ดูแลสุขภาพ : ปวดไหล่ | คมชัดลึก

 

                           ไหล่ของคนเรา ประกอบด้วยกระดูก 3 ชิ้น คือ

 

                           1. กระดูกไหปลาร้าส่วนปลาย

 

                           2. กระดูกสะบัก

 

                           3.หัวกระดูกต้นแขน

 

                           หัวกระดูกต้นแขนนี้ จะมีลักษณะกลมต่อเข้ากับบริเวณแอ่งของกระดูกสะบัก โดยจะมีกระดูกไหปลาร้า ซึ่งเชื่อมต่อกับกระดูกสะบักส่วนบนเป็นหลังคาคุ้มกันให้ จากนั้นเส้นเอ็นจะทำหน้าที่ในการเพิ่มความแข็งแรงให้แก่ข้อไหล่และปกคลุมด้วยกล้ามเนื้อ เพื่อช่วยทำให้แขนเกิดการเคลื่อนไหวในทิศทางต่างๆ 

 

                           โดยปกติข้อไหล่จะมีการเคลื่อนไหวมาก ธรรมชาติจึงสร้างถุงน้ำมา เพื่อช่วยในการรองรับน้ำหนักและการลดการเสียดสีของเนื้อเยื่อภายในข้อ ทำให้ข้อไหล่สามารถเคลื่อนไหวได้หลายทิศทาง อาการเจ็บหรือปวด บริเวณข้อไหล่หรือยกแขนข้างนั้นขึ้นไม่สุด ถ้าเป็นมากจะใช้มือข้างนั้นหวีผมหรือไขว้หลังไม่ได้

 

 

สาเหตุของอาการปวดไหล่ที่พบได้บ่อย 

 

 

ข้อไหล่หลุด

 

                           มักเกิดจากอุบัติเหตุโดยเกิดการกระแทกที่บริเวณไหล่โดยตรงสามารถเห็นได้ชัด เพราะมีอาการปวดมากจนไม่สามารถขยับไหล่ได้ มองเห็นไหล่ผิดรูปอย่างชัดเจน เกิดการบวมโดยทันที

เอ็นข้อไหล่ฉีกขาด

 

                           จะมีอาการปวดยอกในขณะที่มีการเคลื่อนไหวและเอ็นเกิดการฉีกขาด ซึ่งในกรณีนี้หากได้พักข้อไหล่อย่างเพียงพอ อาการดังกล่าวสามารถหายได้ภายใน 1 เดือน

 

 

กระดูกหัก

 

                           อาการจะรุนแรงเด่นชัด ปวดมากและเขียวช้ำ ต้องรีบพาผู้ป่วยไปพบแพทย์เพื่อดามกระดูกโดยทันที

 

 

ข้อไหล่ติดแข็ง

 

                           ซึ่งเป็นผลที่เกิดขึ้นหลังจากเกิดการบาดเจ็บของข้อไหล่ในสาเหตุต่างๆ แล้วไม่ได้มีการเคลื่อนไหว ซึ่งเป็นสาเหตุที่พบได้บ่อย เนื่องจากผู้ป่วยปฏิบัติตัวไม่ถูกต้องในระหว่างการรักษา

 

 

การปฏิบัติตัวในขณะที่มีอาการปวดไหล่

 

                           - ในกรณีที่ปวดมาก ควรพักการใช้ข้อไหล่ และใช้ผ้าคล้องแขนห้อยคอประมาณ 2-3 วัน

 

                           - เมื่อเริ่มปวดควรประคบไหล่ด้วยถุงน้ำแข็งวันละ 2-3 ครั้ง ครั้งละ 15-30 นาที

 

                           - ห้ามบีบ นวด หรือดัดข้อไหล่ที่กำลังปวด เพราะจะทำให้เกิดการอักเสบมากขึ้น

 

                           - ไม่ควรนอนทับไหล่ข้างที่ปวดเป็นเวลานาน

 

                           - ห้ามใช้แขนข้างที่ปวดยกหรือหิ้วของหนัก เพราะจะทำให้ไหล่ถูกดึงรั้งเกิดการอักเสบได้ง่าย

 

                           - ห้ามกางแขน โหน หรือใช้แขนเหนี่ยวนานเกินควร เนื่องจากเป็นท่าที่สามารถทำให้หัวไหล่หลุดได้ง่าย

 

                           - ควรเริ่มบริหารข้อไหล่ เมื่ออาการปวดทุเลาลง โดยเริ่มต้นทำช่วงเวลาสั้นๆ ในแต่ละครั้งก่อนแล้วจึงค่อยเพิ่มขึ้น จนกระทั่งสามารถเคลื่อนไหวหัวไหล่ได้เป็นปกติ

 

                           - ออกกำลังบริหารกล้ามเนื้อไหล่อยู่เสมอ เพื่อเพิ่มความแข็งแรงของกล้ามเนื้อและการเคลื่อนไหวของข้อไหล่

 

                           - กรณีที่มีอาการปวดรุนแรงมากหรือสงสัยว่ามีอันตราย ควรรีบปรึกษาแพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกและข้อโดยทันที

 

 

การป้องกันอาการปวดไหล่

 

                           การป้องกันการปวดไหล่ที่ดีที่สุด คือ การบริหารข้อไหล่เพื่อที่จะรักษาทิศทางของการเคลื่อนไหวให้เป็นไปอย่างคล่องแคล่วว่องไวและราบรื่นมากที่สุด การบริหารข้อไหล่อย่างสม่ำเสมอเช่นเดียวกับการออกกำลังกาย การเล่นกีฬา หรือการทำกิจกรรมอื่นๆ ที่จำเป็นต้องใช้ข้อไหล่ จะช่วยเพิ่มความแข็งแรงให้กับกล้ามเนื้อ การเคลื่อนไหวข้อ ทั้งยังสามารถป้องกันและรักษาอาการปวดของข้อไหล่ได้ดีอีกวิธีหนึ่งด้วย

 

 

การบริหารข้อไหล่

 

                           ควรบริหารข้อไหล่หลังจากที่อาการอักเสบหมดไปแล้ว เพื่อป้องกันการเจ็บปวดและขณะที่บริหารอาจทำให้มีอาการปวดหรือรู้สึกขัดบ้างเมื่อหยุดพัก อาการดังกล่าวจะหายไปเอง 

 

 

การบริหารข้อไหล่ควรทำอย่างต่อเนื่องและสม่ำเสมอ ทั้งนี้เพื่อให้เกิดผลดีแก่ผู้ปฏิบัติเอง สำหรับท่าพื้นฐานมีดังต่อไปนี้

 

 

1. ท่าแกว่งแขน

 

                           - ให้นอนคว่ำบนเตียงสูงหรือแคร่หรือยืนก้มตัวก็ได้

 

                           - ปล่อยให้แขนข้างที่เจ็บห้อยลงค่อยๆ แกว่งแขนไปข้างหน้าและข้างหลังโดยไม่เกร็งกล้ามเนื้อ

 

                           - ให้ใช้แรงเหวี่ยงแบบลูกตุ้มนาฬิกา แกว่งให้แรงที่สุดเท่าที่จะทำได้ มือถือน้ำหนักด้วยจะช่วยให้มีแรงเหวี่ยงมากขึ้น

 

 

2. ทำไต่ฝาผนัง

 

                           - ยืนหันหน้าเข้าหาผนัง ห่างจากผนังประมาณ 1 ฟุต

 

                           - ใช้มือทั้งสองแตะผนังและพยายามไต่ผนังให้สูงที่สุดเท่าที่จะทำได้ 

 

                           - ถ้าทำได้สูงมากพอแล้วเอาแขนลง ก้าวเท้าชิดผนังเข้าไปอีก เพื่อทำท่าต่อไป

 

 

3. ท่าไต่ผนังด้านข้าง

 

                           - ยืนหันข้างให้ผนัง ยกมือข้างที่เจ็บไต่ผนังให้สูงที่สุด ไม่ต้องยกไหล่ตาม ลำตัวตรง

 

 

4. ท่ามือไขว้หลัง

 

                           - ยืนหันหน้าเข้าหาผนังโดยให้ตัวชิดผนัง

 

                           - ใช้มือข้างที่ไม่เจ็บไขว้ไปด้านหลังแล้วไต่ตามแนวกระดูกสันหลังขึ้นไปให้สูงที่สุด ค้างไว้แล้วเอาลง

 

 

5. ท่ายกไม้

 

                           5.1 ท่ายกไม้ด้านหน้า

 

                           - ใช้อุปกรณ์ไม้กลมขนาดความยาวพอให้มือทั้งสองข้างจับได้

 

                           - ใช้มือทั้งสองข้างจับไม้ไว้ ยกขึ้นเหนือศีรษะตรงๆ ทางด้านหน้าให้สูงที่สุดแล้วยกลง

 

                           5.2 ท่ายกไม้ด้านหลัง

 

                           - ใช้อุปกรณ์ไม้กลมอันเดิม ใช้มือทั้งสองข้างจับไม้ไว้ ยกแขนขึ้นทางด้านหลังแล้วยกลง

 

                           5.3 ท่ายกไม้ด้านซ้าย-ขวา

 

                           - ใช้มือทั้งสองข้างจับไม้ไว้ แล้วยกไม้ขึ้นสูง

 

                           - เอียงไปทางซ้าย ตั้งตัวตรง แล้วย้ายไปทางขวา

 

                           5.4 ท่ามือไขว้หลังจับไม้

 

                           - ใช้มือข้างซ้ายจับปลายไม้ด้านหนึ่งไว้

 

                           - ไขว้มือไปด้านหลัง ให้ปลายไม้อีกด้านหนึ่งตั้งขึ้น ท่อนไม้ชิดแผ่นหลัง มืออีกข้างหนึ่งอยู่เหนือศีรษะ จับปลายไม้อีกด้านหนึ่งไว้แล้วยกขึ้นลง

 

 

 

 

 

โรงพยาบาลศิครินทร์