เปิดวิสัยทัศน์ : 'ดร.นิวัตร'มทร.ล้านนา | คมชัดลึก

 

                         "ดร.นิวัตร มูลปา" นักวิจัยอุตสาหกรรม คนรุ่นใหม่วัย 42 ปี ผู้กำลังร่วมร่างนโยบายกำลังคนด้านวิทยาศาสตร์-เทคโนโลยี ของสำนักงานนโยบายวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี นวัตกรรมแห่งชาติ(สวทน.) กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เจ้าของผลงาน "โรงเรียนฐานวิทย์" ที่ร่วมมือกับสถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ออกโรงโต้ไม่เห็นด้วยกับการยุบโรงเรียนของ "พงศ์เทพ เทพกาญจนา" รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เพราะนโยบายยุบโรงเรียนเหมือนทอดทิ้งชุมชน พร้อมเสนอจัดตั้ง "Home school ชุมชน" ใช้เครือข่ายอุดมศึกษาท้องถิ่นหมุนเวียนมาสอน ฝึกจิตสำนึกสาธารณะได้อีกทาง

                         ดร.นิวัตร มูลปา อาจารย์ประจำสาขาวิศวกรรมเครื่องกล คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา (มทร.ล้านนา) ศิษย์เก่าคณะวิศวกรรมศาสตร์ พระจอมเกล้าพระนครเหนือ (มจพ.) ปริญญาโทวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และปริญญาเอก วิศวกรรมศาสตร์ จาก มจพ. เล่าว่าเห็นข่าวเรื่องยุบโรงเรียนขนาดเล็กตกใจกับสังคมไทย ที่มองอะไรมีแต่ปัญหา แต่ไม่ค่อยเสนอทางออกให้แก่สังคม และมองอะไรเป็นประเด็นทางการเมืองไปหมด

                         "ในฐานะที่ผมเป็นวิศวกร เป็นอาจารย์สอนช่างเทคนิคและวิศวกร ขอมองต่างมุมบ้างนะครับ ก็ไม่แปลกอะไรที่รัฐมนตรีเสนอยุบโรงเรียนที่มีนักเรียนน้อย ซึ่งอาจจะเกิดจากประชากรมีอัตราการเกิดต่ำ นักเรียนย้ายที่เรียนไปเรียนโรงเรียนที่มีชื่อเสียง ทำให้ปัญหาที่พบในโรงเรียนขนาดเล็กไม่มีเด็กเรียน ผมก็เข้าใจว่ากระทรวงคงมองหลายมุม เช่น ต้นทุนการผลิตนักเรียนสูง เนื่องจากต้องใช้ครูต่อนักเรียนในอัตราส่วนที่ต่ำ แต่เมื่อลดจำนวนครูหรือไม่เพิ่มจำนวนครูให้เพียงพอก็จะส่งผลกระทบต่อคุณภาพการศึกษา

                         ผมเห็นว่าเราไม่ยุบโรงเรียนได้ไหม แต่ควรแปรสภาพโรงเรียนให้เป็นศูนย์เรียนรู้ชุมชน และให้ครูที่เหลือเป็นนักจัดการที่ใช้การแลกเปลี่ยนทรัพยากรจากหลากหลายเข้ามาร่วมกันผลิตเยาวชนของชาติ โดยใช้ลักษณะของ Home school แทน ซึ่งก็ได้ระบุไว้ใน พ.ร.บ.การศึกษาของชาติแล้ว แต่ก็ขาดการนำมาใช้ประโยชน์อย่างมีประสิทธิภาพ เนื่องจากครูยังยึดติดการสอนในรูปแบบ ขาดนวัตกรรมการสอน ขาดการใช้ทรัพยากรร่วมกัน ขาดจิตวิญญาณความเป็นครู ซึ่งจะแก้ปัญหาของสังคมไทยได้ที่ชอบตั้งองค์กร แต่ไม่เคยทำงานตามพันธกิจให้บรรลุ ทั้งในระบบคุณภาพและการควบคุมคุณภาพ"

                         อาจจะมีคำถามตามมาว่า จะจัดการศูนย์การเรียนรู้นั้นอย่างไร นั้น ดร.นิวัตร กล่าวว่า หลายคนมองว่าการยุบโรงเรียนทำให้นักเรียนต้องไปเรียนที่อื่น ทำให้ห่างจากครอบครัว สังคม ชุมชน ซึ่งความจริงแล้วอยากชี้ให้เห็นว่า ครูที่ดีที่สุดคือพ่อแม่ พระ ปราชญ์ชาวบ้าน ศิษย์เก่า และนักศึกษาที่กำลังมีไฟ สถาบันการศึกษาจึงควรฝึกให้เขามีจิตสาธารณะ ซึ่งควรให้ศูนย์การเรียนรู้นั้นเป็นเครือข่ายของสถาบันอุดมศึกษาในท้องถิ่น แล้วใช้อาจารย์ นักศึกษา ผ่านโครงการอาสาต่างๆ ซึ่งศูนย์การเรียนรู้นั้นๆ จะได้ครูที่มีสมองระดับหัวกะทิของชาติ เช่น ได้นักศึกษา แพทย์ วิศวกร นักวิทยาศาสตร์ นักเกษตร นักกฎหมาย นักบัญชี นักธุรกิจ ฯลฯ ซึ่งเป็นชนชั้นหัวกะทิของประเทศไปเป็นครูชนบทโดยไม่รู้ตัว ซึ่งกลุ่มคนกลุ่มนี้ไม่สามารถไปเป็นครูของ สพฐ.ได้ เนื่องจากติดกฎหมายครูที่ต้องผ่านวิชาครู แต่โรงเรียนกวดวิชาที่ครูไม่มีใบประกอบวิชาชีพครูได้รับความสนใจมากกว่า

                         "นี่ก็เป็นสิ่งพิสูจน์ได้ว่าควรส่งเสริมให้นักศึกษากลุ่มนี้ไปเจอนักเรียนตามชุมชนดีไหม นอกจากนี้นักเรียนระบบ Home school ของศูนย์การเรียนรู้ยังได้เจอพระ ปราชญ์ชาวบ้าน ซึ่งเป็นคนในท้องถิ่นที่เข้าใจท้องถิ่นมาให้ความรู้นอกตำราที่มีค่าแทบจะหาอะไรเปรียบไม่ได้นะครับ"

                         บทสรุปข้อเสนอของ ดร.นิวัตร คือ การใช้ทรัพยากรในสังคมที่มีค่าไปให้สังคมที่ขาดโอกาสผ่านศูนย์การเรียนรู้นั้น และจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อกระทรวงศึกษาธิการหันการเปลี่ยนเงินเดือนครูในระบบมาเป็นเงินโครงการอาสา โดยให้นักศึกษาที่มีจิตสาธารณะมาช่วยสังคม และให้ครูที่เหลืออยู่ในโรงเรียนขนาดเล็กที่แปรสภาพเป็นศูนย์การเรียนรู้มาเป็นผู้สนับสนุน (Felicitator) และเป็นนักบริหารโครงการ เป็นนักประสานงาน นี่เป็นส่วนหนึ่งที่ขอเสนอเป็นหลักการเบื้องต้น เนื่องจากรายละเอียดการทำงานจะต้องมีอีกมาก และต้องระดมสมองกันอีกเยอะ

                         "ข้อดีของแนวคิดนี้ อีกเรื่องหนึ่งก็จะสามารถเปลี่ยนโรงเรียนที่ทำตัวเป็นนายหรือเป็นราชการชั้นผู้ใหญ่ในสังคมมาเป็นผู้รับใช้สังคม แสดงบทบาทเป็นคนกลางเชื่อมองค์กรในสังคมให้กลับมาเหมือนภูมิปัญญาในอดีต ที่ให้ บ้าน วัด โรงเรียน ขับเคลื่อนชุมชน (บวร) เป็นผู้นำสังคมให้กลับไปหาจุดแข็งเดิม ใช้ปัญญานำพาสังคม มาแทนการเมืองนำสังคมและชุมชนในปัจจุบัน" ดร.นิวัตร กล่าวทิ้งท้าย

 

 

--------------------

(เปิดวิสัยทัศน์ : 'ชูตั้ง Home school ชุมชน' ดร.นิวัตร มูลปา มทร.ล้านนา : กมลทิพย์ ใบเงิน ... รายงาน)