
ศิลป์แห่งแผ่นดิน:หนึ่งทศวรรษเพาะช่าง
ศิลป์แห่งแผ่นดิน : หนึ่งทศวรรษเพาะช่าง : โดย...ศักดิ์ศิริ มีสมสืบ
ร.ร.เพาะช่างของผมจะมีอายุครบ 100 ปีในปี 2556 นี้ แม้จะยกฐานะสถาบันเป็น มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลรัตนโกสินทร์ วิทยาเขตเพาะช่าง แต่ป้ายหน้าสถาบันก็ยังคงเป็นป้ายเดิม “โรงเรียนเพาะช่าง” ถนนตรีเพชร พาหุรัด ผมจบเพาะช่างเมื่อปี 2520 หากจะเอ่ยอ้างอิงถึงใครสักคนก็น่าจะเป็น “ชาติ กอบจิตติ” ครับ ผมเป็นรุ่นน้อง 1 ปี
เขียนถึงสถาบันตนเองก็ด้วยปีนี้เป็นปีดีปีเพาะช่างหนึ่งศตวรรษ
ผมจบคณะจิตรกรรมสากล เรียนวาดรูปมาโดยตรงเลยละ แต่มาเอาจริงทางเขียนหนังสือ ฝีไม้ลายมือทางวาดรูปก็เลยย่อหย่อนไม่ได้พัฒนาต่อเนื่อง
โรงเรียนเพาะช่างตั้งขึ้นตามพระราชดำริของรัชกาลที่ 5 สร้างเสร็จในรัชกาลที่ 6 สมเด็จเจ้าฟ้ากรมขุนเพชรบูรณ์อินทภุชัยเป็นผู้บัญชาการโรงเรียนพระองค์แรก “เพาะช่าง” เป็นนามพระราชทานรัชกาลที่ 6 ครับ
“การศึกษาที่จะใช้วิชาช่างไทยของเราตั้งขึ้นใหม่จากพื้นเดิมของเราแล้วและขยายให้แตกกิ่งก้านสาขางอกงามยิ่งขึ้นเปรียบเสมือนเอาพันธุ์พืชของเราเองมาปลูกลงบนพื้นแผ่นดินของเราแล้วบำรุงให้เติบโตงอกงามดีกว่าที่จะไปเอาพันธุ์ไม้ต่างประเทศมาปลูกลงบนแผ่นดินของเราอันไม่เหมาะกัน
โดยความประสงค์เช่นนี้ เมื่อเจ้าพระยาพระเสด็จฯ มาขอชื่อโรงเรียนเราได้ระลึกผูกพันอยู่ในความเปรียบเทียบกับต้นไม้ดังกล่าวนี้ เราจึงได้ให้ชื่อโรงเรียนนี้ว่า โรงเรียนเพาะช่าง”
พระราชดำรัสของในหลวงรัชกาลที่ 6 ในการเปิดโรงเรียนเพาะช่าง
เจ้าพระยาสมเด็จสุเรนทราธิบดีเป็นเสนาบดีกระทรวงฯ ในยุคนั้น
วันที่ 7 มกราคม เป็นวันเกิดของโรงเรียนครับ ทุกปีมีงานสังสันทน์ แต่ปีนี้เป็นปีพิเศษทางโรงเรียนเตรียมจัดกิจกรรมหลากหลายซึ่งลูกดำ-แดงแต่ละรุ่นที่ยังมีชีวิตอยู่คงได้รับรู้และร่วมยินดีที่สถาบันของเราอยู่ยั้งยืนยงมาครบศตวรรษ
ได้ทราบจากมิตรสหายเพาะช่างว่า วันที่ 21 มี.ค.นี้ จะมีงานใหญ่จัดแสดงผลงานของศิลปินแห่งชาติลูกดำ-แดง ไว้ใกล้ๆ วันจริงจะนำรายละเอียดมาแจงครับ
เป็นความภาคภูมิใจโดยไม่ต้องกู่ร้องให้ก้องโลกว่า ร.ร.เพาะช่างของเราได้เพาะปลูกต้นไม้ศิลปะไว้มากมายหลากหลายทั่วแผ่นดิน
ศิลปินแห่งชาติจำนวน 32 ท่าน ผ่านการเพาะปลูกจากเพาะช่างครับ
รวมทั้งศิลปินแห่งชาติล่าสุดสองท่านคือ ท่านอาจารย์อารี สุทธิพันธ์ และอาจารย์เข็มรัตน์ กองสุข ศิลปินแห่งชาติสาขาทัศนศิลป์ ประจำปี 2555
เนื่องในวัดเกิด ครบ 100 ปีโรงเรียนเพาะช่าง 7 มกราคม ผมเพียงเขียนรำลึกไว้ ณ พื้นที่ “ศิลปะแห่งแผ่นดี” ฉบับนี้
“เรามีความยินดีที่ได้เห็นโรงเรียนนี้สร้างขึ้นสำเร็จ พอจะเปิดได้ เราเต็มใจเป็นผู้เปิด ณ บัดนี้ ขอให้โรงเรียนเพาะช่างของไทย ซึ้งได้เริ่มทำการปลูกเพาะช่างแล้วได้งอกงามแตกกิ่งก้านสาขา ผลิดอกออกผล นำความเจริญแก่ชาติบ้านเมืองของเราตลอดไป ณ บัดนี้และเมื่อหน้าเถิด”
พระราชดำรัสพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
--------------------
(ศิลป์แห่งแผ่นดิน : หนึ่งทศวรรษเพาะช่าง : โดย...ศักดิ์ศิริ มีสมสืบ)



