
นกนางนวลขอบปีกขาว
นกนางนวลขอบปีกขาว : คอลัมน์นกป่าสัปดาห์ละตัว
สุดสัปดาห์วันที่ 9-10 พ.ย.ที่จะถึงนี้ จะมีงานใหญ่ประจำปีของวงการดูนก นั่นก็คือเทศกาลดูนกเมืองไทย (Thailand Bird Fair) ซึ่งจัดต่อเนื่องมาเป็นปีที่ 12 แล้ว ปีนี้มีความพิเศษตรงที่เป็นครบรอบ 20 ปีของสมาคมอนุรักษ์นกและธรรมชาติแห่งประเทศไทย (Bird Conservation Society of Thailand)ซึ่งเป็นเจ้าภาพหลักของงาน ใครยังว่างไม่ควรพลาดครับ ในงานมีนิทรรศการจากเครือข่ายด้านอนุรักษ์และหัวข้อบรรยายน่าสนใจมากมาย แถมยังดูนกได้ตามอัธยาศัย เพราะสถานตากอากาศบางปู เป็นแหล่งอาศัยช่วงฤดูหนาวของนกนางนวลและนกชายเลนที่สำคัญมากๆ ทางสมาคมอนุรักษ์นกฯ ก็มีผู้นำดูนกพร้อมให้ความรู้ตลอดทั้งวันอีกด้วย
เป็นที่รู้กันว่า บางปู เป็นแหล่งชุมนุมช่วงฤดูหนาวของนกนางนวลจำนวนมากที่สุดในประเทศไทย ส่วนใหญ่เป็นนกนางนวลธรรมดา (Brown-headed Gull) ชนิดที่พบมากรองลงมาคือ นกนางนวลขอบปีกขาว (Common Black-headed Gull) ที่มองเผินๆ หน้าตาคล้ายกันมากจนแทบแยกไม่ออก แม้ชนิดหลังจะมีขนาดตัวย่อมกว่า จะงอยปากเล็ก และหัวกลมกว่า แต่คอนดูจริงๆ ก็ใช่ว่าจะประเมินได้ง่าย จุดที่แตกต่างชัดเจนที่สุดเห็นจะเป็นลวดลายที่ปีก ซึ่งจะเห็นได้ขณะบิน นกนางนวลขอบปีกขาวไม่มี “ปื้น” สีดำที่ปลายปีก ต่างจากนางนวลธรรมดา แต่มี “ขอบสีขาว” ตลอดแนวขนปลายปีกด้านหน้า
แม้เราจะไม่เห็นลวดลายปีกตอนนกนางนวลกำลังลอยน้ำหรือเกาะตอไม้ แต่เราก็สามารถแยกชนิดจากสีม่านตาได้ ฟังเผินเหมือนยาก จริงๆ แล้วไม่ยากครับ เพราะนกนางนวลธรรมดามีม่านตาสีอ่อน ในขณะที่นางนวลขอบปีกขาวมีม่านตาสีเข้มมากๆ แต่พึงระลึกว่านกนางนวลธรรมดาวัยเด็กก็มีตาสีเข้มเช่นกัน นกวัยเด็กของทั้งสองชนิดจะมีแต้มสีดำตามปีกและหาง จะงอยปากสีส้มแทนที่จะเป็นสีแดงสดเหมือนตัวเต็มวัย
“สะพานสุขตา” ซึ่งยื่นออกไปที่ชายทะเล เป็นที่ตั้งของบูธนิทรรศการที่จะเรียงต่อกันเป็นแถวยาวในเทศกาล นักท่องเที่ยวสามารถซื้อกากหมูโปรยให้นกนางนวลกิน ทำให้ที่นี่พวกมันเชื่องกับคนมาก หากใครสนใจจะลอง “แคะ” นกนางนวลขอบปีกขาวในฝูงนกนางนวลธรรมดา นี่เป็นสถานที่ที่เหมาะสำหรับทดสอบจำแนกชนิดนกนางนวลภาคสนามได้อย่างเพลิดเพลินมากๆ นกนางนวลที่พบช่วงนี้มีหัวสีขาว เพราะอยู่ในช่วงนอกฤดูผสมพันธุ์ พอเริ่มเข้าสู่ฤดูร้อนจึงจะมีหัวสีดำ อันเป็นสัญญาณบอกว่ามันใกล้จะอพยพกลับไปทำรังวางไข่ทางเหนือแล้ว
นกนางนวลขอบปีกขาว
ชื่ออังกฤษ Common Black-headed Gull
ชื่อวิทยาศาสตร์ Chroicocephalus ridibundus (Linnaeus, 1766)
วงศ์ (Family)Laridae (วงศ์นกนางนวล)
อันดับ (Order)Charadriiformes (อันดับนกชายเลนและนกนางนวล)
...........................
(นกนางนวลขอบปีกขาว : คอลัมน์นกป่าสัปดาห์ละตัว)