ปอยส่างลอง บวชเณรไทยใหญ่แม่ฮ่องสอน | คมชัดลึก

 

                        เข้าสู่ช่วงฤดูร้อน โรงเรียนปิดเทอม มักเป็นช่วงเวลาที่บรรดาพ่อแม่ผู้ปกครองจะให้ลูกหลานบวชเณร เพื่อจะได้ศึกษาพระธรรมคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า อีกทั้งเชื่อว่า จะได้บุญกุศลจากการบวชสามเณร  

 

                        ประเพณีบวชเณรที่ได้ชื่อว่าแปลกตา ยิ่งใหญ่ ไม่เหมือนใคร และเป็นประเพณีที่สืบทอดกันมานาน จนเป็นที่กล่าวขานถึงความสวยงามของขบวนแห่ก็คือ งานประเพณีปอยส่างลอง หรือ งานบวชลูกแก้ว เป็นประเพณีบวชเณรตามธรรมเนียมของชาวไทยใหญ่ กำหนดจัดขึ้นประมาณต้นเดือนเมษายนของทุกปีในอำเภอต่างๆ ของจ.แม่ฮ่องสอน โดยชาวบ้านจะตกลงกันกำหนดวันนัดหมายให้ลูกหลานได้บวชเรียนพร้อมๆ กัน มีการประดับประดาผู้ที่จะบวชด้วยเครื่องประดับมีค่าอย่างสวยงาม และประกอบพิธีบวชตามวัดที่เจ้าภาพศรัทธา

 

                        สมัยก่อน ปอยส่างลองเป็นประเพณีที่จัดเฉพาะในหมู่ญาติมิตรของเจ้าภาพ จนเมื่อปี 2525 มีการจัดบวชสามเณรหมู่ร่วมกันมากถึง 200 รูป เนื่องในโอกาสเฉลิมฉลองกรุงรัตนโกสินทร์ครบ 200 ปี หลังจากนั้นมา เลยนิยมจัดให้มีการบวชเณรพร้อมๆ กันเป็นหมู่คณะ และประเพณีนี้ยังจูงใจผู้คนให้มาสนใจมากขึ้น โดยเฉพาะประเพณีปอยส่างลองในเขตเทศบาลเมืองแม่ฮ่องสอน นับเป็นการจัดงานที่นักท่องเที่ยวให้ความสนใจมากที่สุดเนื่องจากมีขบวนแห่ส่างลองที่สวยงาม 

 

                        การจัดงานแต่ละครั้งมีกำหนด 3 วัน วันแรก คือ วันรับส่างลอง เป็นวันที่เจ้าภาพของส่างลอง จะนำเด็กชายไปวัดเพื่อแต่งชุดส่างลองด้วยการนุ่งโจงกระเบนสีสด ปล่อยชายด้านหลังยาวจับกลีบ คาดด้วยเข็มขัดนาคหรือเงิน สวมเสื้อแขนกระบอกโค้งงอน เสื้อปักฉลุลายดอกไม้สีต่างๆ ศีรษะโพกผ้าแพรเกล้ามวยเสียบด้วยดอกไม้ เช่น ดอกเอื้องคำ รวมทั้งต้องแต่งหน้าเขียนคิ้ว ทาปากสีแดง และสวมถุงเท้าสีขาว พระสงฆ์ให้ศีลให้พรอบรมสั่งสอน จากนั้นให้ส่างลองขี่คอพี่เลี้ยงเรียกว่า “ตะแปส่างลอง” ไปนมัสการสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ เช่น ศาลเจ้าพ่อหลักเมือง ศาลหลักเมือง เจ้าคณะจังหวัด และญาติผู้ใหญ่ที่เคารพนับถือ 

 

                        วันต่อมา จัดเป็นวันที่มีการจัดขบวนแห่ตื่นตาตื่นใจ ก็คือ วันแห่ครัวหลู่  มีการจัดขบวนแห่ส่างลองกับเครื่องไทยทานไปตามถนนสายต่างๆ ในช่วงเช้ามีผู้มีจิตศรัทธาร่วมขบวนมากมายเพื่อช่วยกันแบกหามเครื่องอัฐบริขาร เครื่องไทยธรรมทั้งเล็กและใหญ่ ขบวนแห่ประกอบด้วยจีเจ่ (กังสดาล), ม้าเจ้าเมือง, ต้นตะเป่ส่าพระพุทธ, ต้นตะเป่ส่าพระสงฆ์, ปุ๊กเข้าแตก, เทียนเงินเทียนทอง พุ่มเงินพุ่มทอง เครื่องอัฐบริขาร โดยส่างลองจะขี่คอตะแปส่างลองตามเป็นขบวน โดยมีกลดทองหรือ “ทีคำ” แบบพม่า ไว้บังแดด ตอนเย็นมีการแสดงมหรสพสมโภชตามประเพณีไตที่วัดต่างๆ

 

                        และวันที่ 3 หรือ วันหลู่  ถึงจะเข้าสู่พิธีบวชเณร ถวายเครื่องไทยทานแก่พระภิกษุสงฆ์ และเลี้ยงอาหารไตแก่ผู้ที่มาร่วมงาน 

 

                        การจัดงานแต่ละครั้งไม่ง่าย เพราะใช้งบจัดงานค่อนข้างสูง เพื่อให้งานออกมายิ่งใหญ่สมกับที่เป็นงานบุญ พ่อแม่ของส่างลองก็จะได้รับการยกย่องไปด้วย ขณะเดียวกัน ปอยส่างลองยังเป็นประเพณีที่แสดงถึงวิถีของชุมชนที่ยังยึดมั่นศรัทธาในพุทธศาสนา และความสมัครสมานสามัคคี กระทั่งดึงดูดให้ผู้คนต่างถิ่นพากันไปเที่ยวชมงานและร่วมในขบวนแห่งานบุญนี้อย่างคึกคักไปด้วย 

 

 

---------------------

 

 

กำหนดจัดงานปีนี้

 

 

-อ.เมือง จ.แม่ฮ่องสอน

 

                        วันที่ 1-4 เมษายน 2558 ณ วัดจองคำ

 

                        วันที่ 3-6 เมษายน 2558  ณ วัดหมอกจำแป่

 

                        วันที่ 8-11 เมษายน 2558 ณ วัดบ้านห้วยขาน

 

 

-อ.ปาย จ.แม่ฮ่องสอน

 

                        วันที่ 1-3 เมษายน 2558  ณ วัดป่าขาม

 

 

-อ.แม่สะเรียง จ.แม่ฮ่องสอน

 

                        วันที่ 2-5 เมษายน 2558   ณ วัดศรีบุญเรือง

 

 

---------------------

 

(ภาพ : ททท.)