แปลงขยะเป็นไฟฟ้า-ลดค่าใช้จ่ายชุมชน | คมชัดลึก

 

                            ในขณะที่ผู้มาเยือนต่างหลั่งไหลเพื่อสัมผัสกลิ่นอายธรรมชาติที่เงียบสงบ ปราศจากสิ่งอำนวยความสะดวกใดๆ ไม่มีแม้กระทั่งไฟฟ้าใช้ สำหรับ "เกาะปอ" ต.เกาะลันตาใหม่ อ.เกาะลันตา จ.กระบี่ แต่สำหรับผู้อาศัยบนเกาะแห่งนี้กลับมีความทุกข์ยากในการใช้ชีวิตประจำวัน เนื่องจากสถานที่ตั้งอยู่บนเกาะไกลจากฝั่งและไฟฟ้ายังเข้าไปไม่ถึง ทำให้คนในชุมชนร่วมกันหาทางออก โดยการนำเศษอาหาร มูลวัว มูลควายและวัสดุเหลือใช้มาแปรสภาพเป็นก๊าซชีวภาพสำหรับการปรุงอาหารแทนก๊าซจากธรรมชาติเพื่อลดค่าใช้จ่ายที่นับวันเพิ่มสูงขึ้นเรื่อยๆ 

 

                            "ท่องโลกเกษตร" อาทิตย์นี้ตามคณาจารย์ นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยทักษิณ วิทยาเขตพัทลุง นำโดย "ผศ.ดร.อุษา อ้นทอง" อาจารย์ภาควิชาเคมี คณะวิทยาศาสตร์และคณะ ในฐานะหัวหน้าทีมนักวิจัยลงพื้นที่ดูความก้าวหน้าของโครงการการจัดการของเสียจากครัวเรือนด้วยระบบบ่อหมักก๊าซชีวภาพ ภายใต้การสนับสนุนจาก "การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.)" โดยมีพื้นที่ดำเนินการชุมชนเกาะปอ ต.เกาะลันตาใหญ่ อ.เกาะลันตา จ.กระบี่ ประจำปีงบประมาณ 2556

 

                            "ที่นี่มีชาวบ้านอาศัยอยู่ 104 ครัวเรือน ชาวบ้านส่วนใหญ่นับถือศาสนาอิสลาม มีอาชีพหลักจับสัตว์น้ำ รองลงมาทำสวนยางพาราและสวนมะพร้าว บนเกาะยังไม่มีไฟฟ้าใช้ ที่มีอยู่ก็ใช้กระแสไฟฟ้าจากแผงโซลาร์เซลล์และเครื่องปั่นไฟขนาดเล็กของแต่ละครัวเรือน ส่วนพลังงานในการประกอบอาหารต้องใช้เรือเครื่องหางยาวเดินทางไปซื้อบนฝั่งเกาะลันตา ซึ่งต้องเสียค่าใช้จ่ายสูงมาก"

 

                            ผศ.ดร.อุษา เผยข้อมูลระหว่างพาเยี่ยมชมความสำเร็จการผลิตก๊าซหุงต้มของชาวบ้านบนเกาะปอ ที่มหาวิทยาลัยร่วมกับ กฟผ.ให้การสนับสนุน จนชาวบ้านสามารถลดค่าใช้จ่ายในส่วนนี้ลงได้ระดับหนึ่ง เนื่องจากปัจจุบันชุมชนเกาะปอจะมีค่าใช้จ่ายสูงในการจัดหาพลังงานเพื่อใช้ในการหุงต้มอาหาร โดยเฉลี่ยแต่ละครัวเรือนต้องใช้เงินในการซื้อก๊าซหุงต้มประมาณ 1-2 ถังต่อเดือน แต่หากชาวบ้านมีแหล่งพลังงานทดแทนและสามารถผลิตเองได้ โดยใช้วัสดุในพื้นที่ก็จะช่วยลดค่าใช้จ่ายและช่วยยกระดับความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น

 

                            "โครงการนี้เริ่มมาปีกว่าแล้ว เริ่มแรกเราชี้แจงวัตถุประสงค์ให้ชาวบ้านทราบดูว่าเขาสนใจหรือไม่ ปรากฏว่าเขาสนใจและให้ความร่วมมือดีมาก จากนั้นมีชาวบ้านเขาก็ประชุมกันแล้วตกลงเก็บเงินหลังละ 500 บาทเพื่อเป็นกองทุนเบื้องต้น จากนั้นอบรมวิธีการทำให้เขาจนเขาสามารถทำเองได้ในเบื้องต้น แล้วก็เราจะฝึกช่างประจำหมู่บ้านและคัดเลือกบ้านพี่เลี้ยงให้ด้วย เพราะเมื่อโครงการนี้จบลงคนในชุมชนก็จะดำเนินการต่อไปได้ด้วยตัวของเขาเอง"

 

                            หัวหน้าทีมนักวิจัยยังระบุถึงผลประโยชน์ที่ได้รับจากโครงการนี้ นอกจากช่วยลดค่าใช้จ่ายค่าก๊าซหุงต้มในครัวเรือนแล้วยังช่วยลดปริมาณของขยะมูลฝอยและเศษอาหารได้อีกด้วย โดยจะนำมาเป็นวัตถุดิบหลักในการผลิตก๊าซหุงต้มแทนที่จะนำไปทิ้งก่อนให้เกิดมลภาวะบนเกาะ ซึ่งที่ผ่านมาการจัดการของเสียของชาวบ้านบนเกาะแห่งนี้จะมี 2 วิธี คือ วิธีแรกกองทิ้งบริเวณลานบ้านรอการเผาทิ้ง ส่วนวิธีที่สองนำไปทิ้งในทะเล

 

                            "จากการสำรวจและเก็บข้อมูลที่ผ่านมาพบว่า ปริมาณของเสียมีมากกว่า 2 ลิตรต่อครัวเรือนต่อวัน และมีอัตราการใช้ก๊าซตั้งแต่ 1 ถังต่อ 2 สัปดาห์จนถึง 3 เดือน จึงได้มีการจัดทำระบบการหมักก๊าซชีวภาพแต่ละครัวเรือน โดยออกแบบถัง 200 ลิตร 1 ถัง ต่อด้วยถังเก็บก๊าซขนาด 150 ลิตรจำนวน 2 ถัง สามารถใช้ก๊าซชีวภาพในการหุงต้มได้ประมาณ 30-40 นาที" ผศ.ดร.อุษาเผย

 

                            ขณะที่ อภิสิทธิ์ อ่อนนวน ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านหมู่ 4 ต.เกาะลันตาใหญ่ อ.เกาะลันตา จ.กระบี่ วัย 54 ปี ผู้นำชาวบ้านคนสำคัญในการเข้าร่วมโครงการ ยอมรับว่าหลังได้ติดตั้งก๊าซชีวภาพที่ได้รับการสนับสนุนจากโครงการ ทำให้สามารถลดค่าใช้จ่ายในเรื่องก๊าซหุงต้มลงได้ครึ่งหนึ่ง สาเหตุที่ลดค่าใช้จ่ายส่วนนี้ไม่ได้ทั้งหมด เพราะยังต้องพึ่งพาก๊าซจากธรรมชาติ เนื่องจากการผลิตก๊าซที่ผลิตเองมีไม่พอใช้

 

                            "ปัญหาตอนนี้ก็คือไม่ใช่คนไม่อยากได้ แต่กลับเป็นว่าวัตถุดิบมีไม่พอ อย่างของผมต้องไปขนขี้วัวจากฝั่งลันตามาใส่ เพราะบนเกาะมีไม่พอ กลายเป็นว่าตอนนี้ต้องแย่งหาวัตถุดิบกันแล้ว" ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านคนเดิมกล่าว

 

                            นับเป็นอีกก้าวความสำเร็จของงานวิจัยที่เป็นผลมาจากความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยทักษิณ วิทยาเขตพัทลุงกับการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) ในการหาทางออกให้ชาวบ้านบนเกาะปอในเรื่องพลังงานทดแทน ด้วยการนำเศษวัสดุเหลือใช้ในครัวเรือนมาแปรสภาพเป็นพลังงานก๊าซหุงต้ม นอกจากจะช่วยประหยัดค่าใช้จ่ายค่าก๊าซหุงต้มแล้วยังช่วยลดปัญหามลภาวะจากขยะมูลฝอยบนเกาะอีกด้วย

 

 

 

 

 

---------------------------

 

(ท่องโลกเกษตร : ตามไปดูผลสำเร็จงานวิจัยบน 'เกาะปอ' แปลงขยะเป็นไฟฟ้า-ลดค่าใช้จ่ายชุมชน : โดย...สุรัตน์ อัตตะ)