รู้จักและเข้าใจแอลพีจี | คมชัดลึก

 จริงๆ แล้วเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นเมื่อเกือบยี่สิบปีก่อนนั้นเป็นอุบัติที่เกิดจากความเห็นแก่ได้รวมทั้งความประมาทของผู้ประกอบการ แต่เมื่อเวลาผ่านมาจนถึงวันนี้การขนส่งก๊าซหรือวัตถุไวไฟทุกชนิดมีกฎเกณฑ์ที่เข้มงวดรัดกุมกว่าที่ผ่านมา เป็นกฎของประชาคมโลกที่ผู้ค้าผู้ขายไม่ว่าจะอยู่ที่ไหนจะต้องยึดถือปฏิบัติในแนวทางเดียวกัน โดยเฉพาะบ้านเรา ปตท. เป็นผู้ผูกขาดการขายก๊าซแอลพีจี และยังเป็นบริษัทมหาชนที่อยู่ในอันดับโลก นอกจากนั้นเทคโนโลยีของรถยนต์ อุปกรณ์เพื่อใช้ในการขนส่งก๊าซก็ได้รับการพัฒนาไปมาในเรื่องของความปลอดภัยถือว่ามั่นใจในระดับสูงพอสมควร 

 นอกจากกฎของโลกแล้ว บ้านเราหน่วยงานที่รับผิดชอบก็ไม่เคยได้วางเฉยและผ่อนปรนให้แก่ผู้ใด เรื่องนี้ผมจะยืนยันได้เพราะมีประสบการณ์ในการนำรถที่ติดตั้งก๊าซจำนวนหนึ่งไปจดทะเบียนกับขนส่ง ถ้าพูดกันแบบชาวบ้านก็พูดได้ว่า หืดขึ้นคอ โดยเฉพาะอุปกรณ์ที่ใช้ก๊าซทุกตัวจะต้องได้รับการตรวจสอบยืนยันที่ได้มาตรฐานในการผลิตตามสากลที่พิสูจน์ได้

 แอลพีจีคือก๊าซที่หนักกว่าอากาศเมื่อหลุดออกมาจากที่กักเก็บก็จะลอยตัวลงต่ำ แต่การลอยตัวลงต่ำของแอลพีจีนั้นจะต่างกับน้ำมันเบนซินที่ไหลนองไปกับพื้น และแม้ว่าแอลพีจีเมื่อออกจากที่กักเก็บจะขยายตัวในอัตราประมาณ 27 เท่า

  การลอยตัวลงต่ำ กับ การขยายตัวในอัตราสูงทำให้เกิดความกลัวที่จะติดไฟ  เมื่อแอลพีจีลอยตัวลงต่ำและขยายตัวออกไปประกอบกับรถคันนั้นจอดในที่อากาศเปิดโล่ง โอกาสที่ก๊าซจะรวมตัวกันให้มีความหนาแน่นของเนื้อก๊าซจนกลายเป็นเชื้อเพลิงได้นั้นมีน้อยกว่าน้อย เอาละถ้ามีใครสักคนหนึ่งปล่อยก๊าซให้รั่วออกช้าๆ แล้วจุดไฟขึ้น สิ่งที่เกิดขึ้นก๊าซนั้นจะติดไฟเปลวไฟมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับลิ้นบังคับนั้นเปิดกว้างมากน้อยแค่ไหน

  ไฟที่ลุกติดอยู่นั้นจะไม่มีโอกาสย้อนกลับเข้าไปเผาไหม้ก๊าซในถังได้เลย ข้อเท็จที่พิสูจน์ง่ายๆ ก็คือเตาก๊าซในครัว เปิดก๊าซจุดไฟ เปลวไฟก็จะอยู่แค่ที่หัวเตาเท่านั้นไม่มีโอกาสที่ไฟนั้นจะย้อนตามท่อก๊าซเข้าไปลุกไหม้ในถังได้เลยและแม่บ้านก็เปิดเตาก๊าซวันละสามเวลา มาเนิ่นนาน ถ้ามีคำถามว่าถ้าเปิดลิ้นจนสุดให้ก๊าซพุ่งออกมาจากถังเต็มแรงดันในถังจะทำให้เกิดการระเบิดได้ไหม  ก็ตอบว่ายากเพราะทันทีที่ก๊าซรั่วออกมาจากลิ้นบังคับด้วยแรงดันสูงเกินกว่าค่ากำหนดที่ตั้งเอาไว้

 วาล์วนิรภัยนั้นจะปิดตัวเองโดยอัตโนมัติ จะมีเพียงก๊าซจำนวนหนึ่งเท่านั้นที่ที่หลงเหลือก่อนที่วาล์วนิรภัยจะปิด และถ้ามีคนบ้าสติวิปลาสสุมไฟรอบๆ รถให้ความร้อนจากไฟนั้นไปทำให้ก๊าซในถังขยายตัวรอเวลาระเบิด เมื่อแรงดันในถังที่บรรจุก๊าซเกินกว่าที่กำหนดเอาไว้วาล์วนิรภัยอีกตัวหนึ่งจะทำหน้าที่ปล่อยก๊าซออกมา แน่นอนเมื่อออกมาแล้วก็ต้องลุกไหม้ไปจนกว่าก๊าซนั้นจะหมด เมื่อแรงดันลดลงไปในเกณฑ์ที่กำหนดไว้ วาล์วตัวนั้นก็จะปิดเพื่อกักเก็บก๊าซเอาไว้ในถัง

 ครับกลับกันถ้ารถคันนั้นบรรจุน้ำมันเบนซินแทน เปิดวาล์วให้รั่วน้ำมันจะไหลนองลงพื้น ไม้ขีดเพียงก้านเดียวจุดประกายที่ปลายทางการไหลของน้ำมัน (คนจุดยังวิ่งหนีทัน) ไฟลุกพรึบเปลวไฟวิ่งย้อนตามเข้าไปในถัง เรียบร้อยครับ โชคดีที่วันนั้นเป็นรถบรรทุกก๊าซไม่ใช่รถน้ำมัน กลัวไว้แหละดีครับ ไม่ประมาทคือความปลอดภัยแต่อย่าตื่นตระหนกใช้สติใช้ความรู้แล้วจะรอดแน่นอน