
เถ้าแก่ โรงงิ้ว ตลาดปากบาง
26 ต.ค. 2557
ตำนานแผ่นดิน : เถ้าแก่ โรงงิ้ว ตลาดปากบาง : โดย ... อ.ไชยแสง กิระชัยวนิช
แม่น้ำเจ้าพระยา สายโลหิตหล่อเลี้ยงชีวิตชาวไร่ชาวนาทั่วภาคกลาง จีนมีแผ่นที่สายน้ำเจ้าพระยาเก็บไว้ตั้งแต่ยุคราชวงศ์ชิง ให้นักเดินเรือขนเครื่องเคลือบลายครามใบชา ส่งมาขายเสี่ยมล้อก๊ก ขากลับบรรทุกข้าวสารครั่งยาสมุนไพรไม้เบญจพรรณ กลับไปขายที่เมืองจีน คัดไม้เนื้องามส่งเข้าพระราชวังหลวง สร้างพระตำหนักจีนหลายแห่ง แข็งแรงมาจนถึงทุกวันนี้
ชาวจีนส่วนหนึ่งจึงตั้งต้นชีวิตอยู่ริมแม่น้ำเจ้าพระยา ตั้งแต่เมืองมหาชัย (จ.สมุทรสาคร) ถึงปากน้ำโพ (จ.นครสวรรค์) เชื่อมถึงลำน้ำปิงเมืองเชียงใหม่ ชาวจีนอยู่ที่ไหนจะสร้างศาลเจ้าสองอย่างคือ ศาลเจ้าแม่ทับทิม และศาลเจ้าพ่อกวนอู เป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจให้ทำมาค้าขายด้วยความสงบ คนจีนได้อาศัยร่มพระบรมโพธิสมภาร พระมหากษัตริย์ทุกรัชกาลอย่างมีความสุข
ตลาดปากบาง ติดคุ้งน้ำเจ้าพระยาเลี้ยวเป็นมุมกว้าง ปีไหนน้ำเหนือไหลแรง เจ้าพระยาจะกวาดตะกอนดินไหลมากองไว้ที่ตลาดปากบาง ในสมัยกรุงศรีอยุธยาน้ำท่วมตลาดปากบางทุกปี ที่นี่จึงเป็นแหล่งปลูกข้าวปีละ 2-3 ครั้ง ข้าวโพด ถั่วนานาชนิด ผักสดส่งเข้าไปเลี้ยงคนในวังอยุธยา พม่าจึงยกทัพมายึดตลาดปากบางไว้ เป็นที่ส้องสุมเสบียงเลี้ยงทัพใหญ่
ตลาดปากบางจึงเป็นชุมทางข้ามแม่น้ำเข้าเมืองสิงห์บุรี ล่องแม่น้ำขึ้นเหนือไปชัยนาท ลงใต้ต่อไป อ.ไชโย จ.อ่างทอง เดินทางต่อไปยังเมืองลพบุรีก็สะดวก ตลาดปากบางจึงเป็นชุมทางมีโรงสีขนาดใหญ่หลายโรง โรงงานซ่อมบำรุงเครื่องยนต์เรือ ขายอาหารสัตว์ยาปราบศัตรูพืช ผู้สูงอายุหลายคนเล่าว่า เวลามีงานไหว้เจ้าที่ตลาดปากบาง คนมาจากทุกทิศแน่นไปหมด
มีลิเกหลายโรง มีงิ้วเล่นถวายเจ้าพ่อหิน อาหารการกินซื้อขายกันคึกคัก พอมีการตัดถนนสายเอเชียเชื่อมรังสิตถึงนครสวรรค์ การคมนาคมสะดวกทำให้ตลาดปากบางซบเซาลง ชาวตลาดปากบางส่งลูกหลานเข้าเรียนหนังสือในกรุงเทพฯ ตลาดปากบางอายุกว่า 150 ปี จึงเป็นเพียงตลาดในตำนานเท่านั้น
กระยาสารทแม่ทองสุข หวานน้อยกรอบนาน
คุณเอ็นดู ศีลศร เข้ามาฝึกงานที่ฝ่ายข่าวช่อง 5 บก.ข่าวโยนให้มาฝึกทำข่าวการเมืองกับผม เช้าไปทำเนียบรัฐบาล ผมให้น้องปุ๊กแบกพอร์ท (เครื่องบันทึกเทปวิดีโอ) เดินตามช่างภาพ ดูผมสัมภาษณ์รัฐมนตรีแต่ละท่าน เคี่ยวเข็ญจนปุ๊กเก่งกล้าสามารถ ขึ้นแท่นเป็นโฆษกอ่านข่าวหน้าจอช่อง 5 ดังจนได้รับรางวัลมากมาย วันนี้ปุ๊กก้าวขึ้นเป็นบรรณาธิการข่าวช่อง 5 เต็มตัว
ผมเพิ่งรู้ว่าเอ็นดู ศีลศร บ้านอยู่ในตลาดปากบาง สิงห์บุรี คุณแม่รัตนา คุณพ่อประดิษฐ์ ศีลศร ทำขนมกระยาสารท จึงพาแม่มะลิและเพื่อนสี่สาว ไปดูการกวนเมล็ดธัญพืชทำกระยาสารทโบราณ ใช้ข้าวเม่า ข้าวตอก ถั่วลิสง งาขาว อบให้แห้งกรอบกวนกับน้ำตาลมะพร้าว กะทิ แบะแซ เคี่ยวให้เหนียวเมล็ดธัญพืชจับกันเป็นก้อน
เอากระยาสารทมาอัดเป็นแผ่น ตัดเป็นชิ้นให้ถือกินง่ายๆ ขายถุงละ 30 บาท แต่ผมซื้อเป็นก้อนกิโลกรัมละ 140 บาท กินกับกาแฟร้อนตอนเช้าอิ่มถึงเที่ยง คุณแม่รัตนาทำข้าวต้มมัดไส้กล้วย ข้าวเหนียวแดง ขนมเทียน ขนมเข่งขายตามฤดูกาล แล้วดองไข่เค็ม ผักกาดดองไว้ทำกับข้าวกินที่บ้าน อยากกินสั่งได้ครับ โทร.08-6814-7222
ชาวตลาดปากบางทำมาหากินอยู่กันเป็นกลุ่มใหญ่ ตรงข้ามบ้านแม่ทองสุข ข้างเจ้าพ่อหินมี กาแฟแป๊ะธง กาแฟโบราณที่เคยชงถวายสมเด็จพระปิยมหาราช เมื่อครั้งเสด็จประพาสต้นตลาดปากบาง บรรจงโอสถ ร้านหมอยาแผนโบราณ ที่พึ่งยามเจ็บป่วยของชาวตลาดปากบาง มียาหอมอินทจักร ยาหอมมะลิทอง กินแก้ล้มชงักดีนัก แล้วยังมียาบำรุงเลือด สำหรับหญิงตั้งครรภ์
นิสา หมูทุบปากบาง ต้นตำรับทำหมูทุบสิงห์บุรี คั่วหมูสะโพกปรุงรสให้แห้งกรอบ แล้วใช้ค้อนทุบให้เนื้อหมูแผ่กระจายเคี้ยวง่ายอร่อย ยังมีปลาช่อนแดดเดียว ปลาสลิดแดดเดียวขายด้วย โทร.08-9807-0726 สมประสงค์โอชา ทำกุนเชียงอร่อยแบบสิงห์บุรี มีทั้งกุนเชียงหมู และกุนเชียงปลาเนื้อนุ่ม เหมาะสำหรับคนรักสุขภาพ โทร.08-9238-9334
ตลาดปากบางมีชื่อในการทำขนมเปี๊ยะโบราณ แต่รุ่นลูกในยุคปัจจุบัน พัฒนาแป้งขนมเปี๊ยะจากหนาหลายๆ ชั้น มาเป็นแป้งขนมเปี๊ยะชั้นเดียว โซวเม่งเฮง ร้านขนมเปี๊ยะเจ้าแรก ทำขนมเปี๊ยะไส้ถั่วไข่ ไส้ฟักไข่ และไส้ทุเรียนไข่ อีกร้านที่อร่อยไม่แพ้กันคือ ร้านขนมเปี๊ยะนายเซียะ มีขนมเปี๊ยะไส้ถั่ว ไส้งาดำ ไส้ทุเรียนให้เลือกชิม ซื้อเป็นของฝากสำหรับคนที่บ้าน
เป็ดพะโล้ตลาดปากบาง มีเพียงเจ้าเดียวทำขายมานาน หอมเครื่องเทศอบเชยโป๊ยกั๊กพริกไทยดำตรามือ ตุ๋นจนกลิ่นพะโล้เข้าเนื้อนุ่มน่ากิน โทร.08-9540-3197 ระหว่างที่ผมกำลังเก็บภาพตลาดปากบาง แม่มะลิกับสี่สาวหายไปกินข้าวเที่ยง คุณแป๊ะซึ่งมาทำงานก่อสร้างทางสิงห์บุรีประจำ รู้ดีว่าร้านไหนอร่อย
พาสาวสาวไปกินผัดไทยห้องแถวไม้เล็กๆ แป๊ะบอกว่า อิ๋วผัดไทย อร่อยกว่าร้านใหญ่ ผัดไทยโบราณเส้นเหนียวนุ่มไม่หวานมาก ผมกินกับบะหมี่เกี๊ยวต้มยำหมูแดง แค่นี้ก็อิ่มแปล้แล้วครับ โทร.08-9243-1117 ชาวชุมชนตลาดปากบาง พยายามฟื้นตลาด 150 ปีแห่งนี้ ได้งบจากจังหวัดมา ถูกหน่วยงานต่างๆ เข้ามารุมทึ้งกินงบจนหมด ตลาดปากบางจึงไปไม่ถึงไหน
ไม่เกรงใจ เอ็นดู ศีลศร บก.ข่าวช่อง 5 สื่อหลัก คสช. ลูกหลานชาวสิงห์บุรีบ้างเล้ย ฮึ่ม!
------------------------
(ตำนานแผ่นดิน : เถ้าแก่ โรงงิ้ว ตลาดปากบาง : โดย ... อ.ไชยแสง กิระชัยวนิช)



