ฟื้นตำนาน 'ข้าวหอมนครชัยศรี' | คมชัดลึก

 

                              จากคำกล่าวที่ว่า "ส้มโอหวาน ข้าวสารขาว ลูกสาวสวย" น่าจะเป็นสโลแกนที่ใช้ได้ดีกับ จ.นครปฐม ที่เต็มไปด้วยพื้นที่ภาคเกษตร แหล่งผลิตพืช ไม้ผลพันธุ์พื้นเมืองที่สำคัญ ไม่ว่าจะเป็นส้มโอพันธุ์ทองดี ขาวน้ำผึ้ง ที่ปลูกกันมากแถว อ.สามพราน และนครชัยศรี ตอนนี้ก็ยังมีให้เห็น แม้จะได้รับผลกระทบจากน้ำท่วมใหญ่เมื่อปลายปี 2554 ก็ตาม แต่ก็ยังมีพืชพื้นเมืองอีกชนิดหนึ่งที่มีชื่อเสียงในอดีต แต่ปัจจุบันกลับกลายเป็นตำนานไปแล้ว

 

                              นั่นก็คือ "ข้าวหอมนครชัยศรี" หลังจากที่เคยหายสาบสูญไปนานกว่า 40 ปี วันนี้ชื่อข้าวหอมนครชัยศรีข้าวนาปีสายพันธุ์พื้นเมืองของ จ.นครปฐม คืนกลับมามีชีวิตอีกครั้งโดยความร่วมมือของหน่วยงานต่างๆ ทั้งนักวิชาการ องค์กร เครือข่ายชาวนา ที่ร่วมกันนำพันธุ์ข้าวพื้นเมืองชนิดนี้กลับมาทดลองปลูกในพื้นที่นา จ.นครปฐม โดยเน้นการปลูกด้วยระบบเกษตรอินทรีย์ เพื่อเพิ่มคุณค่าให้ผลผลิตและเป็นทางเลือกใหม่ให้คนรักษ์สุขภาพ 

 

                              โดย รศ.ดร.ประภาส ปิ่นตบแต่ง อาจารย์ประจำคณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย หนึ่งในบุคคลสำคัญที่ร่วมกับชาวนาในพื้นที่โฉนดชุมชนบ้านคลองโยง-ลานตากฟ้า อ.นครชัยศรี ค้นหาพันธุ์ข้าวหอมนครชัยศรีกลับมาปลูกกันอีกครั้ง หลังจากได้เมล็ดพันธุ์ทดลองปลูกด้วยระบบอินทรีย์ในพื้นที่ของเกษตรกรประมาณ 6 ไร่ เมื่อปี 2556 ซึ่งผลผลิตที่ได้ในปีแรกนั้นส่วนใหญ่เก็บไว้เป็นเมล็ดพันธุ์ในปีต่อไป  

 

                              อีกส่วนหนึ่งสีเป็นข้าวสารแจกจ่ายให้คนในพื้นที่ได้ทดลองชิม ซึ่งทุกคนต่างพูดเป็นเสียงเดียวกันว่ากลิ่นหอม รสชาติอร่อย ต่อมาในปี 2557 สมาชิกกลุ่มวิสาหกิจชุมชนบ้านโฉนดชุมชน คลองโยง-ลานตากฟ้า จึงขยายพื้นที่ปลูกออกไปเกือบ 30 ไร่ และแบ่งเมล็ดพันธุ์ส่วนหนึ่งให้โรงแรมสามพรานริเวอร์ไซด์ไปปลูกขยายพันธุ์ต่อเป็นรุ่นที่ 2 ภายใต้โครงการ "สามพรานโมเดล"    

 

                              โดยทางโรงแรมได้มีการนำพันธุ์ข้าวหอมนครชัยศรีมาทดลองปลูกในศูนย์พัฒนาเกษตรอินทรีย์สุขใจ ริมแม่น้ำท่าจีน ฝั่งตรงข้ามกับโรงแรม ในพื้นที่ประมาณ 2 ไร่ ซึ่งผลผลิตในปีแรกเป็นที่น่าพอใจ โดยมี อนิรุทธ์ ขาวสนิท เกษตรกรอินทรีย์ ซึ่งเป็นหัวหอกสำคัญในการฟื้นตำนานข้าวหอมนครชัยศรี ซึ่งได้รับมอบหมายจากโรงแรมสามพรานริเวอร์ไซด์ ให้เป็นผู้ดูแลศูนย์เรียนรู้เกษตรอินทรีย์ และเป็นผู้ทดลองปลูกข้าวหอมนครชัยศรีด้วยระบบอินทรีย์ โดยเริ่มปลูกในเดือนสิงหาคมและเกี่ยวในเดือนธันวาคม ใช้เวลาปลูกทั้งสิ้น 120 วัน   

 

                              สำหรับข้าวหอมนครชัยศรีนั้น คือหนึ่งในพันธุ์ข้าวพื้นเมืองของ จ.นครปฐม ที่ให้รสชาติอร่อย มีเอกลักษณ์เฉพาะ คล้ายข้าวหอมมะลิ มีข้อดีตรงที่เป็นข้าวนาปีที่ดูแลง่าย หนีน้ำได้ทัน ไวต่อแสง ไม่กินปุ๋ย และต้านตานโรคได้ดี และเชื่อว่าอีกไม่นานข้าวพื้นเมืองสายพันธุ์นี้จะกลับมาอยู่คู่นครปฐมอีกครั้ง เพื่อให้คำขวัญของจังหวัดที่ว่า "ข้าวสารขาว" ให้กลายเป็นจริงเสียที ไม่ใช่แค่มีชื่ออยู่ในตำนานครับ!

 

 

 

 

 

-------------------------

 

(เส้นทางอาชีพ : ฟื้นตำนาน 'ข้าวหอมนครชัยศรี' : โดย...สุรัตน์ อัตตะ [email protected])