กระแส“ย้อนยุค”มาแรง!ถึงเวลา“หนัง-ละคร”กลับมาใช้ภาษาถิ่น | คมชัดลึก

 หากเรามองย้อนกลับไป จะเห็นได้ว่า ช่วงระยะเวลาที่ผ่านมา ไม่ว่าจะเป็นละคร ภาพยนตร์ หรือแม้แต่โฆษณา ส่วนใหญ่มักมีการนำเสนอผ่านภาษาไทยภาคกลางมาตลอด แต่ยุคหลังๆ เรากลับเห็นนักแสดงในละครโทรทัศน์ ภาพยนตร์ หรือแม้แต่โฆษณา หันมาใช้ภาษาถิ่นกันมากขึ้น แถมยังได้รับเสียงตอบรับค่อนข้างดี ดูได้จากภาพยนตร์ที่กำลังเป็นกระแสในตอนนี้อย่าง "ปัญญา เรณู" (ที่ใช้ภาษาอีสานแทบทั้งเรื่อง) ที่มี บิณฑ์ บันลือฤทธิ์ เป็นผู้กำกับ แม้ภาพยนตร์เรื่องนี้จะไม่ได้ใช้นักแสดงที่มีชื่อเสียง แต่ก็ได้รับเสียงตอบรับค่อนข้างดีในเรื่องเนื้อหา ว่ามีจิตสำนึกสาธารณะในการร่วมกันสร้างสรรค์สังคม สามารถถ่ายทอดความซื่อ ความน่ารักและสะท้อนถึงชีวิตอันเรียบง่ายของเด็กอีสาน ผ่านกิจกรรมการแสดงทางวัฒนธรรม คือการแข่งขันโปงลาง ทำให้เห็นถึงความงดงามของศิลปวัฒนธรรมไทยอีสานที่นับวันจะหาชมได้ยาก

 ในขณะที่ภาพยนตร์ที่เพิ่งเข้าโรงภาพยนตร์ไป อย่าง "ฮักนะ'สารคาม" ผลงานกำกับของ "กอล์ฟ" ธัญญ์วาริน สุขะพิสิษฐ์ ก็เป็นอีกเรื่องหนึ่ง ซึ่งใช้ภาษาอีสานเหมือนกัน แถมยังได้พระเอกอิมพอร์ตจากประเทศลาว อย่าง ธันวา สุริยะจักร มาประกบคู่นักแสดงหน้าใหม่ โดยมี "ตุ๊กกี้" สุดารัตน์ บุตรพรหม เป็นตัวชูโรง บอกเล่าเรื่องราวความรักของวัยรุ่นชาวอีสาน แต่ก็ยังสอดแทรกเรื่องค่านิยมของวัยรุ่นที่รู้สึกอายที่ต้องพูดภาษาถิ่น มองศิลปวัฒนธรรมเก่าๆ อย่างหมอลำเป็นเรื่องล้าสมัย นอกจากนี้ยังมีภาพยนตร์อีกหลายเรื่องอย่าง “บุญชู” ที่ออกมากี่ภาคต่อกี่ภาคก็ยังนำเสนอความซื่อบริสุทธิ์ของหนุ่มสุพรรณ พูดสำเนียงสุพรรณตลอดทั้งเรื่อง นอกจากนี้ยังมีเรื่อง มหา’ลัย เหมืองแร่, แหยมยโสธร, บุญชู, ครูบ้านนอก ฯลฯ

 นอกจากภาพยนตร์แล้ว ในละครโทรทัศน์ก็มีหลายเรื่องที่ใช้ภาษาถิ่น อย่างละครเรื่อง “นักสู้พันธุ์ข้าวเหนียว” ซึ่งชื่อก็บอกยี่ห้อว่าต้องพูดอีสานแน่ๆ งานนี้ได้ หนุ่ม "นิว” วงศกร ปรมัตถากร มาเว้าอีสานกับ “เชียร์” ฑิฆัมพร ฤทธิ์ธาอภินันท์ กันทั้งเรื่อง จนเรตติ้งกระฉูด ต้องเพิ่มตอนจากเดิมหลายตอน ยืดเวลาการฉายออกไป และเร็วๆ นี้เราคงได้เห็นหนุ่ม “เวียร์” ศุกลวัฒน์ คณารศ มากุ๊กกิ๊กด้วยภาษาอีกสานกับสาว “จุ๋ย” วรัทยา นิลคูหา ในละครเรื่อง “มนต์รักแม่น้ำมูล” กันบ้าง งานนี้คงต้องรอดูว่าเรตติ้งจะกระฉูดหรือไม่ แว่วว่างานนี้มีนักแสดงหน้าใหม่สวย-หล่อมาเว้าอีสานกันให้คึกคักทีเดียวเชียวแหละ

 ก่อนหน้านี้ก็เคยมีละครหลายต่อหลายเรื่องที่เคยใช้ภาษาถิ่นภาคต่างๆ มาก่อน ไม่ว่าจะเป็นละครเรื่อง สาวเครือฟ้า, สะใภ้ไร้ศักดินา, เพลงรักสองฝั่งโขง, เพลงรักทะเลใต้, หมอลำซัมเมอร์, เมื่อดอกรักบาน, ศิลามณี, จงกลกลิ่นเทียน ฯลฯ

 ทั้งนี้ "เกี๊ยง" นันทขว้าง สิรสุนทร นักวิจารณ์ภาพยนตร์ชื่อดัง ได้กล่าวถึงปรากฏการณ์ครั้งนี้ ว่า โดยส่วนตัวเข้าใจว่ารูปแบบของหลายๆ อย่าง ไม่ว่าจะเนื้อหาซึ่งเกี่ยวกับฮีโร่ หุ่นยนต์แปลงกาย การ์ตูน กะเทย ผี สิ่งต่างๆ เหล่านี้ ถูกถ่ายทอดจนหมดสิ้นแล้ว

 "นักการตลาดภาพยนตร์ จึงรู้สึกว่าน่าจะทดลองด้วยการกลับมาเล่นอะไรที่เป็นท้องถิ่นนิยม รวมถึงภาษาที่นิยมใช้กันในท้องถิ่น ซึ่งเป็นเทรนด์ที่แรงมาก ที่ปรากฏทางโฆษณา ละครและภาพยนตร์ จะเห็นได้ว่ากระแส "รีโทร" (Retro) กลายเป็นการตลาดใหญ่ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา เมื่อสามารถทำเงินได้ทั้งหมด จึงเป็นเรื่องที่เข้าใจได้ว่าสิ่งที่หนังไทยเคยมองข้ามจากวัฒนธรรมท้องถิ่น จึงกลายเป็นช่องทางใหม่ ที่หนังไทย-ละครจะลองทำดู

 ว่ากันตามจริงแล้ว หากนับจากภาพยนตร์เรื่อง แฟนฉัน จนถึงเรื่อง ปัญญา เรณู มันก็มีสัญญาณอะไรบางอย่างว่าหนังย้อนยุคแบบสังคมไทยจะกลับมาอีกครั้ง ผมอยากบอกว่า คนที่จะทำเรื่องแบบนี้ จะต้องไม่ตีหัวเข้าบ้าน และคนดูต้องพร้อมที่จะอุดหนุนหนังไทยทุกเรื่อง นับว่าภาพยนตร์เรื่อง ปัญญา เรณู หรือ ฮักนะ'สารคาม ที่กำลังแรงในตอนนี้นับเป็นภาพที่เด่นชัดที่สุด" นันทขว้างกล่าว