เลาะรั้วโรงเรียนชมแปลงเกษตร กิจกรรมสอนเด็กปลูก-กินผักถูกวิธี | คมชัดลึก

 

                                 พื้นที่ราว 8 ไร่ ของโรงเรียนชุมชนวัดดักคะนน ซึ่งตั้งอยู่หลังวัดดักคะนน ต.ธรรมามูล อ.เมือง จ.ชัยนาท ดูเหมือนว่าแทบทุกตารางนิ้วถูกใช้สอยอย่างมีประโยชน์ ด้วยการแบ่งพื้นที่ส่วนหนึ่งเป็นที่ตั้งของอาคารเรียน ห้องพักของคณะครู ห้องสมุด อีกบางส่วนเป็นพื้นที่สนามกีฬาให้เด็กออกกำลังกาย จัดกิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี และอีกส่วนหนึ่งพื้นที่ท้ายสุดติดกำแพง เป็นแปลงพืชผักสวนครัวหลากหลายชนิดขึ้นเขียวขจี ทั้งผักคะน้า ผักกาดหอม ผักบุ้งจีน กะเพรา โหรพา บวบเหลี่ยม มะระ ถั่วฝักยาว ที่ออกผลห้อยระย้าโตงเตงเห็นแล้วสวยงามมาก และผลผลิตพืชผักเหล่านี้ล้วนเป็นฝีมือของเด็กนักเรียนชั้นประถมปีที่ 5-6 ที่ช่วยกันปลูก ช่วยการดูแลบนพื้นที่กว่า 1 ไร่ เพื่อนำผลผลิตมาเป็นอาหารกลางวัน ที่เหลือบางส่วนขายให้ชาวบ้านภายในชุมชน นำเงินเก็บไว้เป็นกองทุนต่อไป

 

                                 โรงเรียนชุมชนวัดดักคะนน เป็นโรงเรียนขนาดกลาง เปิดการเรียนการสอนตั้งแต่ชั้นอนุบาลจนถึงชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 มีนักเรียนทั้งสิ้น 267 คน โดยเด็กชั้น ป.5-ป.6 ทางโรงเรียนจัดให้มีกิจกรรมด้านการเกษตรว่าด้วยการปลูกพืชผักสวนครัว เป็นวิชาเสริมสร้างประสบการณ์จริง เพื่อให้เด็กมีความรู้ด้านการเกษตร ซึ่งเป็นอาชีพหลักของผู้ปกครองส่วนใหญ่ โดยมี สุภาภรณ์ คงอยู่ ครูประจำชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 เป็นผู้รับผิดชอบโครงการ และ ประสาท จอนพงษ์ เกษตรกรดีเด่นของศรแดง คอยเป็นพี่เลี้ยง โดยโครงการนี้ได้รับการส่งเสริมจากบริษัท อีสท์ เวสท์ ซีด จำกัด ผู้นำเมล็ดพันธุ์พืชและปุ๋ยตรา "ศรแดง" ภายใต้โครงการส่งเสริมการปลูก-การบริโภคผักเป็นอาหารกลางวันอย่างถูกวิธี ตามแผนงานกิจกรรมเพื่อสังคมของศรแดง ที่ดำเนินโครงการอาหารกลางวันคุณภาพอย่างยั่งยืนอยู่แล้ว 

 

                                 ที่จริงการดำเนินโครงการปลูกพืชผักเป็นอาหารกลางวันที่โรงเรียนชุมชนวัดดักคะนนนั้น เคยมีมาก่อนหน้านี้แล้ว ภายใต้โครงการเศรษฐกิจพอเพียง แต่การดำเนินการไม่ต่อเนื่อง กระทั่ง สุภาภรณ์ คงอยู่ ซึ่งเป็นผู้รับผิดชอบโครงการปลูกผักในโรงเรียนเพื่อเป็นอาหารกลางวันที่โรงเรียนชุมชนวัดบ้านใหม่ อ.หันคา จ.ชัยนาท ประสบผลสำเร็จ จนมีชื่อเสียง ย้ายมาอยู่ที่โรงเรียนชุมชนวัดดักคะนน ตั้งแต่ต้นเทอมแรกของปีนี้ ได้ฟื้นโครงการนี้ใหม่ และเป็นจังหวะที่บริษัท อีสท์ เวสท์ ซีด จำกัด เลือกโรงเรียนชุมชนวัดดักคะนน เพื่อส่งเสริมด้านการปลูกพืชผัก ภายใต้โครงการส่งเสริมการปลูก-การบริโภคผักเป็นอาหารกลางวัน ทำให้โครงการดำเนินการอย่างราบรื่น และมีการขยายพื้นที่เพาะปลูกเพิ่มขึ้น จนผลผลิตเหลือจากการบริโภค นำไปขายให้ชาวบ้านได้อีกส่วนหนึ่ง

 

                                 วิชัย เหล่าเจริญพรกุล ผู้จัดการทั่วไป บริษัท อีสท์ เวสท์ ซีด จำกัด บอกว่า ปกติศรแดงดำเนินโครงการอาหารกลางวันคุณภาพอย่างยั่งยืนอยู่แล้ว เพื่อส่งเสริมวิธีการปลูกพืชผัก และการบริโภคพักอย่างถูกวิธี เนื่องจากปัจจุบันพบว่า คนไทยยังบริโภคพืชผักน้อยกว่าประเทศที่พัฒนาแล้ว ทั้งที่ประเทศไทยเป็นประเทศกสิกรรม จึงจำเป็นที่ต้องปลูกฝังตั้งแต่เด็ก เมื่อเยาวชนเหล่านี้เติบโตจะได้มีความรู้ในการปลูกพืชผัก และบริโภคอย่างถูกวิธี โดยทางศรแดงจะเป็นผู้สนับสนุนด้านเมล็ดพันธุ์คุณภาพ มีการถ่ายทอดความรู้ ความเข้าใจตั้งแต่การเตรียมดิน พรวนดิน เพาะปลูก ดูแล จนเก็บเกี่ยว

 

                                 "ที่เราเลือกโรงเรียนชุมชนวัดดักคะนนเป็นการนำร่องสำหรับปีนี้ เพราะเห็นว่าผู้บริหารโรงเรียนนี้มีความตั้งใจจริงที่จะส่งเสริมให้เด็กรู้จักการปลูกพืชผัก เพราะปกติเด็กเหล่านี้ส่วนใหญ่จะมาจากครอบครัวของเกษตรกร เมื่อเด็กมีความรู้ติดตัวจะได้ช่วยครอบครัว หรืออาจนำไปประกอบอาชีพได้ในอนาคตได้ และหลังจากเราเข้าไปส่งเสริมพบว่าได้รับความร่วมมือจากผู้ปกครองของเด็กเป็นอย่างดี ทุกวันนี้คนของศรแดงจะให้คำแนะนำจนกว่าจะเก็บเกี่ยวและนำไปบริโภค" วิชัย กล่าว     

 

                                 ด้าน สุภาภรณ์ คงอยู่ บอกว่า ก่อนหน้านี้เป็นครูที่โรงเรียนชุมชนวัดบ้านใหม่ อ.หันคา นอกจากจะจะสอนหนังสือตามปกแล้ว ยังรับผิดชอบโครงการเศรษฐกิจพอเพียง ส่งเสริมให้เด็กปลูกพืชผักด้วย หลังจากย้ายมาอยู่ที่โรงเรียนชุมชนวัดดักคะนนแล้ว เห็นที่โรงเรียนมีโครงการเศรษฐกิจพอเพียง และส่งเสริมให้เด็กปลูกพืชผักเพื่อเป็นอาหารกลางวัน จึงเข้ามารับผิดชอบต่อ แต่ช่วงแรกดำเนินการตามที่รู้ และประสบการณ์ จนศรแดงมาส่งเสริม ทำให้เด็กมีความรู้ใหม่ๆ ในการปลูกพืชผักอย่างถูกวิธี ต้นทุนน้อย แต่ผลผลิตดีขึ้น จะเห็นได้ว่า หลังจากศรแดงเข้าส่งเสริมปรากฏว่าพืชผักชุดแรกออกผลผลิต เก็บได้วันเว้นวัน ได้ครั้งละกว่า 20 กก. จนเด็กและครูบริโภคไม่หมด สามารถนำไปขายให้ครูบ้าง คนในชุมชนบ้าง ชุดแรกเก็บเกี่ยวยังไม่หมดแต่ขายได้เงินแล้วหลายพันบาท

 

                                 นิฐารัตน์ รอดนวล นักเรียนชั้น ป.6 เล่าว่า ที่บ้านปลูกผักอยู่แล้ว ทุกวันนี้หลังจากโรงเรียนเลิก และทำการบ้านเสร็จ จะช่วยพ่อแม่รดน้ำผักเป็นครั้งคราว พอมาอยู่โรงเรียนมีโครงการปลูกพืชผัก จึงตัดสินใจสมัครมาเรียนรู้ในการปลูกพืชผักร่วมกับเพื่อนๆ ทั้งหมด 50 คน จะทำหน้าที่ทุกอย่าง ตั้งแต่พรวนดิน ใส่ปุ๋ย เพาะเมล็ด รดน้ำ โดยการจัดเวรวันละ 4 คน ปรากฏว่าพอได้ร่วมกิจกรรมแล้วสนุกมาก ได้กินผักที่ปลูกเอง โดยเฉพาะแตงกวาชอบมาก ทำได้ทั้งต้มจืด ผัดไข่ และกินเป็นผักสดๆ ที่สำคัญยังได้ความรู้ใหม่ๆ ในการปลูกผักอีกด้วย

 

                                 ส่วน วีรสุดา คงสิงค์ นักเรียนชั้น ป.6 บอกว่า ใจอยากปลูกผักอยู่แล้ว เพราะที่บ้านไม่ได้ปลูก คุณแม่ทำงานที่อนามัย คุณพ่อรับจ้าง เมื่อเข้าร่วมกิจกรรมได้ปลูกผักเอง ดูแลเองกับเพื่อนๆ รู้สึกสนุกมาก เพราะเป็นคนที่ชอบกินผักอยู่แล้ว ครั้งแรกที่ได้กินผักที่ปลูกเองคือบวบเหลี่ยมผัดไข่ และแกงจืดมะระ ที่เป็นผลสดๆ เก็บมาจากต้นรสชาติอร่อยมาก

 

                                 ขณะที่ ประสาท จอนพงษ์ ในฐานะพี่เลี้ยง บอกว่า แม้พืชผักที่ปลูกภายใต้โครงการส่งเสริมการปลูก-การบริโภคผักเป็นอาหารกลางวัน ที่ศรแดงส่งเสริมที่โรงเรียนชุมชนวัดดักคะนน จะออกผลผลิตที่งอกงาม แต่ยังไม่พอใจ เพราะดูแล้วเด็กไม่ได้สนใจเต็มร้อย ต้องปรับแนวคิดของเด็กใหม่ และต้องปลูกฝังเด็กให้รักอาชีพด้านการเกษตร และอีกส่วนหนึ่งการจัดการยังขาดความเป็นมืออาชีพ ซึ่งต้องพัฒนาขึ้นเรื่อยๆ อย่างแตงกวา จะต้องได้ผลผลิตต้นละอย่างน้อย 4 กก. และต้องปลูกฝังให้เด็กรู้จักพลิกดินของตัวเองให้เป็นธุรกิจ ซึ่งเร็วๆ นี้กำลังจะดำเนินการปลูกพืชด้วยการใช้สารโพลิเมอร์อีกต่อไป   

 

 

 

 

 

 

------------------------------

 

(ท่องโลกเกษตร : เลาะรั้วโรงเรียนชมแปลงเกษตร กิจกรรมสอนเด็กปลูก-กินผักถูกวิธี : โดย...ดลมนัส กาเจ)