ฤดูกล้วยไม้ป่าออกดอกสูงสุด(2) | คมชัดลึก

          ฉันนึกถึงเพื่อนอีกคนคือ คุณโอสถ โกสิน ท่านถึงแก่กรรมไปแล้ว แต่ก่อนบ้านท่านอยู่ในซอยร่วมใจ ถนนบางกะปิ ท่านมีต้นไม้ชื่อว่า ดอนย่าสีขาวต้นใหญ่มาก ท่านมาบ่นกับฉันว่า ต้นมันโทรมและดอกก็ออกบ้างไม่ออกบ้าง ฉันจึงไปดูถึงที่บ้านแล้วขอกรรไกรตัดกิ่งไม้มา

 

          จึงเริ่มตัดกิ่งกระทั่งเหลือแต่ตอ ครั้นเจ้าของมาเห็นถึงกับยืนนิ่งทำตาปริบๆ หลังจากนั้น เธอเชื่อไหมว่า ต้นดอนย่าก็ออกดอกขาวเต็มไปหมด คุณโอสถ ดีใจมากและเธอได้เฉลยให้ฉันฟังว่า วันที่เห็นฉันตัดต้นไม้ต้นนี้ถึงกับพูดอะไรไม่ออก แต่ด้วยความที่นับถือท่านก็ไม่กล้าพูดอะไร 

          เรื่องนี้สอนให้รู้ว่า อะไรที่รักมากๆ จนขาดความเป็นธรรมชาติ หากเราเริ่มทรมานมันบ้าง อย่างเช่น ต้นไม้ มันก็จะแตกดอกออกบานสะพรั่ง ของทุกสิ่งมันมีจุดสุดๆ เมื่อมันงามมากก็โทรมเร็ว เพราะฉะนั้นถ้าเราผิดหวังเพราะมันไม่ออกดอกให้เราชม ก็ขอให้เอากรรไกรไปตัดมันทิ้งแล้วให้เหลือของเก่า จากนั้นมันจะปรากฏกิ่งใหม่ๆ ออกมาให้เราดู นี่แหละคือทีเด็ดของมนุษย์

          หวนกลับไปนึกถึงช่วงปี พ.ศ.2525 ขณะนั้นตัวฉันเองเคยดำรงตำแหน่งเลขานุการที่ประชุมอธิการบดีมหาวิทยาลัยไทยมาแล้ว สิ่งใดก็ตามที่เคยทำมาแล้ว เราควรใช้โอกาสในการเรียนรู้นำปฏิบัติกลับไปสู่จุดเก่า ในที่สุดฉันก็เกิดความรู้สึกที่ไม่ใช่การตัดต้นไม้ แต่ตัดความต้องการของมนุษย์ซึ่งเป็นด้านตรงกันข้าม 

          ขณะนั้นเคยมีที่ประชุมอธิการบดี จากนั้นเป็นต้นมาก็เริ่มมีที่ประชุมประธานสภาอาจารย์มหาวิทยาลัย

          เรื่องนี้ฉันคิดได้เองหลังไปนั่งปรึกษาหารือกันอยู่ที่สภาอาจารย์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ในที่สุดก็เริ่มก่อตั้งที่ประชุมประธานสภาอาจารย์แห่งประเทศไทย

          ขณะนั้นหลายคนก็มาขอให้ฉันรับหน้าที่เป็นประธานเรื่องนี้เป็นคนแรก

          แต่แล้วก็ได้รับบทเรียนที่น่าขอบคุณเป็นอย่างมาก เพราะมีการวางแผนให้ฉันชนกับรัฐมนตรีว่าการทบวงมหาวิทยาลัย ในที่สุดตัวฉันเองก็ลาออกจากตำแหน่ง รวมทั้งลาออกจากราชการด้วย 

          ยิ่งไปกว่านั้น นอกจากลาออกแล้วเงินบำนาญฉันก็ไม่ยอมรับ ทุกครั้งที่เกิดเรื่องแบบนี้ มันทำให้ชีวิตหลุดออกมาจากบ่วงแห่งกรรมเป็นช่วงๆ 

          เวลานี้ฉันเป็นคนเดินดินธรรมดาๆ อย่างมีความสุข หรืออีกนัยหนึ่งก็คือ การมีอิสรภาพที่จะอยู่อย่างภาคภูมิใจ ทำให้รู้ว่าเมื่อเกิดเรื่องที่ไหนฉันก็กล้าที่จะไปทำลายเงื่อนปมที่นั่น

          เธอดูสิว่า เมื่อต้นไม้มันออกดอกเจริญงอกงามจนสูงสุดแล้ว ฉันก็กล้าที่จะไปยืนตัดกิ่งก้าน กระทั่งเหลือแต่ตอ ในที่สุดมันก็สนองประโยชน์ให้แก่เราด้วยการออกดอกสะพรั่งสวยสดงดงาม

 

          ความจริงธรรมชาติ ถ้าเรารู้จักทำลายความผิดหวัง เราก็ย่อมสมหวังเสมอ เรื่องนี้สอนให้รู้ว่า ตัวเราเองนั่นแหละที่จะต้องกล้ากระทำอะไรก็ได้ให้เกิดความรู้สึกฝืนใจตัวเอง แล้วเราจะสมความปรารถนาได้ทุกเรื่อง!

 

----------

(หมายเหตุ : ฤดูกล้วยไม้ป่าออกดอกสูงสุด (2) : คอลัมน์ หอมกลิ่นกล้วยไม้ : โดย ... ศ.ระพี  สาคริก <[email protected]>)

----------