ศรัทธา...คงคา...พาราณสี | คมชัดลึก

               หากนครเมกกะคือนครอันศักดิ์สิทธิ์ที่ชาวมุสลิมทั่วโลกปรารถนาจะไปเยือนนครเยรูซาเล็มคือหมุดหมายของชาวคริสต์และชาวยิวทั่วโลกอยากดั้นด้นไปหา พาราณสี (Varanasi) ก็น่าจะเป็นเมกกะของชาวฮินดู ที่ซักครั้งในชีวิตพวกเขาหมายมั่นว่าอยากไปชำระเรือนกายและหายใจเฮือกสุดท้ายที่เมืองงามแห่งนี้

               ฉันเองไม่ได้หมายมั่นว่าจะไปชำระเรือนกายในสายน้ำศักดิ์สิทธิ์ แต่ซักครั้งในชีวิตก็อยากพาตัวเองไปยืนสูดอากาศที่อวลไปด้วยศรัทธาริมคงคาแห่งพาราณสี

                เส้นทางสู่พาราณสีของแต่ละคนอาจจะไม่เหมือนกัน บางคนอาจจะตั้งต้นที่เดลลี ส่วนฉันบินไปหย่อนตัวลงที่กัลกัตตา แล้วนั่งรถไฟยามวิกาลจากกัลกัตตาไปหา เมืองกายา แวะเอนหลังหนึ่งคืนแล้วค่อยนั่งรถต่อไปหาพาราณสี

                ตอนอยู่กายา นั่งคลิกหาเรือนพักที่กระจายตัวอยู่ตามมุมต่างๆ ของพาราณสีก็เวียนหัวอยู่ไม่น้อย เพราะความที่เป็นเมืองท่องเที่ยวยอดนิยมของอินเดีย ที่พักเลยมีให้เลือกเยอะมาก ฉันจึงให้เว็บไซต์จองที่พักอย่างอโกดา (www.agoda.com) ช่วยคัดตัวเหมือนอย่างเคย เรือนพักไหนอยู่ริมคงคา ใกล้ท่าน้ำ เรตติ้งดี หรือมองเห็นวิวทิวทัศน์ อโกดารายงานหมด เลยทำให้การคัดตัวเรือนพักง่ายขึ้น

                คะเนด้วยสายตาดูแล้ว ฉันว่าคงไม่มีวันไหนใน 365 วัน ที่เมืองพาราณสีไร้เงาของนักเดินทาง เพราะที่เห็นอยู่เวลานี้ ไม่ว่าจะเร่ไปมุมไหน หรือท่าน้ำไหน ก็แน่นขนัดไปด้วยผู้คน คงเป็นเพราะนี่คือ 1 ใน 10 เมืองของอินเดีย ที่นักท่องเที่ยวปรารถนาจะเดินทางมาเห็นทุกอณูเมืองด้วยสองตาเปล่ากันมากที่สุด

                สำหรับฉัน ก่อนจะเดินทางมาที่นี่ บรรจุเหตุผลอยู่หลายประการ แต่ที่พอจะนึกออกก็อาจเป็นเพราะนี่คือเมืองที่มี แม่น้ำคงคา อันศักดิ์สิทธิ์ของชาวฮินดูทอดยาวพาดผ่านเมือง เมื่อความศักดิ์สิทธิ์ และความเชื่ออยู่ที่ไหน ความศรัทธาก็มักจะติดสอยห้อยตามไปที่นั่นด้วย ฉันเป็นพวกตามรอยเมืองศักดิ์สิทธิ์ พาราณสีจึงอยู่ในลิสต์มาแต่ไหนแต่ไร

                เห็นแล้วต้องบอกว่า พาราณสีเป็นเมืองที่ผู้คนมีศรัทธาอย่างเข้มข้น ว่ากันว่า ความสุขของชาวฮินดูทุกคนคือการได้มาอาบน้ำชำเรือนกายเพื่อเป็นการล้างบาปบนริมฝั่งแม่น้ำคงคา และพาตัวเองในวาระสุดท้ายของชีวิตมาอยู่ที่เมืองนี้ รอคอยการตายอย่างสงบและทิ้งร่างที่เหลือเพียงเถ้าผงลงสู่คงคามหานที

                 แต่ไม่ว่าใครจะมาล้างบาปหรือแสวงบุญ พาราณสีก็จัดว่าเป็นเมืองที่ควรค่าแก่การไปเยือน  เพราะนี่คือเมืองที่อุดมไปด้วยวัดและวังรวมถึงโบราณสถานที่น่าสนใจนับพันแห่ง อาจเพราะพาราณสีเป็นเมืองเก่าอายุกว่า 4 พันปี จึงมีทั้งสิ่งปลูกสร้าง วัฒนธรรม และวิถีชีวิตของชาวเมืองที่น่าตื่นตาตื่นใจ

                ฉันว่าชีวิตที่ผูกพันกับสายน้ำของชาวพาราณสี ทำให้ท่าน้ำ (Ghat) เกือบ 100 จุด กลายเป็นมุมสำคัญของเมืองที่เชื่อมให้น้ำกับคนได้สร้างสัมพันธ์กันมาอย่างยาวนาน  กิน ดื่ม อาบ ใช้ ไปจนถึงเป็นที่สิงสถิตร่างอันไร้ลมหายใจของผู้คนมานับไม่ถ้วน  ไม่ว่าจะเป็นกษัตริย์ เศรษฐี  คหบดี หรือยาจก ก็ล้วนแต่อยากใช้พาราณสีเป็นที่สละสังขารด้วยกันทั้งนั้น

                 ดูเหมือนว่านักท่องเที่ยวทุกคนที่มาถึงพาราณสี ไม่มีใครยอมพลาดไฮไลท์เช้ามืดของทุกวัน จะเห็นนักท่องเที่ยวเดินสะลึมสะลือโงนเงน พาร่างไปลงเรือเพื่อล่องคงคา  ตามท่าน้ำจะเต็มไปด้วยผู้คนที่ตื่นขึ้นมาอาบน้ำล้างบาปของชาวฮินดูริมฝั่งแม่น้ำคงคา และมีพิธีการเผาศพซึ่งมีมานานกว่า 4,000 ปี 

                อาจจะมีท่าน้ำหลายจุดที่มีพิธีเผาศพ แต่ไฮไลท์อยู่ที่ ท่ามณีกรรณิกา ที่มีกองไฟเผาศพที่ไม่เคยมอด เพราะท่าแห่งนี้จะมีพิธีเผาศพอยู่ตลอดเวลา เนื่องจากมีความเชื่อกันว่า ที่ท่าแห่งนี้เป็นท่าขององค์พระศิวะ หากนำศพมาเผาและเอากระดูกเถ้าถ่าน โปรยลงไปที่ท่าน้ำนี้จะได้ไปสวรรค์

                ในสายตาฉัน พาราณสีอาจไม่ใช่เมืองสวยที่สุดของอินเดีย แต่เมื่อไหร่ที่นึกถึงภาพชีวิตอันงดงามของผู้คนที่แปดเปื้อนไปด้วยศรัทธากองพะเนิน  พาราณสีคือเมืองที่ฉายภาพนั้นได้อย่างคมชัดลึกที่สุด

               ........................................
(ศรัทธา...คงคา...พาราณสี : คอลัมน์เที่ยวนี้ขอเล่า : โดย...กาญจนา หงษ์ทอง)