กาย-ใจในวัยทอง | คมชัดลึก

 ผู้หญิงทุกคนจะมีไข่ที่เกิดมาพร้อมกับเราจำนวนประมาณ 1 ล้านใบ ซึ่งจะเจริญเติบโตขึ้นและฝ่อตัวไปเป็นรอบๆ จนกระทั่งฝ่อไปหมดเมื่ออายุประมาณ 49-50 ปีในคนไทย ไข่เหล่านี้ทำหน้าที่สร้างฮอร์โมนทำให้มีประจำเดือน เมื่อไม่มีไข่ก็ไม่มีการสร้างฮอร์โมน จึงไม่มีประจำเดือน
 ฮอร์โมนนี้ไม่ได้ทำหน้าที่เฉพาะเรื่องประจำเดือน แต่ยังมีหน้าที่มากมายหลายอย่าง ตั้งแต่หัวจรดเท้า เช่น การกระตุ้นมดลูก เต้านม ควบคุมอุณหภูมิร่างกาย อารมณ์ จิตใจ ภูมิต้านทานโรค ขน ผม เล็บ ดวงตา ผิวพรรณ ความจำ น้ำลาย ต่อมรับรส ระบบเส้นเลือดหัวใจ และที่สำคัญมากคือ กระตุ้นการสร้างและดูแลกระดูกให้หนาแข็งแรง ป้องกันเส้นเลือดอุดตัน โดยเฉพาะเส้นเลือดสำคัญที่สมองและหัวใจ ทำให้ผู้หญิงแข็งแรงกว่าผู้ชายในช่วงที่มีประจำเดือน ไม่ค่อยเจ็บป่วยไม่เป็นเส้นเลือดหัวใจหรือสมองอุดตัน เมื่อขาดฮอร์โมนจึงต้องคอยระวังเกี่ยวกับกระดูกพรุน เส้นเลือดสำคัญอุดตัน และอาการของการขาดฮอร์โมนอื่นๆ ที่อาจรบกวนคุณภาพชีวิต เช่น หงุดหงิด ร้อนวูบวาบ อารมณ์แปรปรวน ซึมเศร้า
 เราต้องสนใจเรียนรู้เรื่องวัยทอง เพื่อให้สามารถจัดการได้อย่างเหมาะสม ช่วงวัยทองมีเวลามากขึ้น ต้องดูแลสุขภาพ อาหาร ออกกำลังกายให้มากขึ้น และสิ่งที่ลืมไม่ได้ คือ การตรวจเช็กสุขภาพอย่างสม่ำเสมอ เหมือนตรวจเช็กรถยนต์ตามระยะการใช้งาน ตรวจความดันโลหิต เบาหวาน ไขมันในเลือด สมรรถภาพการทำงานของตับ ไต หัวใจ โรคเก๊าท์ ตรวจมะเร็งปากมดลูก ตรวจภายในดูเนื้องอก ถุงน้ำที่รังไข่ ตรวจแมมโมแกรม ดูเกี่ยวกับมะเร็งเต้านม ตรวจเช็กความหนาแน่นของมวลกระดูก เป็นต้น
 ในรายที่มีปัญหา เช่น อารมณ์แปรปรวน หงุดหงิด ซึมเศร้ามาก กระดูกบางมาก ควรปรึกษาแพทย์เพื่อดูแลรักษา รวมถึงการให้ยาฮอร์โมน ยาเพิ่มความหนาของกระดูก แคลเซียม วิตามิน ยาบำรุง ซึ่งต้องใช้อย่างระมัดระวังให้ถูกต้อง มิฉะนั้น อาจเกิดผลเสียมากกว่าผลดี การดูแลสุขภาพกายและใจ ควบคู่กันกับการดูแลรักษาของแพทย์เป็นสิ่งสำคัญมากในกรณีเช่นนี้ ถ้าเรารู้และเข้าใจวัยทอง เราก็จะมีวัยทองที่มีความสุข สมชื่อวัย
พญ.วัลย์วิสา ธานไพรสาณฑ์
โรงพยาบาลนนทเวช