นกแซวสวรรค์หางดำ | คมชัดลึก

 

                          ก่อนอื่นขอแนะนำกิจกรรมน่าสนใจ ช่วงบ่ายวันอาทิตย์ที่ 25 พ.ค.นี้ จะมีงานประชุมสมาชิกสมาคมอนุรักษ์นกและธรรมชาติแห่งประเทศไทย (BCST) ซึ่งปรมาจารย์ดูนกไทย ผศ.ฟิลิป ดี ราวด์ ผู้เขียนหนังสือเกี่ยวกับนกและธรรมชาติหลายเล่ม รวมทั้งคู่มือดูนกไทยเล่ม 3 (ตีพิมพ์เมื่อปี 2534) เป็นผู้บรรยายในหัวข้อ “ความหลากหลายของชนิดนกอพยพบนเกาะมันใน” (สำหรับรายละเอียดอื่นๆ ลองติดตามดูทางเว็บไซต์นะครับ)

 

                          ในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา เกาะมันใน จ.ระยอง ได้กลายมาเป็นแหล่งดูนกยอดฮิตในช่วงฤดูร้อน เพราะคณะวิจัยของ ผศ.ฟิลิป ได้พบ นกแต้วแล้วพันธุ์จีน (Fairy Pitta) รายงานที่ 2 ของประเทศที่นี่ หลังจากนั้นก็พบอีกหลายตัวจนทราบว่า จริงๆ แล้ว นกชนิดนี้อพยพผ่านประเทศไทยทุกปี ไม่ใช่นกอพยพพลัดหลงอย่างที่เคยเข้าใจ แต่นกแต้วแล้วพันธุ์จีนไม่ใช่สาเหตุเดียวที่ทำให้นักดูนกพรั่งพรูกันมา ที่เกาะนี้ มี“ของแพง”หลายชนิดที่พบได้ไม่ยากที่นี่ หนึ่งในนั้นก็คือนกแซวสวรรค์หางดำ (Japanese Paradise-flycatcher) ซึ่งเดือนเม.ย.ที่ผ่านมา ถูกดักติดห่วงขาได้ทั้งหมด 50 กว่าตัว ถือเป็นจำนวนมากลำดับต้นๆ ของนกที่อพยพผ่านเกาะมันใน!

 

                          ลำพัง นกแซวสวรรค์ (Asian Paradise-flycatcher) เองก็เป็นนกที่หลายคนตื่นเต้นทุกครั้งที่พบ โดยเฉพาะเพศผู้ที่มีหางพลิ้วยาวกว่าลำตัวราวๆ สองเท่า นกแซวสวรรค์หางดำที่หายากกว่ามากจึงเป็นเหมือนนกในฝันของหลายๆ คน 

 

                          เพศผู้ของนกชนิดนี้มีลำตัวด้านบนสีม่วงเข้ม มองเผินๆจะเห็นเป็นสีดำตั้งแต่หัวจรดปลายหาง เพศเมียของทั้งสองชนิดมีลักษณะคล้ายกันมาก นกแซวสวรรค์หางดำมีสีสันโดยรวมเข้มกว่าเล็กน้อย โดยเฉพาะบริเวณอก แต่เจ้าหางดำมีวงรอบตาสีฟ้าหนากว่าชัดเจน จริงๆ แล้วมันมีเชื้อสายใกล้ชิดกับนกแซวสวรรค์ชนิดย่อย incei ซึ่งเป็นนกอพยพทางไกลเช่นเดียวกัน ชนิดย่อยนี้ก็ตัวสีเข้มและอมม่วงคล้ายแซวสวรรค์หางดำมากกว่าแซวสวรรค์ชนิดย่อยอื่นอีกด้วย

 

                          นกแซวสวรรค์หางดำมีแนวโน้มใกล้ถูกคุกคาม (NT) ในบัญชีแดงของสหภาพเพื่อการอนุรักษ์ธรรมชาติ และอยู่ในบัญชีที่ 2 ของอนุสัญญาว่าด้วยการอนุรักษ์ชนิดพันธุ์สัตว์ป่าที่อพยพย้ายถิ่น (CMS) ซึ่งประกอบด้วยสัตว์อพยพที่ต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างประเทศเพื่ออนุรักษ์ เพราะทางตอนใต้ของคาบสมุทรมลายู เกาะสุมาตรา และฟิลิปปินส์ ยังคงมีการตัดไม้ทำลายป่าอย่างหนัก คู่มือนกในคาบสมุทรมลายูโดย David Wells (2551) จัดให้มันมีสถานภาพเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ (VU) และจะเลื่อนเป็นใกล้สูญพันธุ์ (EN) ในอนาคต

 

 

--------------------------

 

นกแซวสวรรค์หางดำ

 

 

ชื่ออังกฤษ Japanese Paradise-flycatcher

 

ชื่อวิทยาศาสตร์ Terpsiphone atrocaudata (Eyton, 1839)

 

วงศ์ (Family) Monarchidae (วงศ์นกแซวสวรรค์)

 

อันดับ (Order) Passeriformes (อันดับนกเกาะคอน)

 

 

--------------------------