
ออกแบบบ้านเมืองให้อยู่สบายเพื่อแม่
ออกแบบบ้านเมืองให้อยู่สบายเพื่อแม่ในโครงการ CITY DESIGN FACTOR : คอลัมน์ อยู่สบาย โดย... ผศ.เอกพงษ์ ตรีตรง
การพัฒนาเมืองแบบลุ่มๆ ดอนๆ แบบนี้ มีหวังความล่มสลายตามมาเยือน ปัญหาคาราคาซังของเมืองมีหลายอย่างที่ยังไม่ได้รับการแก้ไข ปล่อยปะละเลยมานานแสนนาน ซึ่งส่งผลต่อคุณภาพชีวิตของประชาชนอย่างหนักหน่วง ไม่ว่าจะเป็น ปัญหาการจราจรที่เข้าขั้นวิกฤติ รุนแรง ยากที่จะแก้ไข ปัญหาที่อาจจะเกิดจากภัยพิบัติร้ายแรงที่เมืองอาจได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของเปลือกโลก และสภาวะโลกร้อน โดยจะเสียหายใหญ่หลวง ถ้าไม่มีมาตรการป้องกัน และวางแผนรองรับอย่างเหมาะสมล่วงหน้า โดยมีมาตรการในการออกแบบป้องกันเอาไว้ก่อนที่จะเกิดปัญหาที่รุนแรง
ปัญหาจากความล้มเหลวในการจัดการเมืองเกิดการหมักหมมในหลายๆ ด้าน เช่น ปัญหาขยะ การจัดการขยะที่เหมาะสม ปัญหามลพิษและสิ่งแวดล้อม ปัญหาสุขอนามัยของคนเมือง ปัญหาน้ำเน่าเสียที่ยังไม่ได้รับการแก้ไข ปัญหาการอยู่อาศัยที่เสี่ยงภัย ปัญหาสังคมที่ล่มสลาย ความเจือจางแห่งธรรมะ คนขาดจริยธรรม และความดีเห็นแก่ทุนและเงินมากกว่าความดี ความงามสันติสุข ขาดการต่อยอดทางวัฒนธรรม ประเพณีอันดีงามจนเข้าสู่สภาวะวิกฤติในทุกมิติ 360 องศา
นักการเมือง ผู้บริหารเมือง ขาดวิสัยทัศน์ในการนำทิศนำทางอย่างเข้าใจ ขาดองค์ความรู้ในองค์ประกอบแห่งการพัฒนาเมือง ขาดการบูรณาการศาสตร์เข้าไว้ด้วยกัน ขาดแผนแม่บทที่คำนึงถึงแนวคิด 360 องศา มีเพียงแผนที่ปะติดปะต่อ แต่ขาดการผนวกรวมกันอย่างเป็นเอกภาพ
ความล้มเหลวแห่งระบบการบริหารจัดการนำพาเข้าสู่สภาวะถดถอยในหลายๆ ด้าน สะท้อนสู่กายภาพของเมืองที่มองมุมไหนก็เจอปัญหาที่ไร้ทิศทางแก้ไข จนลุกลามไปทั่วแผ่นดิน
ผู้นำองค์กร การปกครอง ชุมชน จึงควรมีความรู้ด้านการจัดการเมืองแห่งอนาคต และมีความสามารถพอในการบริหารเมืองแนวใหม่ ทันต่อการเปลี่ยนแปลงทางสังคม เข้าใจบริบทต่างๆ รอบด้าน เพื่อนำเมืองสู่ความเจริญอย่างยั่งยืน
องค์ประกอบ ปัจจัยในการออกแบบเมือง “CITY DESIGN FACTOR” คือ วิชาการของผู้นำที่ควรต้องรู้และนำไปปฏิบัติการวางแผนเพื่อพัฒนาเมืองให้เหมาะสมอันประกอบด้วยแนวคิดดังนี้
1. ความเข้าใจในประวัติศาสตร์ของเมือง เพื่อการวางแผนต่อยอดภูมิปัญญาสู่อนาคตอย่างมีพื้นฐานและมีเสาเข็มหยั่งลึก และยิ่งชุมชนใดมีรากที่แข่งแกร่ง ชุมชนนั้นก็สามารถยืนต้นให้ผลผลิตสะท้อนสู่ประชากรที่มีคุณภาพด้วย
2. การศึกษารากฐาน ภูมิปัญญาของชุมชน ศิลปวัฒนธรรม หัตถกรรม ประเพณี วิถีประชา ผู้นำองค์กร ชุมชม ต้องมีความรู้และเข้าใจถึงความงดงามแห่งชุมชน มองทะลุเห็นถึงบริบทและความงาม ของการสั่งสมจากบรรพบุรุษ ศึกษาความลุ่มลึกทางศิลปะ จนสามารถต่อยอดสู่การพัฒนาชุมชนอย่างมีทิศทาง
3. ความเข้าใจในบริบทสภาพแวดล้อม อย่างลงลึก และครบทุกมิติ สภาพดิน ฟ้า อากาศ ที่ตั้ง ทำเล การเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศ ดิน น้ำ ลม ไฟ (แสงอาทิตย์) เป็นสิ่งที่ผู้นำรอบรู้และสามารถสร้างสรรค์เมืองให้อยู่ร่วมได้อย่างมีความสุข ไม่เสี่ยงต่อสภาวะที่ผันแปรตามธรรมชาติ โดยสามารถวางแผนเมืองเพื่ออยู่รอดพ้นวิกฤติได้ล่วงหน้าไว้นานๆ
4. ศึกษาถึงพฤติกรรมของผู้คนที่อาศัยในเมืองตลอดจนความเข้าใจในการเปลี่ยนแปลงของประชากร การสร้างเมืองที่มีคุณภาพจะต้องสามารถทำให้คนมีประสิทธิภาพ มีความสะดวก ปลอดภัย และมีความสุขในการอยู่ และยิ่งแต่ละชุมชนมีความละเอียดลึกแตกต่างกันไป การศึกษาเรื่องราวของมนุษย์จนสามารถสร้างเมืองให้มนุษย์อยู่สบายได้คือองค์ประกอบสำคัญของผู้นำเมือง
5. ความรู้เรื่องการวางผังเมืองแห่งอนาคต การสร้างแบบจำลองเมืองแห่งอนาคต ผ่านการออกแบบผังโดยนำเอาองค์ประกอบความรู้รอบทิศ 360 องศา มาประยุกต์สู่การออกแบบวางแผนเมืองครบทุกมิติ ซึ่งแต่ละชุมชนจะมีจุดเน้นจุดเด่นจุดด้อยอย่างไรก็เป็นแผนที่ต้องกำหนดไว้ล่วงหน้า โดยมีขั้นตอนการดำเนินการตามแผนอย่างมีระบบผ่านระเบียบข้อกำหนดและกฎหมายของแต่ละชุมชน
6. ความเข้าใจเรื่องการจัดการพลังงานและวิธีการในการบริหารพลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ
เมืองและพลังงานเป็นสิ่งคู่กันเมืองจะขาดชีวิตถ้าพลังงานมิได้จัดการอย่างมีประสิทธิภาพการวางแผนพลังงานทั้งพลังงานที่มีอยู่เดิมกับพลังงานใหม่ๆที่อาจต้องสร้างสรรค์ขึ้นมา พลังงานทางเลือกพลังงานสะอาด พลังงานทดแทน ไปจนถึงการจัดการระบบพลังงานของเมืองที่สมดุลทั้งไฟฟ้า, ก๊าซ, น้ำ, แรงลม, แสงอาทิตย์, พลังงานจากขยะ และแร่ธาตุต่างๆ กับความต้องการในอนาคตของประชากรตลอดจนการค้นหาวิธีการต่างๆ ในการหาพลังงานทดแทนในที่นี้ไปจนถึงแนวทางการประหยัดวัตถุดิบทางพลังงานตลอดจนองค์ประกอบในการสร้างสรรค์องค์ประกอบต่างๆของเมืองไม่ให้เสียเศษหรือกระบวนการไม่ก่อให้เกิดมลภาวะด้วย
7. นวัตกรรมและสมาร์ทซิตี้ เป็นอีกเรื่องราวที่ต้องศึกษาเพราะถือเป็นหัวใจในการขับเคลื่อนเมืองอย่างมีประสิทธิภาพ ผู้นำองค์กรชุมชนสังคมจะต้องรู้จักการนำวิชาการต่างๆ มาบูรณาการแล้วนำมาใช้กับเมืองอย่างเป็นเอกภาพ
8. สุนทรียภาพ ความงดงามและมุมมองอย่างมีศิลปะควรเกิดขึ้นทุกชุมชนทั้งการพัฒนาจากประวัติศาสตร์ที่มีไปจนถึงการสร้างสรรค์ขึ้นมาใหม่ปรากฏเป็นการจัดการผังอย่างงดงาม การจัดภูมิทัศน์ การวางรูปแบบเมืององค์ประกอบสีสันวัสดุเพื่อความเบิกบานใจตลอดจนส่งเสริมให้เกิดคุณค่าทางจิตใจของประชากร
9. การจราจรและการเคลื่อนไหวเคลื่อนตัวของประชากร มีความเข้าใจในการจัดการจราจรแนวใหม่ ระบบการควบคุมจราจรผ่านการวางผังเส้นทางระบบขนส่งมวลชนระบบระเบียบวินัยในการเดินทางและไอเดียใหม่ๆ ในการสร้างสรรค์เมืองด้วยนวัตกรรมการจราจรให้มีประสิทธิภาพและคล่องตัวที่สุด
10. ความเข้าใจและตระหนักถึงสภาวะความเสี่ยงของเมืองในอนาคต ผู้นำเมืองจะต้องมองเห็นปัญหาทะลุทะลวงและเห็นถึงปัญหาในอนาคตได้จนสามารถวางแผนป้องกันภัยพิบัติที่เกิดขึ้นเพื่อลดปริมาณความเสี่ยงในทุกมิติ จนสามารถกำหนดออกมาเป็นแผนงานชัดเจนมีงบประมาณที่วางแผนเอาไว้เป็นขั้นเป็นตอนอย่างมีระบบ มีเป้าหมายความสำเร็จ และแล้วเสร็จ มีการวางแผนการสืบทอดเจตนารมณ์โดยมี KPI ตัวชี้วัดทุกๆ ช่วงเวลาอย่างละเอียดครอบคลุม มีวิสัยทัศน์มองการไกลและการใกล้อย่างแข็งแกร่งและกล้าหาญกล้าเผชิญความเปลี่ยนแปลง ความคิดเห็นที่แตกต่างโดยระดมสมองจากประชาชนอย่างเป็นเอกภาพ การสร้างสรรค์เมืองที่มีคุณภาพทุกมิติเป็นของขวัญสำหรับคุณแม่ ผู้สูงอายุที่เมืองจะต้องมีส่วนช่วยให้เกิดความสะดวกสบาย ผู้นำที่กตัญญูควรควรนำการพัฒนาเมืองอย่างสร้างสรรค์มาเป็นองค์ประกอบในการกำหนดเป็นนโยบายเมืองต่อไป
ทั้งหมดเหล่านี้คือโครงการ “CITY DESIGN FACTOR” ที่จะจัดการสัมมนาครั้งสำคัญเร็วๆ นี้ ติดตามได้ในรายการอยู่สบายเนชั่นแชนแนล ทุกเช้าวันเสาร์ 09.30-11.30 น. หรือโทรสอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ 0-2984-0091-2 นะครับ
.......................................
(หมายเหตุ ออกแบบบ้านเมืองให้อยู่สบายเพื่อแม่ในโครงการ CITY DESIGN FACTOR : คอลัมน์ อยู่สบาย โดย... ผศ.เอกพงษ์ ตรีตรง)



