
เครื่องปั้นดินเผา'เปลือกหอยเชอร์รี่'
ทำมาหากิน : เครื่องปั้นดินเผา 'เปลือกหอยเชอร์รี่' ใช้วัสดุให้โทษมาเพิ่มมูลค่า : โดย...วศิณัฏฐ์ เครื่องฉาย
วัสดุเหลือใช้จากท้องนาที่ถูกทิ้งไว้กลายเป็นขยะอย่าง เปลือกหอยเชอร์รี่ หากปล่อยไว้ตามที่ต่างๆ อาจเกิดอันตรายกับประชาชนที่เสี่ยงต่อการเหยียบแล้วบาดเท้า หรือหากเอาไปเผาก็จะทำลายสิ่งแวดล้อม วันนี้นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยมหาสารคาม (มมส.) ได้นำเปลือกหอยไร้ค่ามาแปรรูปเป็น "เครื่องปั้นดินเผา"
ผศ.ดร.ทนงศักดิ์ มูลตรี รองคณบดีคณะเทคโนโลยี มมส.เล่าถึงที่มาของงานให้ฟังว่า จากที่หอยเชอร์รี่ระบาดในนาข้าวและสร้างปัญหาให้แก่เกษตรกรอย่างหนักในช่วงที่ผ่านมา ต่อเมื่อหอยเชอร์รี่ถูกนำมาบริโภค จึงกลายเป็นการสร้างรายได้ให้แก่เกษตรกรเดือนหนึ่งๆนับพันบาท ทว่า เมื่อนำเนื้อจำหน่ายแล้วก็เกิดปัญหาตามมานั่นคือ เปลือกหอยกลายเป็นขยะตามที่ต่างๆ และอาจเกิดอันตรายต่อคนหรือสิ่งแวดล้อมได้
ดังนั้น คลินิกเทคโนโลยี มมส.จึงร่วมกับกระทรวงวิทยาศาสตร์ฯ และสภาวิจัยแห่งชาติ คิดแก้ปัญหานี้ โดยให้นักวิจัยไปลองดูว่าจะทำอะไรได้บ้าง ซึ่ง ผศ.ดร.ทนงศักดิ์ บอกว่า มมส.ได้ลองทำหลายอย่างขึ้นมา ทั้งเอาเปลือกหอยไปเป็นส่วนผสมในการทำเป็นอิฐบล็อก อิฐตัวหนอน เซรามิก ทว่า หลังจากเห็นว่าที่มหาสารคามมีชุมชนบ้านหม้อที่ใช้ดินปั้นอะไรต่างๆ มมส.จึงคิดว่าน่าจะเอาอันนี้ไปใช้ให้เกิดประโยชมากกว่านี้ เลยไปร่วมกับชุมชนนี้ โดยมีเป้าหมายว่า เป็นการเพิ่มมูลค่าของเปลือกหอยเชอร์รี่โดยไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม แล้วยังสามารถเพิ่มรายได้ของเกษตรกรได้อีกด้วย
"เราใช้เวลาวิจัยเป็นเวลาปีกว่า ก่อนจะไปดูว่าองค์ประกอบหอยเชอร์รี่มีอะไรบ้าง ซึ่งก็มีพวกแคลเซียม ปูน ก็เอามาเป็นส่วนผสม โดยเริ่มตั้งแต่อัตราส่วน 9 : 1 คือดินที่ใช้ปั้น 9 ส่วน เปลือกหอย 1 ส่วน เราได้ทดลองหลายสูตร 8 : 2 หรือ 7 : 3 ลองไปเรื่อยๆ กระทั่งลงตัวที่อัตราส่วน 6 : 4 โดย 6 คือดินเหนียวที่ใช้ปั้น 4 คือเปลือกหอยเชอร์รี่" ผศ.ดร.ทนงศักดิ์ แจง
พร้อมระบุถึงความแตกต่างจากเครื่องปั้นดินเผาทั่วไปว่า จากการทดสอบทางวิทยาศาสตร์ ซึ่งปกติความคงทน แข็งแรงที่ชาวบ้านปั้นทั่วไปอยู่ที่ประมาณ 52 แต่จากที่ไปทดสอบความแข็งแรงโดยใช้สูตร 6 : 4 ความแข็งแรงอยู่ที่ 117
ขณะที่เรื่องของคุณภาพนั้น ผศ.ดร.ทนงศักดิ์ บอกว่า การใช้งานเครื่องปั้นดินเผาจากเปลือกหอยนี้ ใช้ได้เหมือนเครื่องปั้นดินเผาทั่วไปไม่แตกต่างกันแต่อย่างใด ทว่า เครื่องปั้นนี้แข็งแรง ทนทานกว่า
ผศ.ดร.ทนงศักดิ์ บอกอีกว่า เสียงตอบรับเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ขณะนี้ถือว่าดีมาก เพราะประชาชนต่างให้ความสนใจ เนื่องจากเห็นว่าแปลก เพราะผลิตจากเปลือกหอยเชอร์รี่ ส่วนการขึ้นรูปเครื่องปั้นเขาบอกว่า ส่วนใหญ่จะเป็นหน้าที่ของสมาชิกชุมชนบ้านหม้อที่ต่างก็มีความชำนาญ อีกทั้งมีแบบการขึ้นรูปอยู่ก่อนแล้ว ขณะที่ตัววัตถุดิบก็หาได้ง่าย เนื่องจากในพื้นที่มีจำนวนเปลือกหอยที่เกษตรกรทิ้งหรือที่ไม่ใช้แล้วอยู่เป็นจำนวนมาก
"ขั้นตอนการทำไม่ยุ่งยากซับซ้อนเหมือนอย่างที่คิด หรืออาจต้องเรียกว่าง่ายมากๆ ด้วยซ้ำ เพียงแค่นำเปลือกหอยที่บดแล้วมาผสมเข้ากับดินเหนียวที่ใช้ปั้นแล้วก็ขึ้นรูปธรรมดาแค่นั้นเอง" อาจารย์ บอกถึงวิธีการทำ
นอกจากเครื่องปั้นดินเผาแล้ว ผศ.ดร.ทนงศักดิ์ บอกว่า ในอนาคตจะทำเครื่องประดับที่มีส่วนผสมจากเปลือกหอยเชอร์รี่อีกด้วย ส่วนใครที่สนใจผลงานเครื่องปั้นดินเผานี้ สามารถแวะไปดูได้ที่มหาวิทยาลัยมหาสารคาม (มมส.)
-----------------------
(ทำมาหากิน : เครื่องปั้นดินเผา 'เปลือกหอยเชอร์รี่' ใช้วัสดุให้โทษมาเพิ่มมูลค่า : โดย...วศิณัฏฐ์ เครื่องฉาย)



