5ระดับการออกแบบ | คมชัดลึก

    
          สภาพแวดล้อมภายในมีผลต่อมนุษย์ มีอิทธิผลสู่พฤติกรรมมนุษย์ที่ตอบสนองต่อพื้นที่ในลักษณะต่างๆ นั่งหมายความว่า มนุษย์จะมีพฤติกรรมไปทางใดก็อาจจะเกิดจากสภาพบรรยากาศ สภาพแวดล้อมรอบตัวที่มีอิทธิพลให้มนุษย์ผู้อาศัยมีพฤติกรรมอย่างนั้น เสมือนสิ่งมีชีวิตต่างๆ ในโลกที่มีการปรับตัวให้เข้ากับสภาพแวดล้อมต่างๆ รอบตัว เช่น ปลาในท้องทะเล แมลงบางประเภทที่ปรับตัวเข้ากับต้นไม้ใบไม้เพื่ออำพรางตัวให้ปลอดภัยจากการเป็นเหยื่อมนุษย์เอง เฉกเช่นกัน สภาพแวดล้อมรอบตัวมีอิทธิพลต่อลักษณะนิสัยของมนุษย์ พฤติกรรมในชีวิตประจำวัน ทัศนคติของมนุษย์ การตอบสนองแรงกระทบ ทั้ง ร่างกาย จิตใจ จิตวิญญาณ ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน อาคารสถานที่สิ่งก่อสร้างจะได้รับการสร้างสรรค์ ให้เป็นประโยชน์ต่อมนุษย์ในหลายๆ บทบาทหน้าที่ อาทิ
          - เป็นที่อยู่อาศัย ผักผ่อนหย่อนใจ ดำรงชีวิตประจำวัน
          - เป็นสถานที่เพื่อพักฟื้น รักษาร่างกายและรักษาโรค
          - เป็นศาสนสถานเพื่อกล่อมเกลาจิตใจและสืบทอดศาสนา
          - เป็นที่ค้าขาย พาณิชย์ ธุรกิจ
          - เป็นสถานที่ศึกษา บัญชาการรบ และว่าราชการ
          - เป็นสถานที่แสดงสัญลักษณ์ทางความสำเร็จ และความล้มเหลวของมนุษย์
          - เป็นสถานที่พัก จุดนัดพบเพื่อการเดินทาง
          - เป็นสถานที่แสดงนิทรรศการ บันทึกประวัติศาสตร์ ฯลฯ

                                
    
          ความสำเร็จแห่งการออกแบบ สภาพแวดล้อมภายในถึงการบรรลุสู่วัตถุประสงค์ของแต่ละพื้นที่ แต่ละประเภทโครงการ
    
          ต้นเหตุแห่งความสำเร็จอย่างหนึ่งและถือเป็นภารกิจที่สำคัญอย่างหนึ่ง เป็นจุดเริ่มต้นแห่งทิศทางการออกแบบที่สำเร็จ คือ “แนวความคิด” “การออกแบบแนวความคิด” จึงมีความจำเป็นมากในการเริ่มต้นถูก  เริ่มต้นอย่างไม่ผิดทิศ เริ่มต้นอย่างมีเป้าหมาย  เริ่มต้นที่เห็นความสำเร็จอยู่เบื้องหน้าที่ชัดเจนไม่หลงทาง
    
          แนวความคิดในการออกแบบสภาพแวดล้อมภายใน  มีหลายระดับในที่นี้หมายถึง ภายในอาคารสถานที่ทุกประเภท  หมายถึง ภายในร่มเงาชายคา  รอบรั้วขอบเขตอาคารทั้งปรับอากาศ และไม่ปรับอากาศ  โดยระดับความลึกของความคิดขึ้นอยู่กับวัตถุประสงค์ในการใช้งานอาคาร  ตลอดจนประเภทและขนาดอาคารด้วยระดับความลึก ในทางความคิดแบ่งเป็นระดับต่างๆ คือ  
    

                                 


          ระดับที่ 1  ระดับแรกเริ่มเป็นระดับที่ใช้ความคิดแบบเบาบางเป็นแค่การตกแต่งให้งดงามมีประโยชน์ใช้สอย ขั้นพื้นฐานที่สะดวกสบายในลักษณะผิวเผิน
    
          ระดับที่ 2  เริ่มมีความงามที่มีความหมายและสไตล์การใช้สอยที่เริ่มมี  การเจาะลึกให้เหมาะสมกับผู้ใช้สอย ตอบสนองความต้องการของผู้อยู่ผู้ใช้ ผู้บริโภค
    
          ระดับที่ 3  มีความงดงาม  ขั้นที่เป็นเอกลักษณ์ มีการใช้ศิลปะประยุกต์ในแบบฉบับของแต่ละภูมิภาคและที่ตั้ง  การใช้สอยที่มีประโยชน์มากกว่า 1 โดยตอบสนองความต้องการผู้บริโภค  ตลอดจนผู้ใช้งานได้ดีกว่าพิเศษกว่า
    
          ระดับที่ 4  มีความงดงามที่เป็นเอกลักษณ์เฉพาะตนของผู้อยู่  ผู้ซื้อ  ผู้บริโภค  และถ่ายทอดลักษณะของชุมชนที่ตั้งเข้ามาผสมผสานอย่างกลมกล่อม  งดงาม  จนเกิดลักษณะพิเศษของโครงการ  อีกทั้งตอบสนองการใช้สอยขั้นละเอียดที่สะท้อนความต้องการของผู้ใช้อย่างครบถ้วนเป็นเนื้อเดียวกันกับความงดงาม
    
          ระดับที่ 5  มีความงดงามและเอกลักษณ์เฉพาะที่  มีอิทธิพลสู่แรงบันดาลใจของผู้อื่นเป็นต้นเหตุ  ต้นทาง  ต้นน้ำ ทางวัฒนธรรม  มีการแปรรูปวัฒนธรรมและความคิดอออกมาเป็นรูปธรรมเฉพาะ  กลมกลืนไปกับการใช้สอยที่ตอบสนองทุกมิติจนเกิดนวัตกรรมใหม่อย่างเป็นเอกภาพ  โดยมีรายละเอียดลึกซึ้งที่อธิบายได้ครบถ้วน
    
 

                  


          จากระดับความคิดเหล่านี้  ส่งผลต่อการกำหนดแนวทางโครงการต่างๆ อย่างเหมาะสมโดยไม่จำเป็นต้องเหมือนกันอยู่ที่ความสำเร็จและการบรรลุวัตถุประสงค์ของโครงการ  เพราะบางโครงการไม่จำเป็นที่ต้องลึกถึงขั้นที่ 5  บางโครงการเริ่มต้นที่ระดับที่ 1  หรือ 2 ก็สำเร็จแล้ว  เช่น
    
          บ้านพักอาศัยอาจเริ่มต้นที่ระดับ 1-2  สำนักงานอาจต้องไปถึงระดับ 2-4  มิวเซี่ยมศูนย์วัฒนธรรมอาจต้องการถึงระดับ 5 ก็ขึ้นอยู่กับการลงลึกในรายละเอียดมากน้อยเพียงใดและสัมผัสผู้บริโภคผู้ใช้งานในระดับไหน  การอยู่สบายก็มีทั้งอยู่แบบง่ายดาย ธรรมดากับการอยู่สบายที่อาศัยองค์ประกอบครบถ้วน เพราะต้องผสานกับความสำเร็จด้วย
    
          การออกแบบขั้นสมบูรณ์มีทั้งเพื่อความพึ่งพอใจของผู้อยู่  ผู้ใช้  และไต่อันดับไปถึงการสร้างปรากฏการณ์ให้กับสังคมและโลก  “คุณ” “เลือก” “อยู่” “เอง” ดีที่สุดครับ

.......................................
(หมายเหตุ 5ระดับการออกแบบแนวความคิดต่อสภาพแวดล้อมภายในเพื่อคุณภาพชีวิตที่ 'อยู่สบาย' : คอลัมน์ อยู่สบาย โดย...  ผศ.เอกพงษ์ ตรีตรง)