ภูมิใจนาฏศิลป์ไทยชมโขน'โมกขศักดิ์'
สังคม : ภูมิใจนาฏศิลป์ไทย ชมโขน 'โมกขศักดิ์'
สร้างความตื่นตาตื่นใจ และปลุกกระแสอนุรักษ์วัฒนธรรมไทยได้ทุกปีสำหรับการแสดงโขนโดยมูลนิธิส่งเสริมศีลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ซึ่งปีนี้ได้ทำการสืบสานวิจิตรนาฏศิลป์ไทยอย่างต่อเนื่องโดยเลือกบทเรื่อง รามเกียรติ์ ตอน "โมกขศักดิ์" มาจัดแสดง เพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ อีกทั้งส่งเสริมให้เยาวชนได้มีส่วนสืบสานวัฒนธรรมไทยด้วยการเป็นนักแสดงโขนรุ่นใหม่ พร้อมโชว์ความงดงามของงานช่างต่างๆ ของไทย โดยทั้งหมดนี้ได้ถูกถ่ายทอดมาเป็นตัวอย่างการแสดง ตอน "พุ่งหอก" ภายในงานแถลงข่าวบริเวณห้องเทเวศร์ อาคารหอประชุม สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ เมื่อวันก่อน
หลังจบการแสดง ท่านผู้หญิงจรุงจิตต์ ทีขะระ ผู้ช่วยเลขาธิการมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ และประธานคณะกรรมการอำนวยการจัดการแสดงโขน กล่าวถึงที่มาของการแสดงชุดนี้ว่า หลังจบการแสดงของทุกๆ ปี จะมีการทำแบบสอบถามจากผู้ชมว่าอยากให้ปรับปรุง หรืออยากดูโขนตอนไหนอีกบ้าง จึงนำเรื่องทูลเกล้าฯ ถวายรายงานต่อสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ จนได้ข้อสรุปมาเป็นการแสดงในตอนดังกล่าว ซึ่งที่ผ่านมาสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ และสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงห่วงใยศิลปะการแสดงโขนที่นับวันจะเลือนหาย รวมถึงงานช่างศิลป์แขนงต่างๆ จึงทำให้เกิดการแสดงโขนขึ้นมาถึง 7 ครั้ง 5 ตอน ซึ่งที่ผ่านมาได้ผลตอบรับออกมาเป็นที่น่าพอใจ และเป็นที่พอพระราชหฤทัยของทั้งสองพระองค์อย่างยิ่ง ที่สำคัญถือเป็นการจุดประกายให้เด็กรุ่นใหม่อยากจะมาแสดงโขนมากขึ้น
ในส่วนของการคัดเลือกทีมนักแสดง "คุณหญิงต้น " ม.ล.ปิยาภัสร์ ภิรมย์ภักดี รองประธานคณะกรรมการอำนวยการ และผู้อำนวยการฝ่ายประชาสัมพันธ์บอกว่า มีเยาวชนให้ความสนใจแสดงโขนมากขึ้น จาก 4 ปีที่แล้วมีการคัดเลือกนักแสดงเพียง 30 คน แต่ปีนี้มีกว่า 500 คน คณะกรรมการได้เลือกตัวพระ นาง ยักษ์ และ ลิง 20 คน เพื่อให้โอกาสแสดงความสามารถ โดยให้เด็กๆ ได้แสดงทุกรอบ ซึ่งเด็กทุกคนจะได้รับการเรียนรู้จากบุคลากรที่มีคุณภาพ จากศิลปินแห่งชาติหลากหลายแขนง ได้ทุนการศึกษาด้วย นับเป็นโอกาสที่ดี เป็นประสบการณ์ในการเรียนรู้สืบทอดวัฒนธรรมไทยต่อไป
สำหรับความสำคัญของตอนโมกศักดิ์นั้น อ.ประเมษฐ์ บุณยะชัย ผู้กำกับการแสดง เผยว่า สมัยที่ทุกคนยังเป็นนักเรียนคงได้ศึกษามาบ้าง ปัจจุบันได้หายไปแล้วเพราะไม่ได้อยู่ในระบบการศึกษา เนื้อหาของตอนนี้จะสะท้อนถึงความซื่อสัตย์สุจริต พร้อมเสียสละเพื่อส่วนรวมของกุมภกรรณ ในการแสดงมีการนำท่าลอยพิเศษที่ไม่ได้นำมาใช้ตั้งแต่ พ.ศ. 2478 นับเป็นสิ่งที่ครูบาอาจารย์ยกให้ และถูกนำมาปรับใช้ให้การแสดงสวยงามยิ่งขึ้น
โดยไฮไลท์ที่น่าจับตามองในปีนี้ก็คืองานฉาก ทั้งฉากเขียนและเครื่องประกอบ อาทิ ฉากกลับหอโมกขศักดิ์ ที่มีการสร้างโรงพิธีขึ้นใหม่ ตามบทพระราชนิพนธ์ในรัชกาลที่ 2 พลับพลาพิธีใช้เครื่องประดับสีแดง เครื่องบูชาดอกไม้ 7 สี ตามตำรา ฉากยุดพระอาทิตย์ ซึ่งจะมีพระอาทิตย์เส้นผ่านศูนย์กลางกว่า 4 เมตรเหาะมากลางอากาศ ใช้เทคนิคพิเศษทำให้เกิดแสงในตัวพระอาทิตย์ ขณะที่เครื่องแต่งกาย ได้ อ. วีรธรรม ตระกูลเงินไทย มาสร้างลวดลาย และกำหนดสีผ้าในการแสดง พร้อมนำผ้ายกเนินธัมมัง ของศูนย์ศิลปาชีพบ้านเนินธัมมัง จ.นครศรีธรรมราช ที่กำลังจะสูญหายไปจากสังคมไทยมาใช้ในการแสดงด้วย
การแสดงโขน ศึกกุมภรรณ ตอน โมขศักดิ์ จะจัดแสดงระหว่างวันที่ 9 พฤศจิกายน-5 ธันวาคม นี้ (หยุดการแสดงทุกวันจันทร์) ณ หอประชุมใหญ่ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย จองบัตรได้ที่ไทยทิคเก็ตเมเจอร์ทุกสาขา