นำร่องศูนย์ต้นแบบ'เกษตรอัจฉริยะ' | คมชัดลึก

                          ความที่ประเทศไทยยังมีจุดอ่อนเกี่ยวกับการกำหนดเขตเกษตรเศรษฐกิจ หรือโซนนิ่ง พื้นที่ปลูกพืช ทั้งยังขาดระบบการจัดการดินและน้ำเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตพืชและที่ดินเพื่อการเกษตรยังมีปัญหาดินเสื่อมและขาดความอุดมสมบูรณ์ด้วย กรมวิชาการเกษตรจึงร่วมกับมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์และ Gent University ประเทศเบลเยียม เร่งพัฒนาขยายผลต้นแบบศูนย์สู่ความเป็นเลิศเพื่อการจัดการระบบการผลิตพืช ซึ่งเป็นแนวทางหนึ่งที่จะช่วยยกระดับการผลิตพืชให้เกษตรกรได้อย่างเหมาะสมและยั่งยืน 

                          ดำรงค์ จิระสุทัศน์ อธิบดีกรมวิชาการเกษตรกล่าวถึงการเตรียมความพร้อมด้านองค์ความรู้และเทคโนโลยีการผลิตพืชและเตรียมความพร้อมด้านศักยภาพของนักวิจัยพืชไทยเพื่อก้าวสู่การเป็นผู้นำในเวทีประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนหรือเออีซี ที่จะเริ่มมีผลในปี 2558 นี้ว่าขณะนี้กรมวิชาการเกษตรได้สร้างความร่วมมือกับมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์และ Gent University ดำเนินการขับเคลื่อนและขยายผล“โครงการพัฒนาต้นแบบศูนย์สู่ความเป็นเลิศเพื่อการจัดการระบบการผลิตพืช” เพื่อพัฒนานักวิจัยในด้านการพัฒนาแบบจำลองการผลิตพืช เป้าหมาย 30-40 คน

                          "เบื้องต้นกรมวิชาการเกษตรได้จัดตั้งศูนย์ต้นแบบนำร่องจำนวน 10 ศูนย์ ในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่ เชียงราย น่าน เพชรบูรณ์ ขอนแก่น ชัยภูมิ ศรีสะเกษ จันทบุรี นราธิวาส และพัทลุง มีการวิจัยการจัดการดินและน้ำที่เหมาะสมต่อระบบการผลิตพืชแต่ละชนิด และเหมาะสมกับแต่ละพื้นที่" อธิบดีกรมวิชาการเกษตรกล่าวและว่า นอกจากนั้นทีมนักวิจัยยังได้ร่วมสร้างเครื่องมืออุตุนิยมวิทยาหรือระบบและอุปกรณ์ศูนย์เกษตรอัจฉริยะ โดยใช้ต้นแบบของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ซึ่งคิดค้นขึ้น เป็นเซ็นเซอร์วัดแสง อุณหภูมิ วัดความชื้นสัมพัทธ์ในบรรยากาศ และวัดความชื้นในดิน 6 ระดับ ได้แก่ ที่ระดับ 10, 20, 30, 40, 60 และระดับ 100 เซนติเมตร

                          ด้านสมเจตน์ ประทุมมินทร์ ผู้เชี่ยวชาญด้านการผลิตพืช กรมวิชาการเกษตร กล่าวเพิ่มเติมว่า ระบบและอุปกรณ์เกษตรอัจฉริยะที่พัฒนาขึ้นนี้ ใช้ต้นทุนประมาณ 10,000 บาทต่อเครื่อง ต่ำกว่าเครื่องมือที่นำเข้าจากต่างประเทศที่มีราคาสูงถึง 200,000-300,000 บาท ทั้งยังมีขนาดเล็กสามารถเคลื่อนย้ายไปติดตั้งตามจุดต่างๆ หรือพื้นที่ที่ต้องการได้ ที่สำคัญยังสามารถเชื่องโยงเครือข่ายกับระบบ cloud system และอินเทอร์เน็ตได้อีกด้วย 

                          "ภายใน 2-3 เดือนนี้ โครงการต้นแบบได้มีแผนทูลเกล้าฯ ถวายระบบและอุปกรณ์ศูนย์เกษตรอัจฉริยะ เพื่อใช้ในการดำเนินงานวิจัยในโครงการพระราชดำริสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ที่มีพระประสงค์จำนวน 2 ชุด เพื่อติดตั้งบนดอย เช่น ภูฟ้า เพื่อเก็บข้อมูลต่างๆ มาวิเคราะห์ โดยได้รับการสนับสนุนด้านการใช้พลังงานทดแทนจากสำนักงานพัฒนาพลังงานแสงอาทิตย์ กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน"

                          สมเจตน์ย้ำด้วยว่าปี 2556 กรมวิชาการเกษตรได้มีแผนเร่งสร้างระบบและอุปกรณ์ศูนย์เกษตรอัจฉริยะ เพื่อติดตั้งในศูนย์ต้นแบบนำร่องศูนย์ละ 5 เครื่อง เพื่อเก็บข้อมูลด้านภูมิอากาศและดินตามชนิดของพืชในแต่ละพื้นที่ แล้วนำมาวิเคราะห์และพัฒนาเป็นแบบจำลองการผลิตพืชโดยมีเป้าหมายหลายชนิดพืช อาทิ สตรอเบอร์รี่ หอมหัวใหญ่ มันฝรั่ง กาแฟ ลำไยนอกฤดู อ้อย และมันสำปะหลัง เป็นต้น 

                          นับเป็นอีกก้าวของกรมวิชาการเกษตรในการเร่งสร้างระบบและอุปกรณ์ศูนย์เกษตรอัจฉริยะ เพื่อติดตั้งในศูนย์ต้นแบบนำร่อง และพร้อมขยายผลจัดตั้งเพิ่มอีก 10 ศูนย์ และอนาคตมีแผนผลักดันศูนย์ต้นแบบที่ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเกษตรขอนแก่น (เขาสวนกวาง) จ.ขอนแก่น เป็นศูนย์ฝึกอบรมนานาชาติ ซึ่งถือว่าดีที่สุดของอาเซียนอีกด้วย