
ต่อมลูกหมากโต
ต่อมลูกหมาก เป็นอวัยวะหนึ่งของระบบสืบพันธุ์เพศชาย เป็นก้อนคล้ายลูกเกาลัดล้อมรอบท่อปัสสาวะส่วนต้นต่อจากคอกระเพาะปัสสาวะ ติดชิดด้านในของกระดูกหัวเหน่าและหน้าต่อทวารหนัก
มีขนาดโดยประมาณคือ กว้าง 2 เซนติเมตร ยาว 4 เซนติเมตร และหนา 2 เซนติเมตร ทำหน้าที่สร้างของเหลวและสารที่หล่อเลี้ยงตัวอสุจิให้แข็งแรงและสามารถสืบพันธุ์ได้ขณะที่อยู่ในช่องคลอดภายหลังการร่วมเพศ
ต่อมลูกหมากโต เป็นความผิดปกติที่มีความเจริญเพิ่มทั้งขนาด และจำนวนของเซลล์มากกว่าปกติ ทำให้ต่อมลูกหมากโตเป็นก้อนเนื้องอก ซึ่งมี 2 ชนิด
1. ชนิดธรรมดาจะพบบ่อยมาก
2. ชนิดร้าย (มะเร็ง) ลักษณะเซลล์ไม่เหมือนเซลล์ปกติและเจริญรวดเร็ว มีการแพร่กระจายของเซลล์ไปยังอวัยวะอื่น
อาการของต่อมลูกหมากโต
1. ปัสสาวะบ่อยทั้งกลางวัน และกลางคืน ปวดปัสสาวะบ่อยจนบางครั้งก็ราดก่อนจะถึงห้องน้ำ
2. ปัสสาวะไม่ค่อยออก, ต้องรอนาน
3. ปัสสาวะนานกว่าจะหมด
4. กะปริบกะปรอย, ถ่ายๆ หยุดๆ หลายครั้ง
5. ปัสสาวะไม่สุด, ยังเหลือตกค้าง
6. บางครั้งมีอาการอักเสบร่วมด้วย ทำให้มีปัสสาวะปวดแสบ
ผลแทรกซ้อน
1. ปัสสาวะมีเลือดออกเพราะเส้นเลือดแตกเนื่องจากแรงเบ่ง
2. ปัสสาวะไม่ออก
3. มีการคั่งค้างของน้ำปัสสาวะ
4. เกิดการติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ
5. มีนิ่วเกิดขึ้นในกระเพาะปัสสาวะ
6. มีถุง (หรือกระพุ้ง) ยื่นออกจากกระเพาะปัสสาวะ (รูปที่ 4)
7. ไตเสื่อม
8. เกิดไส้เลื่อนหรือริดสีดวงทวารได้เนื่องจากออกแรงเบ่งปัสสาวะบ่อยๆ
วิธีการรักษา มี 4 วิธีคือ
1.การรักษาแบบประคับประคอง ใช้ในกรณีมีอาการไม่มาก และไม่มีอาการแทรกซ้อน
2. การใช้ยา ยารักษาต่อมลูกหมากโต ซึ่งเป็นที่ยอมรับกันมี 2 ชนิด
ก. ยาที่ลดขนาดต่อมลูกหมาก ได้แก่ กลุ่มยาต้านเอนไซม์ 5 - อัลฟ่ารีดักเตส โดยยาจะไปยับยั้งที่สาเหตุคือ เอนไซม์ 5 - อัลฟ่า รีดักเตส ทำให้ดีเอชทีลดลง มีผลทำให้ต่อมลูกหมากเล็กลง, อาการปัสสาวะขัดดีขึ้น
ข. ยาลดอาการเกร็งของกล้ามเนื้อเรียบในเนื้อต่อมลูกหมาก, ทำให้อาการดีขึ้นไดแก่ กลุ่มยาต้านอัลฟ่า
3. การผ่าตัด ใช้ในรายที่มีอาการมาก หรือมีผลแทรกซ้อน การผ่าตัดมีหลายชนิด แต่วิธีที่นิยมมากที่สุดคือ การใส่เครื่องมือเข้าท่อปัสสาวะ และตัดต่อมลูกหมากออกทางปัสสาวะด้วยไฟฟ้า วิธีนี้เรียกว่า Transurethral resection of the prostate gland (TURP) วิธีการนี้ มีการสูญเสียเลือดบ้าง อาจจะต้องให้เลือดในบางราย หากต่อมลูกหมากใหญ่มาก ก็ต้องใช้วิธีการผ่าตัดผ่านหน้าท้องเหนือหัวเหน่า จากนั้นแพทย์ก็ผ่าตัดเอาต่อมลูกหมากออก
4. การรักษาวิธีอื่น หลักการเพื่อทำให้เกิดความร้อนต่อเนื่องเยื่อต่อมลูกหมาก เช่น การใช้ความร้อนที่ได้จากไมโครเวฟ, เครื่องวิทยุ, คลื่นเสียงอัลตร้าซาวนด์ หรือเลเซอร์ เป็นผลให้ต่อมลูกหมากเหี่ยวเล็กลง ทำให้ท่อทางเดินปัสสาวะกว้างขึ้น การรักษาวิธีนี้มีทั้งข้อดีและข้อเสีย จึงควรให้ศัลยแพทย์ระบบทางเดินปัสสาวะเป็นผู้พิจารณา
โรงพยาบาลไทยนครินทร์ โทร.0-2361-2727



