ไลฟ์สไตล์

หัวใจไทย : ยกเสาพระเมรุ

หัวใจไทย : ยกเสาพระเมรุ

02 ก.พ. 2555

คอลัมน์หัวใจไทย : ยกเสาพระเมรุ

                     ความหมายและความสำคัญของการยกเสาพระเมรุ : งานพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี วันจันทร์ที่ 16 มกราคม 2555 เวลา 11.59 น. สืบเนื่องจากการปลูกเรือนอยู่อาศัย หรืออาคารใช้งานใดๆ นอกจากรูปแบบและวัสดุก่อสร้างซึ่งเป็นไปตามภูมิประเทศ ท้องถิ่น และวัตถุประสงค์ของการใช้งานแล้ว ยังมีประเด็นของคติความเชื่อและแนวปฏิบัติในศาสนาเป็นเครื่องกำกับความคิดการเลือกสรรประเภท วัสดุและวิธีการก่อสร้างร่วมด้วย

                     คติของไทยมีแนวคิดความเชื่อดั้งเดิม ศาสนาพุทธและศาสนาพราหมณ์ ผสมผสานกันในเรื่องของการสร้างอาคารสิ่งก่อสร้างใดๆ ถือว่า พื้นที่ก่อสร้าง วัสดุ ช่วงเวลาดำเนินการ เจ้าของอาคารและช่างผู้ก่อสร้างล้วนมีส่วนสำคัญที่ต้องเลือกสรรให้เป็นสิริมงคลตามหลักโหราศาสตร์ และให้มีการบวงสรวงบอกกล่าวสิ่งศักดิ์สิทธิ์ และเทพยดาในทุกขั้นตอนสำคัญ

                     การยกเสาพระเมรุครั้งนี้เทียบเคียงได้กับการยกเสาเอก หรือเสาสำคัญต้นแรกของอาคาร ซึ่งจะมีการจัดพิธีบูชาหลุมเสา ไม้เสา และการประกอบพิธีศักดิ์สิทธิ์ทั้งพิธีทางพุทธศาสนา และพิธีพราหมณ์ ขณะที่ช่างยกเสาไม้ขึ้นตั้ง จึงต้องมีฤกษ์หรือช่วงเวลาอันเป็นมงคลตามที่โหรหรือพราหมณ์กำหนด

                     อย่างไรก็ตาม การก่อสร้างพระเมรุในยุคปัจจุบัน มีการปรับเปลี่ยนเทคนิควิธีการก่อสร้างเพื่อประหยัดเวลา มีการใช้วัสดุทดแทนเพื่อลดทอนการใช้ไม้ซึ่งเป็นวัสดุหายาก เสาที่ใช้ประกอบพิธียกเสาในครั้งนี้จึงมิใช่เสาต้นแรกของการก่อสร้าง และมิใช่เสาไม้ แต่สาระสำคัญของพิธียังคงสืบทอดวัตถุประสงค์เดิม คือการประกอบพิธีมงคลในพระพุทธศาสนา และพิธีพราหมณ์เพื่อการบวงสรวงบูชาสิ่งศักดิ์สิทธิ์เทพยดาอารักษ์ในบริเวณท้องสนามหลวง เพื่อบอกกล่าวขออนุญาตปลูกสร้างพระเมรุ และเพื่อความเป็นสวัสดิมงคล ความสำเร็จลุล่วงของงานและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทั้งปวง

...........................
(หัวใจไทย : ยกเสาพระเมรุ )