มองผ่านเลนส์คม-กันตรึมสะอื้น | คมชัดลึก

นอกจากทหารหาญในแนวหน้าที่เสี่ยงเป็นเสี่ยงตายปกป้องอธิปไตย คนชายแดนกว่า 4 หมื่นคน ก็ต้องอพยพหลบภัยสงครามมาอยู่ศูนย์พักพิงชั่วคราว ที่ห่างจากวิถีกระสุนปืนใหญ่และจรวดบีเอ็ม 21 ประมาณ 30 กิโลเมตร

 นับตั้งแต่ปี 2518 คนชายแดนแถวสุรินทร์-บุรีรัมย์ ผ่านศึกรบทหารไทยกับเขมรแดง ผ่านสงครามเขมรกู้ชาติกับเวียดนาม แต่ยังไม่มีการอพยพผู้คนมากมายขนาดนี้

 จะว่าไปแล้ว คนชายแดนสองฝั่งต่างเป็นญาติมิตรกัน ในยามปกติก็มีการไปมาหาสู่กัน ทำมาค้าขาย โดยเฉพาะจุดผ่อนปรนช่องกร่าง ใกล้ปราสาทตาควาย ต.บักได อ.พนมดงรัก จ.สุรินทร์

 อย่างเมื่อเย็นวันอังคารที่ 26 เมษายน ที่ผ่านมา ในรายการ "แมงโก้ แบงโก้" ทางแมงโก้ แชนแนล คง มีชัย สุดยอดนักร้องกันตรึม ได้เข้าสายบอกเล่าสถานการณ์สดๆ ว่า เหตุการณ์การสู้รบเป็นเรื่องการเมือง แต่ความสัมพันธ์ของประชาชนระดับรากหญ้าสองประเทศยังรักกัน และมีความเอื้ออาทรต่อกัน

 ในความเป็นคนเผ่าพันธุ์เดียวกัน ระหว่างชาวไทยอีสานใต้ กับชาวกัมพูชา ไม่มีคำว่า "พรมแดน" ขวางกั้น

 ระหว่างการหลบภัยสงคราม ชาวเขมรจำนวนไม่น้อยที่โทรศัพท์มาสอบถามความเป็นอยู่ และแจ้งเตือนให้พี่น้องฝั่งไทยระมัดระวังตัว เพราะเห็นทหารเขมรขนอาวุธยุทโธปกรณ์เข้ามามากผิดปกติ

 คง มีชัย เป็นชาว อ.ปราสาท จ.สุรินทร์ เติบโตมากับเสียงซอ เสียงขับกันตรึม และภาษาถิ่นเขมร

 จังหวะที่ คง มีชัย ตั้งวงดนตรีกันตรึมประยุกต์ใช้ว่า "ร็อกคงคย" ก็เป็นช่วงเวลาที่ไทย-กัมพูชา ดำเนินนโยบายแปรสนามรบเป็นสนามการค้า

 อัลบั้มชุดเสียวโว้ย ที่ดังระเบิดในเมืองไทย ด้วยคำร้องเป็นภาษาเขมร มันจึงแพร่ระบาดลงไปในเขตที่ราบเขมร ทำให้ คง มีชัย กลายเป็น "นักร้องขวัญใจชาวกัมพูชา" ไปโดยปริยาย

 ราวปี 2547 คง มีชัย และชาวคณะ ยังไปทัวร์คอนเสิร์ตที่กัมพูชา ซึ่งมีการนำรายได้จากคอนเสิร์ตมอบให้มูลนิธิช่วยเหลือเด็กกำพร้า และชาวกัมพูชามาชมคอนเสิร์ตเรือนหมื่น

 มิเพียงเท่านั้น ในละแวกสุรินทร์-บุรีรัมย์ ก็มีการผลิตเพลงกันตรึมประยุกต์ออกมาขายกัน โดยมีเป้าหมายส่งออกไปขายที่ตลาดเขมรด้วย

 แม้แต่ทีวีเขมรในปัจจุบัน เรายังได้เห็นบทเพลงสไตล์ร็อกคงคย ผ่านรายการโชว์วาไรตี้ ที่มีโฆษณาสินค้าไทย ราวกับว่านั่นเป็นทีวีไทย

 นั่งดูทีวีเขมรยามศึกสงคราม ยกเว้นรายการข่าว ที่เหลือนอกนั้นเป็นรายการปกติ มีหนัง มีละคร มีรายการโชว์วาไรตี้ เหมือนว่าไม่มีการรบราฆ่าฟันกันที่ชายแดน

 แต่ทีวีเขมรจะไม่มีการรายงานภาพข่าวทหารเจ็บหรือเสียชีวิต หน้าจอทีวีมีแต่การปลุกระดมให้คนกัมพูชาต่อต้านการรุกรานของไทย มันเป็นสงครามชวนเชื่อสูตรโบราณ

 อีกนานเท่าใด เพลงศึกจะหยุดบรรเลง...เพราะผู้ที่เดือดร้อนคือ ประชาชนสองประเทศ ไม่ใช่นักการเมือง!

แคน สาริกา