ดันศูนย์ข้าวชุมชนผลิตเมล็ดพันธุ์สู่เออีซี | คมชัดลึก

 

                          หากนับจากปีที่กรมการข้าวเริ่มขับเคลื่อนขยายศูนย์ข้าวชุมชนมาตั้งแต่ปี 2543 เวลาล่วงเลยมากว่า 14 ปี มาถึงวันนี้ สามารถขยายศูนย์ข้าวชุมชนได้กว่า 2,000 ศูนย์ จากเป้าที่ตั้งไว้ 4,000 แห่งทั่วประเทศ แต่เนื่องจากงบประมาณมีข้อจำกัดเพียง 20 ล้านบาทเท่านั้น จึงทำได้ไม่มาก แต่กระนั้น อธิบดีกรมการข้าว "ชาญพิทยา ฉิมพาลี" บอกว่ามีความพอใจมากกว่า 80% เป้าหมายอนาคตไทยต้องส่งออกเมล็ดพันธุ์ไปยังประเทศเพื่อนบ้านในอาเซียน  

 

                          ชาญพิทยา บอกว่า การขับเคลื่อนในการตั้งศูนย์ข้าวชุมชนไปทั่วประเทศ มีวัตถุประสงค์เพื่อยกระดับชาวนาไทยให้สามารถผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวที่มีคุณภาพมาใช้ในการทำนาเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพให้ผลผลิตสูง สามารถทนต่อศัตรูพืชที่เข้ามารบกวน ทนต่อสภาพภูมิอากาศที่เปลี่ยนแปลงไป เริ่มมาตั้งแต่ปี 2543 หรือ 14 ปีก่อน มีความพึงพอใจในระดับ 80% ขณะนี้ได้บริหารจัดการศูนย์ข้าวชุมชนไปแล้วครอบคลุม 66 จังหวัด พื้นที่ประสบผลสำเร็จสูงสุด คือ ภาคอีสาน ภาคกลาง ภาคเหนือ ภาคตะวันออก ภาคตะวันตก ตามลำดับ ส่วนพื้นที่ภาคใต้มีเพียงเล็กน้อยที่ จ.พัทลุง เพราะภาคใต้ส่วนใหญ่จะปลูกยางพารา และปาล์มน้ำมันเป็นพืชเศรษฐกิจหลัก

 

                          สำหรับแผนการจัดการศูนย์ข้าวชุมชนในอนาคตตั้งเป้าอย่างน้อยปีละ 100-200 แห่ง กระจายไปทั่วประเทศ ให้ได้ 4,000 ศูนย์ จากปัจจุบันได้ตั้งไปแล้ว 2,000 ศูนย์ ภายใต้งบประมาณการบริหารจัดการ และในปี 2557 จำนวน  20 ล้านบาท จากเมื่อปีก่อนหน้านี้ได้ปีละ 50-100 ล้านบาท หากคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) จะสนับสนุนต้องเพิ่มงบประมาณมากกว่าปีละ 20 ล้านบาท การขับเคลื่อนจะเร็วกว่าที่เป็นอยู่

 

                          ขณะที่ ธนันท์ หาญเกริกไกร นักวิชาการเกษตรชำนาญการพิเศษ กรมการข้าว กล่าวว่า จากความสำเร็จที่ผ่านมา สามารถแก้ไขปัญหาชาวนาขาดแคลนเมล็ดพันธุ์ได้เป็นอย่างดี มีการรวมกลุ่มพัฒนาพันธุ์ข้าวอย่างต่อเนื่อง ยกตัวอย่างให้เห็นชาวนาที่ประสบความสำเร็จ ได้แก่ จ.สุรินทร์ ขอนแก่น ร้อยเอ็ด ราชบุรี พระนครศรีอยุธยา และพัทลุง ปัจจุบันกลายเป็นศูนย์ข้าวชุมชนที่เข้มแข็ง สามารถดูแลตัวเองได้ พึ่งพาตัวเองอย่างภาคภูมิใจได้ตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง จนสามารถแก้ไขปัญหาได้ด้วยตนเองในระดับหนึ่ง ทำให้วันนี้คุณภาพชีวิตของชาวนาปรับตัวดี

 

                          ส่วนแผนงานเร่งด่วน คือการสนับสนุนให้มีการใช้เทคโนโลยีใหม่ๆ เข้ามาใช้ในกระบวนการผลิตมากขึ้น อนาคตจึงมีแนวคิดที่จะผลักดันศูนย์ข้าวชุมชนให้เป็นแหล่งผลิตเมล็ดพันธุ์ที่มีคุณภาพภูมิภาคอาเซียน และสามารถส่งออกเมล็ดพันธุ์ไปยังประเทศเพื่อนบ้านในอาเซียน เช่น เมียนมาร์ ลาว เวียดนาม ฟิลิปปินส์  และอินโดนีเซีย ต่อไป