'เสื่อกก-จักสาน'ผลิตภัณฑ์แปรรูปอาชีพเสริมรายได้ชาวบ้านนกขะบา | คมชัดลึก

 

                                    แม้อาชีพหลักคือการทำนา โดยมีอาชีพเสริมทำประมงหาปลาและเก็บบัว บริเวณทะเลบัวแดง รอบๆ ลุ่มน้ำหนองหาน สำหรับชาวบ้านนกขะบา บ้านเดียม และบ้านสวนมอญ ในพื้นที่ต.เชียงแหว อ.กุมภวาปี จ.อุดรธานี  แต่ก็ยังมีงานฝีมือในการทำผลิตภัณฑ์เสื่อจากกก ที่มีฝีมือการหาดูได้ยากในพื้นที่อื่น จนกลายเป็นผลิตภัณฑ์โอท็อปเด่นของจังหวัดมาอย่างยาวนาน 

 

                                    พูนคณิต เขตปทุม พัฒนากร ต.เชียงแหว เล่าถึงการเชื่อมโยงเครือข่ายของแต่ละหมู่บ้านว่า เริ่มจาก 3 หมู่บ้าน คือบ้านเดียม บ้านสวนมอญ และบ้านนกขะบา มีรายได้จากการทำผลิตภัณฑ์เพื่อจำหน่ายเป็นรายได้เสริมให้ตนเองและครอบครัว โดยรวม 3 หมู่บ้านมาร่วมกันทำ ทำให้พี่น้องมีรายได้เพิ่มขึ้น คือชมทะเลบัวแดงเสร็จแล้วมาชมสินค้าผลิตภัณฑ์โอท็อป อาทิ กระเป๋า กล่องกระดาษทิชชู เสื่อกก หมอนจากเสื่อกก เสื้อลาย 4 ตะกอ ซึ่งเป็นเอกลักษณ์ของที่นี่ พร้อมรับชมสาธิตการทำผลิตภัณฑ์เสื่อจากต้นกกที่อยู่ในหนองหาน 

 

                                    สุนตา ขุนทุม ประธานกลุ่มทอเสื่อกกแปรรูปบ้านนกขะบา ย้อนอดีตให้ฟังว่า เริ่มก่อตั้งกลุ่มเมื่อปี 2552 โดยมีจุดประสงค์เพื่อต้องการหารายได้เสริม เนื่องจากวัตถุดิบคือกกหาได้ไม่ยาก เพราะมีเป็นจำนวนมากบริเวณรอบๆ พื้นที่หนองหาน อีกทั้งชาวบ้านที่นี่ก็มีฝีมือการทอเสื่อจากกกที่เป็นมรดกตกทอดมาจากบรรพบุรุษอยู่แล้ว จึงไม่อยากให้ภูมิปัญญาเหล่านี้สูญหายไป จึงรวมกลุ่มกันขึ้นมาเพื่อสืบทอดงานฝีมือดังกล่าว

 

                                    "ผลิตภัณฑ์ที่เราแปรรูปจากต้นกก ขณะนี้ก็มีเสื่อกก กล่องกระดาษ กระเป๋าสะพาย ส่วนลายก็มี 3 แบบ คือ แบบแรกมัดหมี่ลายขิด โดยเราเอาเส้นกกไปย้อมสีธรรมชาติตามที่ต้องการ จากนั้นนำมาทอ  แบบที่สองลายขอ เป็นลายยอดนิยมที่ทำรายได้ให้กลุ่มเป็นอย่างมากและได้รับรางวัลโอท็อป 3 ดาวด้วย ส่วนแบบที่สามคือลายฟืม เป็นการผสมผสานระหว่างเส้นด้ายกับเส้นกกเส้นเล็ก" ประธานกลุ่มคนเดิมเผย 

 

                                    ขณะที่ ลำไย บุตรตะวัน รองประธานกลุ่มทอผ้าบ้านนกขะบา กล่าวเสริมว่า ผ้าทอก็เป็นอีกผลิตภัณฑ์ที่สร้างชื่อให้บ้านนกชะบา โดยมีเอกลักษณ์โดดเด่นคือ ลายบัวแดง เน้นสีชมพูเข้ม นอกจากนี้ก็ยังมีผ้าหมี่ ซึ่งเป็นผ้าที่ชาวบ้านมัดย้อมเองอีกด้วย 

 

                                    "สาธิตวิธีการปั่นหลอด โดยการเอาหมี่ใส่กงแล้วปั่นด้ายให้เข้าไปอยู่ในหลอด ซึ่งโทนสีที่ได้รับความนิยมคือ สีดำขาว ผ้าหนึ่งผืนใช้เวลาทอประมาณ 2 วัน ราคาขายเริ่มที่ 400 บาท ขึ้นอยู่กับลายผ้า ผู้สนใจสามารถหาซื้อสินค้าได้ที่หมู่บ้านโอท็อปบ้านนกขะบา"  

 

                                    ไม่เพียงผลิตภัณฑ์เสื่อจากกกและผ้าทอลวดลายที่สวยงามเท่านั้น บ้านนกขะบายังมีผลิตภัณฑ์จักสานไม้ไผ่ที่ใช้ในการทำประมงพื้นบ้านอย่างหลากหลาย โดยเริ่มทำกันมาตั้งแต่ปี 2520 จนปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นข้องใส่ปลา ไซดักปลา ตะกร้าใส่ของ สุ่มจับปลา อีจู้ดักปลาไหล กระติ๊บข้าวเหนียว กระด้งใส่ข้าว หวดนึ่งข้าวเหนียว เป็นงานจักสานที่ต้องใช้ฝีมือในการทำ ซึ่งคนในเมืองจะซื้อไว้ประดับบ้าน เป็นของมงคลประจำบ้าน 

 

                                    "นักท่องเที่ยวมาเที่ยวที่ทะเลบัวแดง อย่าลืมแวะมาที่บ้านนกขะบา ซึ่งมีตลาดน้ำเป็นสถานที่รองรับการรับประทานอาหาร รวมทั้งแวะมาชมและเลือกซื้อผลิตภัณฑ์สินค้าโอท็อปหลายๆ ชนิด เช่น กลุ่มทอผ้า ทอเสื่อกก ผลิตภัณฑ์น้ำยาล้างจานและกลุ่มจักสาน" ธีระศักดิ์ ศรีทอง รองประธานกลุ่มจักสานบ้านนกขะบากล่าวเชิญชวน พร้อมสาธิตการทำผลิตภัณฑ์จักสานไม้ไผ่

 

                                    บ้าน "นกขะบา" ไม่เพียงเป็นที่ตั้งของทะเลบัวแดง มีความสวยและแปลกเป็นอันดับ 2 ของโลกเท่านั้น ยังมีผลิตภัณฑ์งานฝีมือเด่น เป็นที่เชิดหน้าชูตาของจ.อุดรธานี ไว้รองรับสำหรับผู้มาเยือนอีกด้วย สนใจผลิตภัณฑ์ฝีมือชาวบ้านติดต่อสำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอกุมภวาปี จ.อุดรธานี โทร.0-4233-4661 ในวันและเวลาราชการ

 

 

 

 

 

 

 

 

------------------------------

 

(ทำมาหากิน : 'เสื่อกก-จักสาน' ผลิตภัณฑ์แปรรูป อาชีพเสริมรายได้ชาวบ้านนกขะบา : โดย...สุรัตน์ อัตตะ)