บันเทิง

คมเคียวคมปากกา - ขูดรีดแรงงานลูกทุ่ง(1)

คมเคียวคมปากกา - ขูดรีดแรงงานลูกทุ่ง(1)

20 เม.ย. 2554

ช่วงวันหยุดสงกรานต์ มีโอกาสล้อมวงโสเหล่กับคนลูกทุ่งอาวุโส และเรื่องหนึ่งที่พูดถึงกันมาก ก็คือความตายอันเงียบเหงาของ ก้อง กาจกำแหง นักร้อง-นักแต่งเพลงวัย 69 ปี ซึ่งเสียชีวิตเมื่อ 11 เมษายน 2554 ด้วยโรคมะเร็งในกระเพาะปัสสาวะ และไตวาย ที่โรงพยาบาลวชิระ

  เนื่องจากวันหยุดยาวหรืออย่างไร? ไม่ทราบ ปรากฏว่า หนังสือพิมพ์หัวสีพร้อมใจกัน "ตกข่าว" การเสียชีวิตของตำนานเพลง "จดหมายเป็นหมัน" อันลือลั่น

 อีกเรื่องหนึ่งที่หยิบยกมาพูดคุยกัน เป็นคดีฟ้องร้องที่สู้กันมายาวนาน ระหว่างครูก้อง กับบริษัทค้าเพลงเก่า ซึ่งเป็นกรณี "ลิขสิทธิ์มาสเตอร์" เพลงชุดหนึ่ง ไม่ใช่ประเด็นคำร้อง-ทำนองเพลง

 เรื่องของครูก้องเหมือนฉายหนังม้วนเดิม คุยกันเมื่อไหร่มันไม่จบง่ายๆ และที่สำคัญมันซับซ้อนเกินกว่าจะสรุปได้ง่ายว่า เป็นความขัดแย้งของ "นายทุน" กับ "ศิลปิน"

 หากมองให้ลึกลงไป มันมี "ตัวแปร" อีกมากในธุรกิจเพลงที่เราไม่ได้พูดถึงกัน
 คนลูกทุ่งจำนวนหนึ่งมักสรุปง่ายๆ "ชีวิตเรามันแย่ นายทุนเอารัดเอาเปรียบคดโกง" หรือ "นักร้องลูกทุ่งตายแล้ว ยังไม่มีโลงใส่"

 พูดตรงๆ นักร้องหรือนักแต่งเพลงเหล่านั้น มิได้ส่องกระจกมองตัวเองว่า ครั้งหนึ่งพวกเขาก็สวมหัวโขน "นายทุน" ทำเพลงบ้าง ทำวงดนตรีบ้าง

 พอชื่อเสียงตกต่ำ และไม่วางแนวทางชีวิตไว้ล่วงหน้า จึงตกระกำลำบาก โวยวายโทษฟ้าโทษดิน แต่ไม่เคยโทษตัวเองที่ไม่มีการเตรียมตัวไว้เผื่อยามราโรย

 ดังที่ผมพูดไว้ "องค์กรลูกทุ่ง" ที่มีอยู่ก็ไม่ได้มีแนวคิดจะดูแล "คนในวงการ" อย่างเป็นระบบ คอยแต่เงี่ยหูฟังว่า มีใครเจ็บ? มีใครตาย? จะได้ส่งกระเช้าไปเยี่ยม หรือส่งหรีดไปวางหน้าโลงศพ

 บ้างก็ตั้ง "องค์กรเถื่อน" ขึ้นมาโดยอ้างชื่อศิลปินบังหน้า ฉะนั้น นายทุนจึงตกเป็นจำเลยขาประจำของคนลูกทุ่ง ส่วนฮีโร่หน้าโลงศพก็คือพวกสิบแปดมงกุฎ

 จริงๆ แล้ว วงจรธุรกิจเพลงลูกทุ่งยุคแผ่นเสียง-คาสเซ็ทเทป มีทั้งนายห้าง และนายหน้าค้าเพลง ที่เป็นผู้ผลิตเพลงรายสำคัญ

 "นายหน้าค้าเพลง" มาจากโฆษกนักจัดรายการวิทยุบ้านนอก ,นักเดินแจกแผ่นเสียงที่ผันตัวเองเป็นนายห้าง, นักร้องหัวใสรับผลิตงานขายให้นายห้าง ฯลฯ   

 ส่วน "นายห้าง" จะรับเป็นผู้ขายส่งและขายปลีกมากกว่า เพราะการเป็นผู้ผลิต ต้องอาศัย "ความสัมพันธ์ส่วนตัว" มากเป็นพิเศษ ซึ่งผู้ที่ทำได้ดีที่สุดคือ คนลูกทุ่งที่ทำตัวเป็น "นายหน้าค้าเพลง"

 เพราะคนพวกนี้ จะคุ้นเคยกับนักร้อง สามารถเคลียร์คิวเดินสายนำนักร้องเข้าห้องอัดได้ง่ายกว่า และอาศัยความเป็นลูกศิษย์ครูเพลง จึงซื้อเพลงในราคาถูกกว่า

 พวกนายหน้าค้าเพลง เป็นคนที่มี "มาสเตอร์เพลง" อยู่ในมือเป็นจำนวนมาก จึงทำให้เกิดธุรกิจซื้อขาย "มาสเตอร์เพลงเก่า" ให้ "นายทุน" ในปัจจุบัน

 เรื่องราวเหล่านี้ คนทั่วไปไม่มีใครรู้ นักร้อง นักแต่งเพลงก็ยิ่งรู้ดี แต่พูดไม่ออก เพราะรับเงินมาแล้ว แถมไม่ได้ดูรายละเอียดของสัญญา หรือกระทั่งไม่มีสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษร

 จึงต้องปล่อยให้ "นายหน้าค้าเพลง" วิ่งขายมาสเตอร์ตามห้างต่างๆ บางทีมาสเตอร์เดียว นายหน้าขายไป 3-4 ห้าง

 เมื่อเพลงลูกทุ่งเก่ากลับมาสู่ความนิยม ส่งผลให้ธุรกิจค้ามาสเตอร์เพลงเก่าเฟื่องฟู แต่ "คนต้นฉบับ" ทั้งเสียงร้อง และคำร้อง ไม่ได้มีส่วนได้เสียกับกระแสลูกทุ่งเก่าคืนชีพแต่อย่างใด

 สัปดาห์หน้า ค่อยมาว่าเรื่องนายทุนรีดเลือดปู เพื่อความอยู่รอด!!!

" บรรณวัชร"