รู้ทันกฎหมาย - ลูกหนี้เราเจ้าหนี้คนอื่น | คมชัดลึก

 เมื่อเป็นหนี้ก็ต้องใช้  เป็นหลักสากลและความเป็นธรรมที่ไม่อาจเปลี่ยนแปลงได้  แต่เมื่อลูกหนี้ของเราไม่มีเงินใช้เพราะเงินทั้งหลายที่จะต้องใช้ยังอยู่ในกระเป๋าของอีกหลายคนที่ลูกหนี้ของเราไปให้เขากู้ยืม  มันก็เลยมึนๆ ด้วยกันทั้งสองฝ่าย

 ในการเป็นเจ้าหนี้ของเขา  เมื่อหนี้ถึงกำหนดเมื่อไหร่ การไม่ชำระหนี้ในกำหนดเวลานั้นเป็นการผิดนัด และถือเป็นเรื่องผิดสัญญา  เจ้าหนี้มีสิทธิเรียกร้องให้ชำระหนี้ได้  ทั้งยังเรียกค่าเสียหายที่ขาดประโยชน์จากการได้รับชำระหนี้ตามเวลาอีกต่างหากด้วย

 แต่เมื่อลูกหนี้ล้วงกระเป๋า เอาไส้ออกมาให้ดูแล้วนับเงินเท่าไหร่ก็ไม่พอใช้หนี้  ก็ไม่รู้จะไปรีดเลือดกับปูอย่างไร  เจ้าหนี้ก็อย่าเพิ่งท้อใจ  หารือหรือสืบหาให้ได้ว่าลูกหนี้รายนี้เป็นเจ้าหนี้ของใคร เท่าไหร่ อย่างไร  และจะถึงกำหนดชำระเมื่อไหร่ 

 การที่ลูกหนี้ของเราเป็นเจ้าหนี้ของคนอื่นนั้น ทำให้ลูกหนี้ของเรามีสิทธิเรียกร้องให้ลูกหนี้ของเขาชำระหนี้ได้  สิทธิตรงนี้สามารถจะบังคับกันจนทำให้เจ้าหนี้อย่างเราได้รับหนี้คืนมาได้ เรียกกันตามกฎหมายว่าการโอนสิทธิเรียกร้อง

 เรื่องแบบนี้ต้องให้ลูกหนี้รับรู้ด้วย  เพราะฉะนั้น ต้องทำหนังสือแจ้งการโอนสิทธิไปยังลูกหนี้ของลูกหนี้เราด้วยว่า ณ บัดนี้ เราคือเจ้าหนี้ของท่านแล้วและเจ้าหนี้อย่างเราต้องรอบคอบตรวจดูด้วยว่า หนี้ของลูกหนี้รายนี้มีสภาพที่สามารถโอนกันได้ หรือว่าไม่ได้มีข้อตกลงระหว่างลูกหนี้เรากับลูกหนี้รายนั้นว่าห้ามโอนสิทธิเรียกร้อง

 ทางที่ดีควรที่จะให้ลูกหนี้คนนั้นโอเคกับเราด้วย  หากเขารับแจ้งเฉยๆ แม้จะมีผลให้เจ้าหนี้อย่างเราเรียกร้องเอาหนี้จากลูกหนี้คนนั้นได้ก็ตามที แต่อย่าลืมว่าการโอนสิทธิเรียกร้องนั้นมันอาจมีข้อผูกพันติดปลายนวมมาก็ได้

 ดังนั้นอย่าได้นอนใจ ต้องแน่ใจว่าจะไม่มีปัญหาในภายหลัง เพราะการที่ลูกหนี้รับแจ้งแล้วตกลงด้วย โดยไม่ได้อิดเอื้อนอะไร จะมาอ้างภายหลังว่ามีข้อต่อสู้ที่จะไม่ชำระหนี้ไม่ได้  แต่ถ้าเพียงแจ้งไปให้เขารับรู้ว่า ฉันเป็นเจ้าหนี้คนใหม่แทนคนเก่าแล้วนั้น  หากลูกหนี้เขาก็มีสิทธิเรียกร้องอะไรกับเจ้าหนี้เดิมขึ้นมา  ก็สามารถมาใช้กับเราเจ้าหนี้คนใหม่ได้

 ในทางธุรกิจ  มีการซื้อสิทธิขายสิทธิเรียกร้องกัน  อย่างที่รู้จักกันว่าการทำแฟคเตอริ่ง  ทั้งยังมีการขายลดเช็คกัน    ก็เป็นการโยกย้ายความเป็นเจ้าหนี้ลูกหนี้กันไป  และมีประโยชน์หรือเงินได้ติดมากับการได้เป็นลูกหนี้เราที่เป็นเจ้าหนี้เขาเหมือนกัน

 ยังมีวิธีจัดการกับลูกหนี้เป็นเจ้าหนี้คนอื่นได้ หากลูกหนี้ไม่จ่ายจนต้องใช้คำพิพากษาของศาล ก็มีกระบวนการที่จะบังคับชำระหนี้เอาจากลูกหนี้ของลูกหนี้เราได้  

 ลูกหนี้อาจมีสิทธิได้รับชำระค่ารับเหมาก่อสร้างอาคารที่บริษัทผู้ว่าจ้างกำลังจะจ่าย  ก็สามารถใช้กระบวนการทางศาลและเจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการเพื่อรับชำระเงินนั้นให้แก่เราได้ 

 การเป็นเจ้าหนี้ย่อมดีกว่าเป็นลูกหนี้เขา แต่จะเป็นเจ้าหนี้ผู้ล้มเหลวหรือไม่ก็อยู่ที่จะเข้าใจวิธีตามหนี้ดีแค่ไหน ไม่ใช่รอวัดดวงอย่างเดียว

"ศรัณยา ไชยสุต"