มองผ่านเลนส์คม - เรื่อง : 100 ผู้นำวิสัยทัศน์ | คมชัดลึก

 นักปราชญ์ ศิลปิน นักคิดทางสังคม นักต่อสู้คนสำคัญของโลก ทั้งที่ลาโลกไปแล้วอย่าง มหาตมา คานธี, มาร์ติน ลูเธอร์ คิง, แฟรงค์ ลอยด์ ไรท์, คาลิล ยิบราน ที่ยังมีชีวิตอย่าง ทะไลลามะ, ติช นัท ฮันห์, อรุณธตี รอย และ ปราชญ์ชาวไทยอย่าง สุลักษณ์ ศิวรักษ์  ก็เป็น 1 ใน 100 ในฐานะ ‘ชาวพุทธเพื่อสังคม’

 บุคคลเหล่านี้ถูกแนะนำโดยนักหนังสือพิมพ์มีชื่อ เขียนสั้นกระชับให้เห็นหลักคิดหรือแนวทางในการต่อสู้ในสิ่งที่ตัวเองเชื่อเพื่อเพื่อนมนุษย์ ณ ที่นี้ขอแนะนำพอสังเขปสัก 2-3 คน

 เริ่มจาก อรุณธตี รอย เขียนรางวัลบุ๊กเกอร์ไพรซ์ชาวอินเดีย เจ้าของนิยาย The God of Small Thing ถูก สวาตี โชปรา นำเสนอในฐานะ ‘ผู้พิทักษ์มโนธรรม’ ความว่ารอย “เป็นผู้บอกเล่าความจริงและแสวงหาความเป็นธรรม คนที่แสดงพลังร่วมกับประชากรโลกที่ถูกปล้นชิงผ่านตัวหนังสือของเธอ ผ่านความเรียงทางการเมือง และในที่ประชุมมวลชนอีกหลายต่อหลายแห่งทั่วโลก”

 รอยตกตะลึงกับความอยุติธรรมและความไร้มนุษยธรรมของงานพัฒนาทั้งหลายบนโลกใบนี้
 วิโนน่า ลาดยุค เป็นสตรีชาวอเมริกันที่บิดาเป็นชนเผ่าอานิชินาเบ หลังจบการศึกษาจากฮาร์วาร์ดเธอกลับบ้านในชนบทยากจน ซึ่งอยู่ในเขตสงวนมลรัฐมินนิโซตา วิโนน่าหลงใหลแผ่นดินโบราณของชาวอานิชินาเบ เรื่องเล่าเกี่ยวกับป่าไม้และทะเลสาบ พิธีกรรม การเก็บเกี่ยวข้าวป่าและการเตรียมยาสมุนไพร เรื่องที่ดินเกือบทั้งหมดของชนเผ่าถูกแย่งชิงและการต่อสู้ให้ได้กลับคืนมา เธอทำโครงการฟื้นฟูแผ่นดินและเรียกร้องขอแผ่นดินคืนจากคนนอกซึ่งไม่ใช่คนพื้นเมือง หรือแม้ซื้อคืนด้วยเงินส่วนตัว  วิโนน่าหวังว่า 15 ปีข้างหน้าชนพื้นเมืองอาจจะได้ที่ดินคืนมาอีก 30,000 เอเคอร์ เธอคัดค้านเหมืองยูเรเนียม ก่อสร้างเขื่อนและการทำป่าไม้ เธอเป็นปากเสียงของชาวบ้าน

 อีวาน อิลลิช มีมุมมองทางวัฒนธรรมที่น่าตระหนักอย่างยิ่ง ว่ามหันตภัยที่เกิดกับเราไม่ใช่แค่การทำลายล้างธรรมชาติเท่านั้น “แต่เป็นการทำลายวัฒนธรรม ทำให้ภาษาเสื่อมลง ตลอดจนการหลงลืมและความเสื่อมของศักยภาพที่ตัดตัวมาแต่กำเนิดของมนุษย์ในการแสดงความเอื้ออาทร การปลอบประโลม การสร้างความสนุกสนานเพลิดเพลินและการสร้างสรรค์”

 เรื่องความเสื่อมของภาษา เมื่อเดือนที่แล้วผมได้สนทนากับเพื่อนพ้องชาวเมืองหลวงที่ผ่านทางไปปักษ์ใต้  เขาเล่าว่า เดี๋ยวนี้นักเรียนตั้งแต่อนุบาลถึงมัธยมจังหวัดราชบุรี ถูกครูสอนให้เชื่อว่าชื่อจังหวัด ‘ราด-รี’ ที่เรียกขานกันติดปากมาแต่ดั้งเดิมนั้นผิด ที่ถูกต้องต้องเรียก ‘ราด-ชะ-บุ-รี’ เท่านั้น ใครเรียก ‘ราด-รี’ ต่อไปนี้ผิดหมด

 หนังสือควรอ่านเล่มนี้แปลโดย กรรณิการ์ พรมเสาร์ บรรณาธิการฉบับแปล สดใส ขันติวรพงศ์ สนพ.สวนเงินมีมา จัดพิมพ์

"จำลอง ฝั่งชลจิตร "