
นกป่าสัปดาห์ละตัว : นกปรอดหลังฟู
01 มิ.ย. 2557
นกป่าสัปดาห์ละตัว : นกปรอดหลังฟู
ใครที่เคยใช้คู่มือดูนกไทยเล่ม 3 (ตีพิมพ์ปี 2534) คงพอจำกันได้ว่า ในวงศ์นกปรอด (bulbuls) มีกลุ่มที่เรียกว่า “นกปรอดดง” ซึ่งประกอบไปด้วยนกปรอดที่มักอาศัยอยู่ตามป่าดิบ แทบไม่มีชนิดที่พบได้ตามสวนหรือทุ่งโล่ง นกปรอดกลุ่มนี้มีพฤติกรรมการหากินที่ไม่ค่อยอยู่นิ่ง มักไม่โชว์ตัวหรือเกาะกิ่งโล่งๆ ส่วนใหญ่มีหงอนสั้นๆ และจะงอยปากค่อนข้างยาว หากนึกไม่ออก กลุ่มนี้ประกอบไปด้วยนกที่หลายคนน่าจะคุ้นเคยอย่าง นกปรอดเล็กตาขาว นกปรอดภูเขา นกปรอดดำ เป็นต้น (แต่นกปรอดสวน นกปรอดหัวโขน ไม่ได้อยู่ในกลุ่มนี้นะครับ)
“นกปรอดดง” มีเชื้อสายใกล้ชิดกับพวก “นกปรอดโอ่ง” ซึ่งมีจะงอยปากหนา และมักมีนิสัยค่อนข้างขี้อาย ชอบส่งเสียงร้องดังให้ได้ยินก่อนที่เราจะเห็นตัวเช่นเดียวกับนกปรอดดง สัปดาห์นี้ขอแนะนำให้รู้จักกับน้องเล็กของกลุ่มปรอดดง-ปรอดโอ่งที่มีรูปร่างหน้าตาผิดแปลกไปจากนกปรอดตามมาตรฐานทั่วไป ชื่อว่า นกปรอดหลังฟู (Hairy-backed Bulbul)
ทันทีที่เห็นชื่อ หลายคนคงพยายามเพ่งดูขนบนหลังมันด้วยความฉงน ผู้เขียนเองก็สงสัยเช่นกัน เพราะไม่รู้สึกว่าขนหลังมันฟูกว่าชนิดอื่น ขอสารภาพตรงๆ ว่า ไม่ทราบเหตุผลของการตั้งชื่อแน่ชัด จะว่าไปก็มี นกปรอดหงอนหลังลาย (Puff-backed Bulbul) เป็นอีกชนิดที่ชื่อไม่ได้สื่ออะไรที่สังเกตได้สักเท่าไหร่ แถมยังชวนสับสน เพราะชื่ออังกฤษมีความหมายคล้ายๆ กัน
นกปรอดหลังฟูวิวัฒนาการมาจากสายโบราณที่สุดในบรรดานกปรอดดง-ปรอดโอ่งทั้งหมด เป็นไปได้ว่าบรรพบุรุษของนกปรอดกลุ่มนี้คงจะหน้าตาไม่ค่อยเหมือนปรอดทั่วไปเท่าไหร่ คงคล้ายๆ กับเจ้าหลังฟูนี่แหละครับ มันเป็นนกปรอดขนาดเล็กที่มีสัดส่วนหัวค่อนข้างโต คอสั้น ดูเผินๆ อาจทำให้นึกถึงนกกินแมลง (babblers) อาหารหลักของนกปรอดหลังฟูก็คือ แมลงนั่นเอง มันกินผลไม้เป็นสัดส่วนที่น้อยกว่านกปรอดชนิดอื่นๆ มาก
ลักษณะเด่นของนกปรอดหลังฟูคือ ตากลมโตสีเข้มบนใบหน้าสีเหลืองนวล รอบตามีวงสีเหลืองจางๆ ลำตัวด้านบนสีน้ำตาล ส่วนด้านล่างเป็นสีเหลือง มักพบเป็นคู่หรือเป็นฝูงเล็กๆ ราว 4-5 ตัว หากินระดับกลางต้นหรือบนต้นไม้เตี้ยๆ มันโปรดปรานการเล่นน้ำมากเช่นเดียวกับนกปรอดอื่นๆ แม้จะเป็นนกขนาดเล็ก แต่จากข้อมูลการดักนกใส่ห่วงขาในป่า Pasoh ที่มาเลเซีย เคยพบนกมีห่วงขาที่ถูกใส่ตั้งแต่ 9 ปีที่แล้ว! ฟังดูน่าตกใจไหมครับ? หลายคนอาจไม่ทราบ แต่การที่นกประจำถิ่นขนาดเล็กมีอายุยืนเกิน 10 ปีนี่ จริงๆ ถือเป็นเรื่องปกติอยู่แล้วครับ
--------------------------
นกปรอดหลังฟู
ชื่ออังกฤษ Hairy-backed Bulbul
ชื่อวิทยาศาสตร์ Tricholestes criniger (Blyth, 1845)
วงศ์ (Family) Pycnonotidae (วงศ์นกปรอด)
อันดับ (Order) Passeriformes (อันดับนกเกาะคอน)
--------------------------



