
มองผ่านเลนส์คม - กินข้าวเหนียวดำ
กินอยากปากท้อง เป็นหนึ่งเดียวกับชีวิต ว่างเว้นสักวันไม่ได้
กินคาว กินหวาน กินการ (งาน) กินเลี้ยง กินสำรับ กินขันโตก คำพวกนี้อยู่ในบริบทกินหรือวัฒนธรรมกินทั้งสิ้น
"กินการ" เป็นภาษาปากท้องถิ่นใต้บางแห่ง หมายถึงกินงานแต่ง งานบุญขึ้นบ้านใหม่ หรือบุญอื่นๆ จะมาคู่กับคำว่า ‘เข้าการ’ คือ เริ่มจัดเตรียมเครื่องครัวลงมือปรุงอาหารต้อนรับแขก
วันวันเรายุ่งอยู่กับการกิน หาของกิน ซื้อกิน ของไหนถูกปากไปซื้อไปกินบ่อยๆ กินนานา ถือเป็นเจ้าประจำ ฝ่ายคนทำอาหารอร่อย แถมมีใจแบ่งปันให้คนอื่นได้ลิ้มชิมรส แลกเปลี่ยนกับเงินที่รวมส่วนเกินเป็นผลกำไร เมื่อตั้งร้านนานๆ จนมีลูกค้าติดใจรสมือ มีคนอื่นมาทำแข่ง ร้านเดิมต้องขึ้นป้าย ‘เจ้าเก่า’ ให้ชัดเจนกันพลัดหลงเข้าผิดร้าน
คนช่างกิน ชอบตระเวนหาของกิน เมื่อมีคนบอกว่า ของอร่อยอยู่ที่ไหนเป็นต้องเร่ไปกินให้รู้แจ้ง ไกลแค่ไหนก็ไป ถือว่าเป็นโรคอย่างหนึ่ง โรคที่เป็นความสุข สุขที่ได้ลิ้มชิมของอร่อย
มีอาหารอร่อยหลายอย่างหลายเจ้าที่ปากท้องผมได้อาศัย ได้ฝากท้อง บางเจ้ากลับไปทีหลังรสชาติเปลี่ยนไป เปลี่ยนคนปรุงดั้งเดิมเสียชีวิต ลูกหลานทำได้ไม่เท่า สูตรดั้งเดิมก็จริง แต่ฝีมือไม่ได้ เลยไม่ได้ใจคนกินคนเดิม จึงต้องถอยห่างออกมา
ผมเป็นคนชอบกินข้าวเหนียวขาว ข้าวเหนียวดำ ข้าวเหนียวกลอย แถมกินได้บ่อยๆ ที่บ้านจังหวัดนครศรีธรรมราช ตรงข้ามวัดท้าวโคตร ตำบลในเมือง มีข้าวเหนียวดำแสนอร่อยเจ้าหนึ่ง เป็น ‘เจ้าเก่า’ ของคนเก่าคนแก่จำนวนมาก มื้อเช้าถ้าได้ข้าวเหนียวดำหน้ามะพร้าวของ ‘แม่เอียด’ สักห่อกับน้ำชา กาแฟ มื้อเช้าก็อยู่ไปได้อย่างมีความสุข ไม่ต้องการอะไรเพิ่มอีก
ปลายปีที่แล้ว ผมไปซื้อข้าวเหนียวดำเจ้าเก่า เห็นข้าวเหนียวสีออกม่วงๆ เม็ดข้าวแตกจับเป็นก้อน สีไม่ดำสนิทและยังเป็นเม็ด ๆ เหมือนข้าวดำอำเภอท่าศาลาดั้งเดิม
สอบถามได้ความว่าข้าวเหนียวดำของดีอำเภอท่าศาลาหาซื้อไม่ได้อีกแล้ว พอเจ้าของนาลงมือปลูกก็มีนายหน้ามาติดต่อขอซื้อล่วงหน้า เก็บเกี่ยวสีเสร็จใส่กระสอบนำส่งมาเลเซีย ทางโน้นติดอกติดใจข้าวเหนียวดำท่าศาลายิ่งนัก แต่ไม่รู้เขากว้านซื้อไปทำอะไร คนชอบข้าวเหนียวฟังแล้วใจหาย ของอร่อยดั้งเดิมเปลี่ยนวัตถุดิบไปแล้ว แต่ไม่ถึงกับเสียรสชาติ
ถามลูกหลานป้าเอียดว่า ข้าวเหนียวสีม่วงๆ มาจากไหน คำตอบคือ ข้าวเหนียวจากภาคเหนือแถวๆ เชียงราย ที่เกาะตัวเป็นก้อนจนนิ่มเหนียว ทว่า ยังอร่อยที่หน้ามะพร้าวรสชาติเดิมๆ รวมๆ แล้วก็อร่อยไปอีกแบบ
อาหารการเกินเคลื่อนที่ ของเราไม่ใช่ของเราอีกต่อไป มีเงินพอซื้อใช่ว่าจะหากินได้ เพราะวัตถุดิบเดินทางไปนอก ได้แต่วิ่งวอนให้พี่น้องชาวนาท่าศาลาปลูกข้าวเหนียวดำกันให้มากๆ นอกจากสามารถธำรงรักษาสายพันธุ์ข้าวเหนียวดำคุณภาพวิเศษให้ยืนยาวแล้ว ยังได้ผลานิสงส์แก่พวกฝากปากฝากท้องอย่างผมด้วย
ทั้งนี้ ข้าวเหนียวดำคุณภาพดีอย่างนี้ยังขายได้ราคา เป็นที่ต้องการของตลาด
เพื่อให้แน่ใจว่าข้าวเหนียวดำท่าศาลารสชาติเป็นอย่างไร ใครๆ มีโอกาสไปที่นั่นลองหา ‘แป้งข้าวหมาก’ ข้าวเหนียวมาชิมสักห่อหรือสองห่อ รับรองว่าจะได้คำตอบ
"จำลอง ฝั่งชลจิตร"



