'อ่างฯน้ำปี้'แก้ท่วม-กันแล้ง | คมชัดลึก

 

                           จะเห็นว่าทุกๆ ปีเมื่อย่างเข้าสู่ฤดูฝน ผู้อาศัยอยู่ในลุ่มน้ำยมตอนล่างเริ่มจะกังวลอีกครั้งจากการเกิดอุทกภัยที่ซ้ำซาก เนื่องจากแม่น้ำยมเป็นลำน้ำสายเดียวที่ไม่มีเขื่อนขนาดใหญ่กั้นไว้ แม้แก่งเสือเต้นจะเป็นโครงการที่รัฐบาลทุกยุคทุกสมัยวางแผนสร้าง แต่ก็ไม่ง่าย เพราะมีหลายปัจจัยเข้ามาเกี่ยว จึงทำได้แค่ทำอ่างเก็บน้ำกั้นลำน้ำสาขาเพื่อลดปริมาณและความรุนแรงของน้ำในแม่น้ำยมในช่วงฤดูฝน

                           โครงการอ่างเก็บน้ำน้ำปี้ ใน ต.เชียงม่วน อ.เชียงม่วน จ.พะเยา ก็เป็นอีกโครงการในการกั้นลำน้ำสาขาของแม่น้ำยมตอนบนที่เกิดจากความต้องการชาวบ้านในพื้นที่ ซึ่งไม่เพียงจะช่วยแก้ปัญหาการขาดแคลนน้ำในภาคการเกษตรช่วงหน้าแล้งเท่านั้น แต่ยังช่วยบรรเทาปัญหาอุทกภัยในพื้นที่ท้ายน้ำได้ด้วย ทำให้กรมชลประทาน ซึ่งรับผิดชอบการก่อสร้างโครงการดังกล่าว จึงได้พิจารณาเพิ่มศักยภาพการเก็บกักน้ำจากที่ศึกษาไว้เดิม 27 ล้านลบ.ม. เป็น 90.5 ล้านลบ.ม.

                           "เป้าหมายหลักในตอนแรกเพื่อบรรเทาปัญหาภัยแล้ง ส่งน้ำเพื่อการเกษตรและอุปโภคบริโภคเป็นหลักตามที่ราษฎรในพื้นที่ร้องขอ แต่เมื่อปลายปี 2554 ได้เกิดฝนตกหนักในลุ่มน้ำยมส่วผลให้เกิดน้ำท่วมในช่วงท้ายน้ำ รัฐบาลจึงมีนโยบายเพื่อหาแหล่งเก็บกักน้ำในลุ่มน้ำยมตอนบนในช่วงฤดูฝนที่มีปริมาณมากขึ้น กรมชลประทานจึงได้พิจารณาเพิ่มศักยภาพการเก็บกักน้ำจากที่ศึกษาไว้เดิม 27 ล้านลบ.ม.เป็น 90.5 ล้านลบ.ม.เพื่อช่วยบรรเทาปัญหาอุทกภัยได้ด้วย"

                           เลิศวิโรจน์ โกวัฒนะ อธิบดีกรมชลประทาน เผยข้อมูลระหว่างเป็นประธานในการประชุมปัจฉิมนิเทศกระบวนการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนและผู้มีส่วนได้เสียในโครงการ ณ ห้องประชุมที่ว่าการอำเภอเชียงม่วน จ.พะเยา โดยพื้นที่โครงการดังกล่าวครอบคลุมพื้นที่ลุ่มน้ำชั้นที่ 1 และอยู่ในเขตป่าอนุรักษ์เพิ่มเติมเกิน 500 ไร่ จึงเข้าข่ายโครงการที่ต้องจัดทำการศึกษาและจัดทำรายงานการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อมด้วย ซึ่งที่ผ่านมาได้มีการจัดประชุมรับฟังความคิดเห็นของประชาชนและผู้มีส่วนได้เสียไปแล้ว 3 ครั้ง

                           "จากการประชุมรับฟังความคิดเห็นของประชาชนมาแล้ว 3 ครั้งไม่มีใครคัดค้าน มีแต่อยากให้สร้างโดยเร็วที่สุด โครงการนี้อย่างเร็วที่สุดก็คงทันในปีงบประมาณหน้าหรืองบประมาณปี 2558 เพราะปีนี้ไม่ทันแล้วงบผ่านสภาไปแล้ว" อธิบดีกรมชลประทานกล่าว

                           จากผลการศึกษาโดยสรุปเป็นที่ชัดเจนแล้วว่าอ่างเก็บน้ำน้ำปี้มีความจุที่ระดับเก็บกักน้ำประมาณ 90.5 ลบ.ม. ส่งน้ำด้วยระบบท่อยางระยะทางประมาณ 75 กิโลเมตร และส่งลงลำเหมืองเดิมในพื้นที่ชลประทานครอบคลุมพื้นที่ 28,000 ไร่ และยังสามารถช่วยพื้นที่ฝายแม่น้ำยมในช่วงฤดูแล้งได้อีก 35,000 ไร่ และแน่นอนว่าการพัฒนาโครงการย่อมส่งผลกระทบบางส่วนต่อพื้นที่อุทยานแห่งชาติดอยภูนาง ตลอดจนพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติบางด้วยด้วย ซึ่งกรมชลประทานได้ตระหนักถึงผลกระทบในส่วนนี้เป็นอย่างดี จึงได้จัดทำแผนปฏิบัติการเพื่อป้องกันแก้ไขผลกระทบที่เกิดขึ้นให้น้อยที่สุด

                           นอกจากนี้ กรมชลประทานยังมีแผนการใช้น้ำเพื่อผลิตไฟฟ้า โดยร่วมกับการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย(กฟผ.) ติดตั้งเครื่องผลิตไฟฟ้าขนาดกำลังการผลิต 400 กิโลวัตต์สามารถผลิตพลังงานไฟฟ้าได้ต่อปี 1,254,000 กิโลวัตต์ ซึ่งขณะนี้ได้วางแผนเตรียมกันพื้นที่ติดตั้งเครื่องผลิตไฟฟ้าไว้แล้ว พร้อมเมื่อไหร่สามารถติดตั้งและผลิตไฟฟ้าได้ทันที

                           อ่างเก็บน้ำน้ำปี้ จึงนับเป็นอ่างเก็บน้ำอเนกประสงค์ที่ไม่เพียงแก้ปัญหาภัยแล้งในช่วงฤดูแล้งและช่วยบรรเทาปัญหาอุทกภัยในช่วงฤดูฝนเท่านั้น แต่ยังสามารถผลิตกระแสไฟฟ้าได้อีกด้วย ซึ่งมีหลากหลายกิจกรรมที่ล้วนก่อให้เกิดประโยชน์แก่ชุมชนและประเทศสืบไป

 

 

--------------------

(ทำมาหากิน : 'อ่างฯน้ำปี้' แก้ท่วม-กันแล้ง ฟื้นชีวิตชาวบ้าน 'เชียงม่วน' : โดย...สุรัตน์ อัตตะ)