ไลฟ์สไตล์

มองนอกดูใน - พลังครู พลังสร้างโลกโดยผ่านเด็ก

มองนอกดูใน - พลังครู พลังสร้างโลกโดยผ่านเด็ก

29 เม.ย. 2552

หลังวันหยุดสงกรานต์ที่ผ่านมา คือระหว่างวันที่ 18-23 เมษายน นับเป็นเวลาเกือบสัปดาห์ที่คณะครูของ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) กว่า 43 ท่านจากทั่วประเทศ ได้มีโอกาสมาร่วมในการอบรมหลักสูตร "พลังครู พลังสร้างโลกโดยผ่านเด็ก" ที่เสถียรธรรมสถาน

 เราได้ช่วยกันจัดกระบวนการการเรียนรู้ที่จะทำให้เห็นว่าพลังของครูจะเป็นพลังที่เปลี่ยนแปลงโลกได้อย่างไร อีกทั้งยังได้เรียนรู้กับพลังของครูที่มีความตั้งใจที่จะใช้ชีวิตในฐานะผู้รับใช้ โดยกระบวนการของการทำงานมีทั้งการจัดวิถีชีวิตที่อยู่ร่วมกันอย่างมีสังฆะ ที่มีความสุขในการที่จะพูดคุยแลกเปลี่ยนในฐานะสังฆะที่มีวินัยร่วมกันว่า เราจะทำงานทุกชนิดด้วยจิตที่เบิกบาน มีกายอยู่กับกิจ จิตอยู่กับงาน และก็มีวงสนทนาที่เปิดใจกว้างและวางอคติ การรับฟังกันอย่างลึกซึ้ง ทำให้เราเห็นหัวใจและพลังของครูที่ปรารถนาอย่างแรงกล้าที่จะทำให้ศิษย์หนึ่งคนเป็นคนดี มีอาวุธที่จะออกไปอยู่ในโลกได้อย่างเป็นประโยชน์ และระหว่างการอบรม เสถียรธรรมสถานและคณะครูผู้เข้าร่วมอบรมก็ได้รับกำลังใจอย่างใหญ่หลวง จาก ดร.คุณหญิงกษมา วรวรรณ ณ อยุธยา เลขาธิการ ของ สพฐ. ที่ได้เดินทางมาเยี่ยมเยียน...

 หนึ่งในกิจกรรมที่ได้สร้างสรรค์ขึ้นก็คือ การสนทนาประสาวงศาคณาญาติ เรื่อง "เปลี่ยนความรุนแรง...สู่ความอ่อนโยน" กับ ทิชา ณ นคร ผู้อำนวยการศูนย์ฝึกและอบรมเด็กและเยาวชน (ชาย) บ้านกาญจนาภิเษก หน่วยงานในสังกัดกรมพินิจและคุ้มครองเด็กและเยาวชน กระทรวงยุติธรรม ซึ่งได้มาแลกเปลี่ยนเกี่ยวกับความเป็นมาของบ้าน และประสบการณ์การทำงานกับเด็กและเยาวชนในบ้านกาญจนาภิเษก

 “บ้านกาญจนาภิเษก...ไม่ใช่...คุก เยาวชน...ไม่ใช่...นักโทษ เจ้าหน้าที่...ไม่ใช่...ผู้คุม แต่...เป็นบ้านทดแทนชั่วคราวของวัยรุ่นที่ก้าวพลาด ก้าวผิดจังหวะ” คือวาทกรรมที่เด็กๆ มีส่วนร่วมในการคิด และจากแนวคิดข้างต้น ชีวิตของเด็กและเยาวชนในบ้านกาญจนาภิเษกจึงไม่เน้นการควบคุมที่เข้มงวด ใช้อำนาจ ใช้คำสั่งที่มาจากผู้ใหญ่ แต่เน้นที่การเรียนชีวิต เรียนสังคมภายใต้รูปแบบต่างๆ เพื่อให้เด็กและเยาวชนซึ่งเคยตัดสินใจผิดพลาดจนถูกจำกัดอิสรภาพตามคำสั่งศาลสามารถคิดและวิเคราะห์เรื่องราวต่างๆ ได้อย่างรอบด้านขึ้น เพื่อเป็นต้นทุนในการกลับสู่สังคมในอนาคต...

 คุณทิชาเล่าให้พวกเราฟังถึงหนึ่งในกิจกรรมทักษะ เรื่อง "ไข่สอนคน" ว่า เด็กและเยาวชนในบ้านทุกคนจะได้รับแจก ‘ไข่ต้ม’ คนละฟอง และหลังจากรับไข่ต้มฟองนั้นไปแล้ว ทุกคนมีกติการ่วมกันคือ จะต้องดูแลไข่อย่างทะนุถนอมตลอด 24 ชั่วโมง เป็นเวลา 8 วัน ไม่ว่าจะนั่ง ยืน นอน เดิน กินข้าว อาบน้ำ เข้าห้องน้ำ วางไม่ได้ เป็นที่รู้กันว่าเด็กๆ บ้านกาญจนาภิเษกมีพลังมาก เมื่อต้องใช้ชีวิตตลอดเวลาอยู่กับไข่ต้มที่มีเปลือกเปราะบางทั้งวัน วันที่ 1 ไข่ก็เริ่มร้าวแตก วันที่ 2 เริ่มแตก เห็นเนื้อข้างใน วันที่ 3 ไข่เริ่มเน่า วันที่ 4 ก็ส่งกลิ่นคละคลุ้ง เดินไปไหนแมลงวันก็บินตามไปตอม กินข้าวก็มีกลิ่นเหม็นเน่าลอยอยู่ข้างๆ นอนในแต่ละคืนก็หลับไปพร้อมกลิ่นเน่าๆ ของไข่  พอถึงวันที่ 7 ที่ 8 เด็กก็โอดครวญกันยกใหญ่ว่าไม่ไหวแล้ว เช้าวันที่ 8 ก็พากันเอาไข่มาคืนด้วยความขยะแขยง

 แต่สิ่งที่ทำให้เด็กๆ หายจากอาการโอดครวญเป็นปลิดทิ้งก็คือ การสรุปบทเรียนได้ว่า ไข่ก็เปรียบเสมือนกับตัวเขา เขาอยู่กับไข่แค่เพียง 8 วัน ยังรู้สึกขยะแขยงและเป็นภาระขนาดนี้ กับแม่ที่ต้องอุ้มท้องและฟูมฟักลูกเป็นเวลาถึง 9 เดือนนั้น แม่จะต้องเหน็ดเหนื่อยสายตัวแทบขาดเพียงใด และเมื่อถึงวันที่ลูกก้าวพลาด ถึงแม้แม่จะเจ็บปวด แต่แม่ก็ยังคงรักและให้อภัย รวมทั้งให้โอกาสกับลูก จิตใจที่อาจจะเคยแข็งกร้าวของเด็กๆ ก็อ่อนลงในทันใด กิจกรรมนี้เป็นที่สนใจของคณะครูเป็นอย่างยิ่ง

 และในวันรุ่งขึ้น ข้าพเจ้า กลุ่มอาสาสมัครของเสถียรธรรมสถาน และคณะครูก็ได้เดินทางไปดูงานที่บ้านกาญนาภิเษก โดยมีคุณทิชาพาชมและให้ข้อมูลที่เป็นประโยชน์

 บ้านกาญจนาภิเษก ตั้งอยู่ที่ อ.พุทธมณฑล จ.นครปฐม เมื่อเดินทางไปถึงก็พบว่าบ้านนี้ไม่มีรั้ว ไม่มีประตู และตัวบ้านก็อยู่ห่างจากทางเข้าเพียงไม่กี่ก้าว เด็กๆ มีหน้าตาที่สดใส แต่ละคนดำเนินชีวิตและทำหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายในแต่ละวันอย่างรู้ ตื่น ตู้โทรศัพท์ที่เห็นตั้งอยู่ไม่ไกลจากทางออกถูกใช้ประโยชน์โดยเด็กๆ ในบ้านอยู่เนืองๆ แต่เมื่อใช้แล้วก็เดินกลับบ้านพัก โดยไม่มีใครแอบเดินหนีออกจากบ้านนี้ไป...

 นี่คือความจริงจากปากคำของคุณทิชา ซึ่งบอกได้ดีว่า...ถ้าเลือกอย่างมีสติปัญญา การเลือกนั้นจะถูกต้อง บาดแผลที่มีจะเป็นเพียงแค่ครู ที่จะคอยสอนใจ และนับวันแผลนั้นก็จะหายเป็นปกติ

 เสถียรธรรมสถานกำลังทำงานกับพลังของครูของ สพฐ. ที่จะช่วยกันใช้พลังของครูเป็นพลังสร้างโลกโดยผ่านเด็ก และครูรุ่นแรกจบหลักสูตรการอบรมและกลับไปแล้วพร้อมกับความมีพลัง และเห็นคุณค่าในตัวเอง และอีกไม่นาน รุ่น 2 รุ่น 3 และรุ่นต่อๆ ไปก็จะเดินทางมา...

 เพื่อการร่วมเป็นหนึ่งในพลังในการสร้างโลกโดยผ่านเด็ก
         "ธรรมสวัสดี"

    

ขอเชิญร่วมงาน "เรียนรู้การสร้างกรุณาแห่งหัวใจ...ให้ลูกรัก เป็นนักอ่าน" กับ แม่ชีศันสนีย์ เสถียรสุต  คุณเรืองศักดิ์ ปิ่นประทีป คุณแวร์ โซว วันพฤหัสบดีที่ 30 เมษายนนี้ เวลา 14.00 น. ที่บีทูเอส ชั้น 7 สาขาเซ็นทรัล ชิดลม