'ปัญญาชน..ดิจิตอล'4ม.4มุม4บริบท | คมชัดลึก

                 สัปดาห์ที่ผ่านมาสังคมโซเชียลมีเดียให้ความสนใจเรื่องราวคนหนุ่มสาวในรั้วมหาวิทยาลัยดังในเมืองหลวงอย่างมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ที่ "อั้ม เนโกะ" ผู้ออกแบบและเป็นแบบโปสเตอร์ท่าเสพสังวาส ต่อต้านการถูกบังคับให้แต่งกายชุดนักศึกษาเข้าเรียน เพราะ "เครื่องแบบคือรากเหง้าเผด็จการ" ได้รับความสนใจจากเพื่อนร่วมสถาบัน สังคม และผู้บริหาร นำไปสู่การพูดคุย โดยผู้บริหารมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ออกมายืนยันว่า ไม่มีกฎข้อบังคับให้นักศึกษาแต่งกายชุดนักศึกษาเข้าเรียน และได้แจ้งให้คณบดีคณะวิทยาศาสตร์ และอาจารย์ผู้สอน TU 130 (สหวิทยาการวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี) ยกเลิกข้อห้ามการกำหนดให้นักศึกษาชั้นปี 1 ที่ไม่ได้แต่งกายชุดนักศึกษาเข้าเรียนจะไม่สามารถทำข้อสอบเก็บคะแนนเรียนในห้องเรียนไปแล้ว

                ถ้าเด็กรุ่นหลังสืบค้นประวัติศาสตร์ธรรมศาสตร์ ก็ต้องพบว่า สิ่งที่จารึกไว้คือ "พลังนักศึกษา" 14 ตุลา 16 และ 6 ตุลา 19 ที่ร่วมต่อสู้กับเผด็จการทหาร จนนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงประเทศ สะท้อนให้เห็นว่ายุคนั้นสมัยนั้นนักศึกษาเป็นอย่างไร และจารึกยุคดิจิตอลนี้ 7 ก.ย.2556 ว่ามี โปสเตอร์ ท่าเสพสังวาส ของ "อั้ม เนโกะ" ด้วยเช่นกัน

                ขณะที่สังคมบางส่วนตั้งคำถามกับ "อั้ม เนโกะ" ช่วงเวลาเดียวกันก็ชื่นชมภาพนักศึกษากลุ่มหนึ่งคุกเข่ายกมือไหว้วิงวอนเจ้าหน้าที่ตำรวจและล้มตัวลงนอนหงายกับพื้นท่ามกลางสายฝนที่ตกหนัก และภาพอื่นๆ ที่แสดงถึงสัญลักษณ์ของการเรียกร้องครั้งนี้ ที่ "เริงฤทธิ์ คงเมือง" (Roengrit Kongmuang ) ช่างภาพสารคดีอิสระ กลุ่มหนุมานโฟโต้ ได้เผยแพร่ผ่านเฟซบุ๊กของเขา และมีการแชร์ต่อกันอีกมากมาย

                เหตุการณ์นั้นเกิดขึ้นเมื่อเช้าวันที่ 8 กันยายน 2556 ที่กลุ่มฅนรักษ์บ้านเกิด ต.เขาหลวง อ.วังสะพุง จ.เลย จำนวน 800 คน และนักศึกษาคณะนิติศาสตร์ ม.ขอนแก่น 9 คน และม.มหาสารคาม 3 คน เดินทางไปยังวัดโพนทอง ต.นาโป่ง อ.เมือง จ.เลย สถานที่จัดเวที Public Scoping (ประชุมรับฟังความคิดเห็นและกำหนดขอบเขตแนวทางการประเมินผลกระทบทางสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ หรือ EHIA) จุดเริ่มต้นของการจัดทำรายงาน EHIA ประกอบการขอประทานบัตรแปลงที่ 76/2539 ของบริษัททุ่งคำ จำกัด แต่ถูกปิดกั้นจากตำรวจกว่า 600 นายไม่ให้เข้าร่วมเวที พวกเขาจึงจัดกิจกรรมรณรงค์อย่างสันติท่ามกลางสายฝนรวมเวลากว่า 3 ชั่วโมง

                "ไผ่" จตุภัทร์ บุญภัทรรักษา นิสิตปี 4 คณะนิติศาสตร์ ม.ขอนแก่น เล่าว่า นิสิตนิติศาสตร์รุ่นพี่ จะลงไปพื้นที่เรียนรู้จากชาวบ้าน ตั้งแต่ปี 2549 ที่ยังทำเหมืองทอง จนหมดอายุสัมปทาน ทำให้เห็นผลของสารพิษที่พบในน้ำปะปา ในนาข้าวและพืชต่างๆ ที่ชาวบ้านปลูก แต่ต้องกินใช้เพราะไม่มีทางเลือก เห็นความไม่ยุติธรรม จึงนำข้อมูลมาทำเป็นวารสาร เผยแพร่กฎหมาย เพื่อสังคม ในนาม "ดาวดิน" และสรุปร่วมกันว่าต้องช่วยเหลือชาวบ้าน ด้วยความเชื่อมั่นว่านักศึกษายังมีพลังในการทำกิจกรรมเพื่อสังคมเหมือน ยุค 14 ตุลา

                "วันนั้นพวกเรา นักศึกษา มข.9 คน นศ.มหาสารคาม 3 คน ทราบว่า ชาวบ้านกลุ่มฅนรักษ์บ้านเกิด จะจัดงานบุญภูทับฟ้า วันที่ 4-7 กันยายน จึงเดินทางไปร่วมงานตั้งแต่วันที่ 3 กันยายน และวันที่ 8 กันยายน ก็มีการจัด Public Scoping ปล่อยข่าวว่าชาวบ้านกลุ่มที่คัดค้านเป็นพวกหัวรุนแรง และจ้างนักศึกษาหัวรุนแรงมาประท้วง แต่ชาวบ้านเขาขอเพียงเข้าไปบอกในเวทีว่าไม่ต้องการเหมืองทองแล้ว แต่ถูกปิดกั้น ฝนก็ตก พวกเราจึงคุกเข่ายกมือขึ้นไหว้วิงวอนเจ้าหน้าที่ตำรวจและล้มตัวลงนอนหงายกับพื้น วันนั้น ตำรวจ ชาวบ้าน นักศึกษา มีน้ำตากันทั้งสิ้น สุดท้ายชาวบ้านพับจรวดโปรยเข้าไปแทน และปราศรัยรณรงค์อยู่ด้านหน้าวัดโพนทองทำความเข้าใจถึงผลกระทบจากการทำเหมืองแร่ทองคำและความไม่ชอบธรรมของเวทีที่จัดขึ้นแทน" ไผ่เล่า

                ความไม่ยุติธรรมคือแรงขับให้เกิดการเคลื่อนไหวเคียงข้างประชาชน "ต้อม" สุพจน์ ศรีปราชญ์ นายกองค์การนักศึกษามรภ.สุราษฎร์ธานี ปี 4 โปรแกรมวิชารัฐประศาสนศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ที่เชื่อว่าชีวิตนักเรียนนักศึกษาที่หาจุดสมดุลระหว่างการเรียนกับกิจกรรมเจอ นั่นแหละคือสุดยอดการเรียนรู้ โดยเฉพาะเมื่อรับรู้คนความเดือดร้อนของคนในท้องถิ่นมาโดยตลอด จึงประชุมตัวแทนนักศึกษาจากคณะต่างๆ ตั้ง “กลุ่มพลังนักศึกษามหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี” แถลงการณ์เรียกร้องให้รัฐบาลแก้ไขปัญหาอย่างจริงใจ

                "เพื่อนนักศึกษาคนหนึ่ง เดิมครอบครัวมีรายได้วันละประมาณ 2,000-3,000 บาท แต่ปัจจุบันเหลือไม่ถึงวันละ 1,000 บาท ในขณะที่ค่าครองชีพสูงขึ้น ข้าวจานละ 30-40 บาท เมื่อคนในท้องถิ่นได้รับความเดือดร้อนก็ต้องออกมาร่วมเคลื่อนไหวกับพี่น้องประชาชน" ต้อมกล่าว

                เช่นเดียวกับ อุทัย ยอดมณี นายกองค์การนักศึกษามหาวิทยาลัยรามคำแหง ที่ออกแถลงการณ์เปิดผนึก เรียกร้องให้นายกรัฐมนตรีต้องแสดงความจริงใจในการแก้ไขปัญหาราคาพืชผลการเกษตรที่ตกต่ำ เพื่อให้เกษตรกรสามารถดำรงชีพอยู่ได้กับสถานการณ์ค่าครองชีพที่สูงขึ้นในปัจจุบัน เนื่องจากสถานการณ์ราคาพืชผลการเกษตรตกต่ำที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นราคามันสำปะหลัง ข้าวโพด อ้อย ยางพารา ปาล์มน้ำมัน แต่ในทางกลับกันค่าครองชีพกลับสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง

                และนี้คือ 4 หนุ่ม 4 มุม 4 บริบท ของนักศึกษาในวันนี้

..............................

(ปัญญาชน..ดิจิตอล 4ม.4มุม4บริบท : คอลัมน์ท่องโลกเรียนรู้ : โดย...หทัยรัตน์ ดีประเสริฐ/เรื่อง : เริงฤทธิ์ คงเมือง/ภาพ)