เล่าขาน'หุ่นกระบอกอีสาน'ผ่านออนไลน์ | คมชัดลึก

                             ในแต่ละภูมิภาคของประเทศไทยมีศิลปวัฒนธรรมหลากหลาย ล้วนเป็นเอกลักษณ์ของแต่ละท้องถิ่น  หุ่นกระบอกก็เป็นอีกศิลปการแสดงที่ยังคงความเป็นตัวตน และกำลังรอการถ่ายทอดสู่เมล็ดพันธุ์รุ่นต่อๆ ไป  ด้วยเล็งเห็นถึงความสำคัญ ทรูมูฟ จึงจัดโครงการ  "ชีวิตดี ชุมชนดี กับ ทรูมูฟ เอช 3G+" สนับสนุนการดำเนินกิจกรรมต่างๆ ของชุมชน  รวมถึงเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมในแต่ละท้องถิ่น ผ่านระบบโซเชียลมีเดีย โดยครั้งนี้จัดขึ้นที่ โรงเรียนขามแก่นนคร จังหวัดขอนแก่น ภายใต้ชื่อ "หุ่นกระบอกขามแก่น" เพื่อให้เยาวชนร่วมสืบสานมรดกทางวัฒนธรรมของตัวเอง

                             อติรุฒม์ โตทวีแสนสุข ผู้บริหารทรูมูฟเอช กล่าวว่า แต่ละภูมิภาคมีความแตกต่างกันออกไป บางชุมชนผลิตสินค้า หรืองานถักทอ เป็นเอกลักษณ์ของคนในท้องถิ่นนั้นๆ โดยเฉพาะภาคอีสานมีการละเล่น ทั้งวัฒนธรรมที่โดดเด่น เช่น การร้องเพลงโคราช ของจังหวัดนครราชสีมา ทว่าจากข้อมูลพบว่า ปัจจุบันมีคนขับร้องเพลงโคราชได้จริงๆ เพียงไม่กี่สิบคนเท่านั้น นับว่าเป็นเรื่องน่าตกใจ ทั้งยังได้พบอีกว่า ที่จังหวัดขอนแก่นมีคณะหุ่นกระบอกหนึ่งเดียวของภาคอีสาน และกำลังจะสูญหายเช่นเดียวกันหากไร้คนสานต่อ

                             "เมื่อพูดถึงหุ่นกระบอกคนส่วนใหญ่มักจะนึกถึงศิลปการแสดงของคนภาคกลาง ซึ่งเน้นเรื่องความวิจิตงดงาม มีเครื่องดนตรีไทยบรรเลงประกอบ แต่ว่าตรงกันข้าม หุ่นกระบอกอีสาน เน้นความเป็นธรรมชาติ แรงบันดาลของผู้แกะสลักหรือตามจิตนาการ เราจึงอยากเป็นส่วนหนึ่งในการเผยแพร่สิ่งดีๆ เหล่านี้ ให้ทั่วโลกรับรู้ ผ่านระบบ (QR CODE) คิว อา โค้ด ให้ข้อมูลเกี่ยวกับสถานที่ท่องเที่ยวสำคัญ ผ่านแอพพลิเคชั่น H TRAVELZ(เอช ทราเวล) อาทิ หาข้อมูลร้านอาหาร โรงแรม แหล่งท่องเที่ยวสำคัญ ในจังหวัดนั้นๆ รวมถึงศิลปวัฒนธรรมต่างๆ ของแต่ละจังหวัด" โต้โผใหญ่กล่าวพร้อมบอกถึงวิธีการเผยแพร่

                             สังวาลย์ ผ่องแผ่ว วัย 65 ปี ศิลปินพื้นบ้านหุ่นกระบอกอีสาน เจ้าของคณะเพชรหนองเรือ ที่พยามถ่ายทอดความรู้ให้แก่เยาวชนรุ่นหลังมาอย่างต่อเนื่อง เล่าถึงจุดเด่นของหุ่นกระบอกอีสานว่า ตัวหุ่นจะมีลักษณะรูปทรงค่อนข้างสมบูรณ์ ส่วนหัวทำด้วยไม้ขนุนเพราะมีความคงทน แกะสลักเป็นรูปใบหน้าตามจิตนาการ ตกแต่งด้วยสีอะคริลิก การประกอบ ใช้เหล็กเส้นทำเป็นแกนกลางและนำท่อพีบีซีสวมแท่งเหล็กเพื่อให้สามารถหมุนไปมาได้  ลำตัว แขน ขา ใช้ผ้าเย็บเป็นรูปร่างแล้วยัดด้วยนุ่นซึ่งเป็นวัสดุตามท้องถิ่น ส่วนเสื้อผ้าขึ้นอยู่กับลักษณะของตัวละคร ผสมผสานตามความเหมาะสม มีความสูงเฉลี่ย 40 ถึง 50 เซนติเมตร ขึ้นอยู่กับการออกแบบ

                             เพราะความชื่นชอบในหุ่นกระบอกผนวกกับความชอบขับร้องหมอลำทำให้  "ศิลปกินพื้นบ้านหุ่นกระบอกอีสาน" สามารถคิดค้นและแต่งเนื้อคำกลอนอันเกิดจากการหยิบนั่นมาผสมนี่จนกลายมาเป็นนวนิยายสนุกสนานเน้นการแทรกคำสอนต่างๆ ให้ผู้ชมได้แง่คิด เมื่อเปิดทำการแสดงที่ไหนก็มักได้รับความนิยมจากผู้ชมเป็นจำนวนมาก จนมีโอกาสได้รับเชิญให้ไปร่วมแสดงในงานสำคัญๆ มากมาย ยืนยันด้วยประกาศเกียรติคุณผู้มีผลงานดีเด่นทางวัฒนธรรม สาขาศิลปะการแสดงหุ่นละครอีสาน รับพระราชทานจากสมเด็จพระเทพพระรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี รวมถึงโล่เชิดชูเกียรติคุณอื่นๆ

                             "รู้สึกปลื้มปีติเป็นอย่างมากพระองค์ทรงรับสั่งว่าให้ลุงอนุรักษ์ไว้นะ ถ้าโชคดีอาจจะได้ศิลปินแห่งชาติ เสียงนั้นเหมือนดั่งเสียงสวรรค์ทำให้มีกำลัง เมื่อพระองค์เห็นความสำคัญขนาดนี้ เราก็ต้องถวายชีวิต ถึงเหน็ดเหนื่อยแค่ไหน ก็จะสานต่อจนสิ้นลมหายใจ จะถ่ายทอดให้เด็กๆ ได้สืบสานต่อ แม้ผมตายเชื่ออย่างยิ่งว่า หุ่นกระบอกอีสานต้องคงอยู่" เจ้าของคณะเพชรหนองเรือ เล่าด้วยสำเนียงแห่งความปลื้มปีติ

                             เช่นเดียวกับ ธนพลมหา มหามาตร นักรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนขามแก่นนคร หนึ่งในสมาชิกชมรม "ดิน" ยืนยันว่าจะร่วมสืบสานศิลปะการแสดงชนิดนี้โดยการถ่ายทอดให้น้องๆ รุ่นต่อไป เพื่อให้สิ่งนี้อยู่คู่คนอีสานและคนไทย อีกทั้งยังฝากให้คนอีสานรวมถึงคนไทยทั่วประเทศมาทำความรู้จัก กับหุ่นกระบอกอีสาน พร้อมร่วมสืบสานไปด้วยกัน ไม่อยากให้สูญหายไปตามกาลเวลา