การออกแบบพื้นที่การให้บริการในรร.ขนาดเล็ก | คมชัดลึก

 

          การจัดสัมมนาที่เกิดขึ้นของรายการอยู่สบายในหัวข้อ การออกแบบโครงการโรงแรมขนาดเล็กเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวไทย และต้อนรับการเข้าสู่เออีซี ได้รับเสียงตอบรับอย่างท่วมท้นในการสัมมนาในครั้งนี้ โดยส่วนใหญ่เป็นผู้ประกอบการทั้งมือใหม่ และมือเก่ามาพร้อมเพรียงถ้วนหน้า ในบรรยากาศสัมมนาได้เปิดโอกาสให้ผู้เข้าร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการกรอกแบบสอบถาม มีการระดมสมองและความคิดและให้ข้อมูลสำหรับงานวิจัยครั้งนี้ด้วย ปรากฏออกมาเป็นข้อสรุปมากมาย ซึ่งเป็นประโยชน์อย่างมากในแวดวงธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ และธุรกิจโรงแรมรีสอร์ทในประเทศไทย

 

          การออกแบบโรงแรมและรีสอร์ทในขนาดพื้นที่เล็กกะทัดรัด องค์ประกอบในการจัดวาง นอกจากห้องนอนที่เป็นมาตรฐานที่ได้เคยเสนอไปแล้วในครั้งก่อน ซึ่งครั้งนี้จะเสนอแนะข้อมูลเพื่อเป็นประโยชน์ในการลงทุนและการออกแบบโครงการในอนาคตสำหรับพื้นที่บริการส่วนอื่นๆ ที่จำเป็นในการออกแบบอย่างเหมาะสม ภายใต้หลักคิดดังนี้

          1. สอดคล้องกับพฤติกรรม และกลุ่มลูกค้าโครงการ

          2. สอดคล้องกับสภาพที่ดิน รูปแบบขอบเขตที่ดิน กว้าง ยาว ลึก และลักษณะเฉพาะของที่ตั้ง

          3. จุดเน้นตามข้อมูลทางการตลาดที่บ่งบอกการให้บริการ เพื่อความสำเร็จที่ยั่งยืน จุดคุ้มทุนการลงทุน การคืนทุน

          4. ทิศทาง มุมมอง และตำแหน่งที่เหมาะสม ตลอดจนความสะดวกในการให้บริการที่สุด

          5. ความต่อเนื่องสืบเนื่องกันในโครงการทางสัญจรไปมา และการเข้าถึงพื้นที่อย่างสะดวกปลอดภัยและงดงาม

 

          การแบ่งส่วนให้บริการและส่วนส่งเสริม การบริการ หรือส่วนเซอร์วิส หรืออาจจะเรียกว่าเป็นส่วนหน้าและส่วนหลัง ส่วนของลูกค้าและส่วนของพนักงาน โดยการออกแบบโรงแรมและรีสอร์ทจะต้องคำนึงการแบ่งส่วน 2 ส่วนหลักเหล่านี้อย่างชัดเจน โดยเฉพาะอย่างยิ่งทางสัญจรของทั้ง 2 กลุ่มหลักในการใช้งาน ในการออกแบบอาจใช้วิธีการแยกกลุ่มสีชัดเจน 2 โทน เช่น โทน เย็นเป็นของลูกค้า โทนร้อนเป็นของพนักงานโรงแรม แยกรหัสสีตามโทนเพื่อจะได้ไม่สับสนในการวางโซนกลุ่มพื้นที่การให้บริการ 

 

          โดยกลุ่มพื้นที่บริการและใช้สอยของลูกค้าประกอบด้วย ล็อบบี้ส่วนต้อนรับ ล็อบบบี้เลาจน์ ร้านอาหาร คอฟฟี่ช็อป สปา ห้องน้ำ ห้องจัดเลี้ยง ห้องประชุม ร้านค้า โถง และทางเดิน กลุ่มพื้นที่ของพนักงานโรงแรม ประกอบด้วย สำนักงาน ครัว ที่พักพนักงาน ห้องแม่บ้าน ห้องซักรีด ห้องสำหรับงานระบบต่างๆ ห้องเก็บของ ห้องน้ำพนักงานโดยส่วนต่างๆ เหล่านี้จะต้องออกแบบไม่ให้หลบมุมมองจากลูกค้าผู้มาใช้บริการแต่จะต้องวางผังที่สามารถอำนวยความสะดวกในการให้บริการในลักษณะคล่องตัวที่สุด อีกทั้งยังจะต้องกระชับ กะทัดรัดแบบอเนกประสงค์ในบางพื้นที่มีประสิทธิภาพในการให้บริการและสอดคล้องกับการลงทุนสำหรับโครงการโรงแรมขนาดเล็กในพื้นที่จำกัดมากที่สุด

 

          การออกแบบพื้นที่ส่วนหน้าสำหรับการให้บริการลูกค้ามีข้อคิด และข้อเสนอแนะในการออกแบบดังนี้ครับ

          1. ล็อบบี้ส่วนต้อนรับเช็กอิน เช็กเอาท์ และล็อบบี้เลาจน์

 

          บรรยากาศการตกแต่งภายในควรจะเชื่อมโยงกับบุคลิกของห้องพัก ในสไตล์ที่ต่อเนื่องกัน การออกแบบควรสะท้อนที่ตั้งโครงการอันประกอบด้วย วัฒนธรรม ประเพณี จิตวิญญาณ ท้องถิ่น แม้จะมีความสมัยใหม่แค่ไหน ก็ควรมีสัดส่วนของการเชื่องโยงกับบริบทของที่ตั้งด้วย ควรสะท้อนอัตลักษณ์ของโรงแรมให้ปรากฏอยู่ในการตกแต่ง อาจจะบันทึกอยู่ในการตกแต่งผนัง หลังเคาน์เตอร์ส่วนต้อนรับ อาจออกแบบโถงกลางให้มีศิลปะประติมากรรมรวมสายตา อาจมีการออกแบบการตกแต่งเพดาน และบรรยากาศภาพรวม โดยเฉพาะอย่างยิ่งโครงการโรงแรม และรีสอร์ท ขนาดเล็กควรคำนึงถึงการประหยัดพลังงานให้มากที่สุด 

 

          การออกแบบให้อากาศถ่ายเท โดยอาจไม่จำเป็นต้องตัดระบบปรับอากาศ หรือออกแบบในลักษณะไฮบริจด์ที่เปิดใช้ระบบปรับอากาศ หรือปิดใช้ระบบก็ได้ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับที่ตั้งและพฤติกรรมผู้บริโภคด้วย ในส่วนนี้สามารถสะท้อนการแปรรูปศิลปวัฒนธรรมได้ดีที่สุด สภาพบรรยากาศที่ควรเน้นโล่งโปร่ง โอ่โถงให้เกิดความประทับใจต่อผู้เข้ามาใช้บริการ ถือเป็นก้าวแรกของลูกค้านั่นเอง

 

          การจัดวางผังควรออกแบบให้สะดวกสบายไม่แออัด และสามารถตอบสนองการใช้งานทั้งช่วงเวลาคนหนาแน่น และคนน้อยช่วงฤดูการท่องเที่ยว เทศกาล ตลอดจน การบริหารจัดการตามมาตรฐานโรงแรมได้อย่างดีที่สุด

 

          2. การออกแบบร้านอาหาร คอฟฟี่ช็อปภายในโครงการ

          สำหรับโครงการโรงแรมขนาดเล็กที่มีเงื่อนไขพื้นที่ใช้สอยไม่เกิน 4,000 ตารางเมตร สามารถกำหนดพื้นที่ร้านอาหารได้ไม่เกิน 1 ร้าน และร้านนี้ต้องทำหน้าที่ให้บริการตลอดทั้งวันและกลางคืน จากการสำรวจข้อมูลการทำโครงการโรงแรมขนาดไม่ใหญ่ การใช้พื้นที่อาจมีไม่มากจากข้อมูลของ อ.กมล รัตนวิระกุล นายกสมาคมการบริหารโรงแรมไทย ผู้เชี่ยวชาญด้านการบริหารโรงแรมแนวใหม่ในการสัมมนาครั้งนี้ ได้กล่าวว่า พื้นที่ครัวและร้านอาหารอาจใช้องค์ประกอบแบบ “ฟู้ดแลนด์” ที่มีพื้นที่ไม่มาก ครัวขนาด 4x6 เมตร และพื้นที่รองรับประมาณ 40-50 คน

 

          โดยออกแบบเป็นลักษณะครัวเปิด อาจใช้พื้นที่ 4x8 หรือ 5x10 ก็สามารถดำเนินกิจการร้านอาหารได้ในโรงแรมขนาดเล็ก จึงไม่จำเป็นในการใช้พื้นที่ใหญ่เกินไปเกินความจำเป็นในกรณีที่ขายไม่ดี ผู้ลงทุนก็ไม่ต้องแบกภาระต้นทุนมากไปนัก

 

          ในกรณีศึกษาที่โรงแรมประจักษ์ตรา จ.อุดรธานี ที่นั่นมีการเชื่อมต่อระหว่างห้องอาหารกับพื้นที่ของล็อบบี้ได้อย่างกลมกลืนขยับขยายได้ในช่วง High Season และลดพื้นที่ในช่วง Low Season  หรือกรณีศึกษาของโครงการโรงแรมเอเวอร์กรีนลอสเรล ถ.สาทร กรุงเทพฯ โดยมีการออกแบบพื้นที่ห้องอาหารในพื้นที่จำกัดได้ดีที่สุดโครงการหนึ่ง และปรับใช้ตามเทศกาลได้ดีมาก โดยพื้นที่ของร้านอาหารในโรงแรมขนาดไม่ใหญ่คือ การใช้งานในช่วงอาหารเช้าที่นิยมมากสุด ในช่วงอาหารกลางวันอาจไม่เปิดให้บริการ หรือเปิดบริการแบบเลือกเมนูเฉพาะ และอาจจะเปิดบริการในช่วงค่ำเน้นเครื่องดื่มและดนตรีร่วมไปกับล็อบบี้เลาจน์ ฉะนั้นจึงควรจะอยู่ในชั้นเดียวกันคือ ชั้น 1 ดีที่สุด หรืออาจให้บริการเฉพาะช่วงเช้าเท่านั้น ก็สามารถทำได้ขึ้นอยู่กับเงื่อนไขของพื้นที่ตั้งว่าอยู่ใกล้ชุมชนที่มีการให้บริการอาหารร้านค้าต่างๆ มากน้อยเพียงใด

 

          ส่วนบรรยากาศในการตกแต่งสามารถเจาะลึกเฉพาะเรื่องที่มีการกำหนดแนวคิดขึ้นมาให้แตกต่างจากบรรยากาศของการให้บริการส่วนอื่นก็เป็นได้ หรืออาจเชื่อมโยงกับวัฒนธรรมสังคมของที่ตั้งหรือลักษณะการให้บริการลักษณะเฉพาะของอาหารที่ให้บริการ ซึ่งขึ้นอยู่กับความเหมาะสมที่สุดดังนั้นควรสำรวจข้อมูลให้ครบทุกมิติ แล้วค่อยสรุปออกมาเป็นแนวความคิดต่อไป การจัดวางผังที่ดีควรคำนึงถึงการออกแบบในมุมมองที่ดีในทุกจุดของที่นั่ง อีกทั้งสามารถขยับขยายปรับเปลี่ยนได้ในกรณีการใช้งานที่หลากหลาย และแปรสภาพได้ตามเทศกาลต่างๆ ด้วยเช่นกัน ในคราวหน้าจะมาเจาะลึกในส่วนบริการอื่นๆ กันต่อนะครับทั้งห้องจัดเลี้ยง และสปาคอยติดตามนะครับ

 

.......................................

(หมายเหตุ การออกแบบพื้นที่การให้บริการในโรงแรมขนาดเล็ก ล็อบบี้ และร้านอาหาร : คอลัมน์ แต่งร้านให้ได้ล้าน โดย.. ผศ.เอกพงษ์ ตรีตรง)