักษาที่มีความเสี่ยงทางรังสีต่ำ จะมีผลกับอวัยวะอื่นไม่มากนัก ถ้าฝังได้อย่างถูกต้อง อวัยวะอื่นจะได้รับปริมาณรังสีด้วย แต่ปริมาณรังสีที่แผ่ออกมานั้น จะไม่สูงมากเกินไปที่จะทำลายอวัยวะที่อยู่รอบข้าง 
 
                       แต่สำหรับผู้ป่วยที่เดินทางไปรักษาในต่างประเทศ บางครั้งจะมีข้อจำกัดในการสื่อสาร ดังนั้นผู้ป่วยจำนวนหนึ่งได้รับการรักษาโดยการฝังแร่ไอโอดีน-125 จากต่างประเทศ และมีความจำเป็นต้องมาติดต่อเพื่อรับการรักษาต่อเนื่องในประเทศไทย อาจส่งผลกระทบในความปลอดภัยของผู้ป่วยเอง หรือแพทย์เจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติงานรวมถึงครอบครัวและประชาชนโดยทั่วไปที่จะต้องผ่านการตรวจวัดรังสีด้วยเครื่องวัดรังสี (Survey Meter) ที่เป็นเครื่องมือที่ใช้วัดเพื่อป้องกันอันตรายจากรังสี สำหรับผู้ที่ปฏิบัติงานเกี่ยวข้องกับรังสี โดยใช้ในการตรวจวัดระดับปริมาณรังสีที่มาจากภายนอกร่างกาย (External Exposure) ตรวจวัดอัตราปริมาณรังสีที่ผู้ปฏิบัติงานได้รับในขณะทำงาน ตรวจวัดอัตราปริมาณรังสีรั่วไหล ตรวจวัดรังสีปนเปื้อนหรือตกค้าง ค้นหาวัสดุกัมตรภาพรังสีที่หล่นหาย ตรวจวัดความสามารถป้องกันรังสีของแผ่นกำบังรังสี (Shield) และตรวจวัดอัตราปริมาณรังสีในสิ่งแวดล้อม ณ สถานที่ต่างๆ 
 
                       โรคมะเร็งเป็นโรคซึ่งเกิดมีเซลล์ผิดปกติขึ้นในร่างกาย เมื่อร่างกายได้รับสิ่งก่อมะเร็ง เช่น สารเคมี ไวรัส รังสี สิ่งเหล่านี้จะทำให้เซลล์เกิดการเปลี่ยนแปลง และในที่สุดเซลล์ปกติก็จะกลายเป็นเซลล์มะเร็ง ถ้าระบบภูมิต้านทานของร่างกายไม่สามารถทำลายเซลล์นั้นได้ เซลล์มะเร็งก็จะแบ่งตัวอย่างรวดเร็วกลายเป็นก้อนมะเร็งต่อไป สำหรับสัญญาณอันตราย 7 ประการ ที่ควรรีบมาพบแพทย์ ได้แก่ มีเลือดหรือสิ่งผิดปกติออกจากร่างกาย เช่น มีตกขาวมากเกินไป, มีก้อนหรือตุ่ม เกิดขึ้นที่ใดที่หนึ่งของร่างกายและก้อนนั้นโตเร็วผิดปกติ, มีแผลเรื้อรัง, มีการถ่ายอุจจาระ ปัสสาวะ ผิดปกติหรือเปลี่ยนไปจากเดิม, เสียงแหบ ไอเรื้อรัง, กลืนอาหารลำบาก เบื่ออาหาร น้ำหนักลด, มีการเปลี่ยนแปลงของหูด ไฝ ปาน เช่นโตผิดปกติ 
 
                       อย่างไรก็ตาม การฝังแร่นั้นมีประโยชน์ถ้าใช้อย่างถูกต้องและเหมาะสม โดยใช้ตามข้อบ่งชี้มาตรฐาน แต่ถ้าหากว่าใช้แบบไม่มีความเข้าใจหรือขาดความระมัดระวังก็จะเกิดผลเสีย ขอแนะนำให้ผู้ป่วยปรึกษาแพทย์เพื่อสอบถามรายละเอียดหรือข้อมูลก่อนตัดสินใจทำการรักษาใดๆ ทั้งนี้โรงพยาบาลวัฒโนสถ โรงพยาบาลที่ให้การรักษาด้านโรคมะเร็งจึงได้มีการเตรียมแผนการรองรับการรักษาทั้งผู้ป่วยที่ผ่านการฝังแร่มาแล้ว และมีการเตรียมพร้อมในการให้ปรึกษาและคำแนะนำให้ผู้ป่วยที่ผ่านการฝังแร่มาแล้วหรือผู้ป่วยใหม่ อย่างละเอียดทุกขั้นตอน รวมถึงเทคโนโลยีทางการรักษาที่ได้มาตรฐานระดับสากล ภายใต้การทำงานและดูแลของทีมแพทย์สหสาขา  
 
 
 
 
นพ.ศักดิ์พิศิษฎ์ นวสิริ 
 
แพทย์ด้านรังสีรักษา