
ศิลป์แห่งแผ่นดิน - ณ ทุ่งทะเลเจดีย์
ผมยังข้องจิตกับ หอคอยภัตตาคาร ที่เมืองเก่าพุกาม ที่มีจุดขายคือ เป็นที่ชมวิวสายตานกมอง
เราตั้งใจจะไป เพราะคิดว่าเป็นหอคอยโบราณแบบที่เมืองเก่าอินน์วะ (อังวะ) ก็เลยพอกัน เดินถ่อสังขารวัยทอง โดยไม่ละสายตาจับจ้องยอดหอคอย เดินไปได้หลายพันก้าว ก็คลาดไปจากสายตา แต่กลับพบป้ายโฆษณาภัตตาคารหอคอย เมื่อเป็นเช่นนั้น เราก็เลยไม่คิดอยากขึ้นไปชมวิว
จุดชมทิวทัศน์จากมุมสูงมีหลายจุด ก็คือ จากบนองค์เจดีย์องค์ใดองค์หนึ่ง ที่มีทางเข้าไปสู่ทางขึ้น เจดีย์ที่มีทางขึ้นไปชมวิว มักจะมีเด็กๆ หรือคนขายภาพเขียน หรือโปสการ์ด คอยบริการส่องไฟฉายนำทางแบบกัดไม่ปล่อย ถือหลักการ “ตื๊อเท่านั้นที่ครองโลก” อย่างเอาเป็นเอาตาย โดยส่วนใหญ่นักท่องเที่ยวมักยอมจ่าย เพื่อแลกกับโอกาสที่จะได้ถ่ายภาพสวยๆ “ทะเลเจดีย์” เหมือนอย่างที่ปรากฏในหนังสือท่องเที่ยว
กระทั่งในโปสการ์ดที่พวกหนูๆ เอามาตื๊อขายในราคาขายจริงที่ถูกลงกว่าราคาบอกผ่านครั้งแรกกว่าครึ่งไปมาก จากบอกผ่าน 6,000 จ๊าด สุดท้ายยอมขายในราคา 500 จ๊าด ชุดหนึ่งมี 18 ภาพ คุณภาพสมแล้วกับราคาสุดท้าย แต่อย่างไรก็โหดร้ายเกินไปสำหรับลูกตื๊อของเด็กๆ
ไม่ว่าจะอยู่ตรงจุดไหน เมื่อมองจากมุมสูง จะเห็นมหาเจดีย์ อานันดา
เจดีย์ธรรมยางยี และเจดีย์สัพพัญญู (เรียกอย่างปากไทย) แล้วแต่องค์ไหนจะเด่นกว่าในแต่ละมุมมอง โดยมีเจดีย์ขนาดกลาง ขนาดย่อม รายล้อมใกล้ๆ ไกลๆ ลดหลั่นในหมู่ทิวแถวแนวพฤกษ์ บรรยากาศอุ่นอวลด้วยละอองฝ้าฝุ่นในบางทัศนวิสัย แต่อบไอศรัทธาตลอดชั่วกัลปาวสาน
ถามว่าชอบพุกามไหม ตอบว่าชอบครับ ถามว่า ระหว่างเมืองโบราณพุกามกับกรุงเก่าอยุธยา ที่ไหนน่าประทับใจกว่า ก็ขอตอบว่า อย่าหาเรื่องให้ข้องจิตดีกว่าครับ ผมเคยเห็นคนเชียร์มวยคาดเชือกเชื่อมสัมพันธ์ไทย-พม่า ชกกันหน้าจอโทรทัศน์มาแล้ว เป็นมวยตู้นอกจอ ระหว่างคนไทยกับหนุ่มแรงงานชาวพม่า และผมเคยเห็นนักท่องเที่ยวไทย เปิดศึกวิวาทเล็กๆ กับมัคคุเทศก์พม่า ต่อหน้ามหาเจดีย์ชเวดากอง ในประเด็นที่คนไทยมักหาเรื่องข้องจิตแบบ “งี่เง่า” คือว่า “พม่าเอาทองคำจากกรุงศรีอยุธยาไป”
ผมได้ยินประเด็นนี้ทีไรก็อยากเอาเขียดตะปาดตบปากคนไทยด้วยกันเสียจริง ยิ่งนัก โดยไม่ต้องชักอดีตมากรีดใจไทยเองในกรณีที่อาณาจักรโบราณทั้งหลาย ก็ต่างรุกรานกันไปกันมาตามกาละ ตามวาระอำนาจ
ผมรักพม่าครับ อยู่ในระหว่างเรียนรู้ผูกพัน ผมตั้งใจจะไปพม่าอีกหลายๆ ครั้ง เล็งไว้จะไป “มะริด” อาจจะเข้าไปทางเกาะสอง (จากระนอง) หรือไม่ก็ล่องเรือไปจากย่างกุ้ง ส่วนทางรถระหว่างเมืองต่างๆ ในประเทศเขานั้นออกจะอันตรายด้วยปัญหาความขัดแย้งภายในของเขา ซึ่งเราหรือใครๆ ไม่ปรารถนาจะเห็น
บางเมืองในบางเขตปกครอง ในบางรัฐ ไม่เปิดให้นักท่องเที่ยวเดินทางเข้าไปได้ ใครจะไปพม่าควรต้องศึกษาให้ดีก่อนครับ แต่โดยทั่วไปแล้วเดินเที่ยวในพม่า รู้สึกปลอดภัยไร้กังวล สบายใจ ไร้ระแวง ก็ด้วยอัธยาศัย น้ำใจอันดีของพวกเขานั่นแหละครับ
"ศักดิ์สิริ มีสมสืบ"



