
นกป่าสัปดาห์ละตัว : นกสติ๊นท์คอแดง
18 ม.ค. 2558
นกป่าสัปดาห์ละตัว : นกสติ๊นท์คอแดง
วันที่ 19-25 มกราคมนี้ สมาคมอนุรักษ์นกและธรรมชาติแห่งประเทศไทย (BCST) กำหนดให้เป็นวันสำรวจประชากรนกชายเลนปากช้อน (Spoon-billed Sandpiper) ที่ทราบกันดีว่าเป็นนกชายเลนหายากที่เหลือเพียงไม่กี่ร้อยตัว ในขณะเดียวกันก็ยังคงอยู่ในช่วงนับนกน้ำเอเชียกลางฤดูหนาว (Mid-winter Asian Waterbird Census) อาสาสมัครที่มุ่งมั่นตามหานกชายเลนปากช้อนในช่วงเวลาดังกล่าว จึงควรที่จะเก็บข้อมูลนกน้ำชนิดอื่นๆ ในเวลาเดียวกันไปด้วยเลย
เนื่องจากนกชายเลนปากช้อนมีจำนวนน้อยมาก ปกติเราจึงพบมันเพียงครั้งละตัวสองตัว หากินปะปนกับนกชายเลนชนิดอื่น โดยเฉพาะนกสติ๊นท์คอแดง (Red-necked Stint) ซึ่งมีขนาดตัวไล่เลี่ยกัน ทรวดทรงก็ละม้ายคล้ายคลึงกัน แถมยังมีถิ่นอาศัยที่คล้ายคลึงกัน คือหาดเลนและนาเกลือริมชายฝั่งทะเล ประชากรของนกสติ๊นท์คอแดงที่อพยพหนีหนาวมายังเมืองไทยยังมีจำนวนมาก บางครั้งอาจพบได้ถึงหลายพันตัวในจุดเดียว
แม้จะงอยปากของนกชายเลนปากช้อนจะโดดเด่นเป็นเอกลักษณ์ชัดเจน แต่ในระยะไกลบางครั้งก็สังเกตได้ยาก การสังเกตท่วงท่าของนกชายเลนแต่ละชนิดขณะหากินจึงช่วยได้มาก นกสติ๊นท์คอแดงซึ่งมีปากเรียวโค้งลงเล็กน้อยจะเดินจิ้มในดินเลนหรือน้ำตื้นๆ ไปเรื่อยๆ ส่วนนกชายเลนปากช้อนจะใช้ปากไถไปมาในบริเวณน้ำตื้นเป็นหลัก โดยรวมนกชายเลนปากช้อนมีขนาดตัวใหญ่กว่าเล็กน้อย สัดส่วนหัวก็ใหญ่กว่าอีกด้วย
ในช่วงนี้ของปี นกชายเลนแทบทุกชนิดอยู่ในชุดขนนอกฤดูผสมพันธุ์ พวกมันมีลำตัวสีน้ำตาลๆ เทาๆและมีท้องสีขาว แลดูละม้ายคล้ายคลึงกันไปหมด นกสติ๊นท์คอแดงจะมีคอสีส้มเข้มเมื่อเริ่มเข้าสู่ชุดขนฤดูผสมพันธุ์ในช่วงฤดูร้อน เป็นช่วงเวลาไม่นานก่อนที่มันจะอพยพขึ้นไปยังแหล่งทำรังวางไข่ทางตอนเหนือของรัสเซีย
นกสติ๊นท์คอแดงเป็นชนิดที่ชอบหากินตามชายฝั่งทะเลมากที่สุดในบรรดานกสติ๊นท์ 4 ชนิดที่พบในไทย ยามที่น้ำทะเลขึ้นสูง พวกมันจะไปหลบพักหรือหากินอยู่ในนาเกลือ ช่วงนี้เองที่จะพบหากินปะปนกับนกสติ๊นท์ชนิดอื่นๆ ซึ่งเป็นนกชายเลนขนาดเล็กที่มีขาและปากสั้นเช่นเดียวกัน หากไม่นับนกสติ๊นท์เล็ก (Little Stint) ที่มีหน้าตาคล้ายกันมากในชุดขนนอกฤดูผสมพันธุ์ นกสติ๊นท์คอแดงนั้นจำแนกชนิดได้ไม่ยากจากลวดลายและขาสีดำ ไม่เป็นสีเหลืองเหมือนนกสติ๊นท์นิ้วยาว (Long-toed Stint) และนกสติ๊นท์อกเทา (Temminck’s Stint)
------------------------
นกสติ๊นท์คอแดง
ชื่ออังกฤษ Rufous-necked Stint, Red-necked Stint
ชื่อวิทยาศาสตร์ Calidris ruficollis (Pallas, 1776)
วงศ์ (Family) Scolopacidae (วงศ์นกอีก๋อย นกชายเลน และนกปากซ่อม)
อันดับ (Order) Charadriiformes (อันดับนกชายเลนและนกนางนวล)
------------------------



