"สองทับหลัง"กลับสู่แผ่นดินแม่ กำหนดถึง 28 พ.ค.นี้ | คมชัดลึก

การทำงานของหน่อยงานรัฐ ในส่วนของการทวงคืนโบราณวัตถุในต่างแดน กลับคืนประเทศไทย ที่เห็นผลงานอย่างต่อเนื่องนั้น ล่าสุดกลุ่มวัตถุโบราณ อีกหนึ่งชุดที่กำลังเตรียมส่งกลับคืนนั้นใกล้จะมาถึงแผ่นดินแม่อย่างประเทศไทยแล้ว อย่างวัตถุโบราณ 2 ชิ้นใหญ่คือ ทับหลังปราสาทหนองหงส์และปราสาทเขาโล้น ที่หลายคนให้การติดตามและความสนใจกันเป็นอย่างมาก ซึ่งก่อนหน้านี้ นายประทีป เพ็งตะโก อธิบดีกรมศิลปากร เคยเปิดเผยกับกับสื่อมวลชนว่า  ทับหลังดังกล่าวถูกซื้อขายออกไปจากประเทศไทยในราคาชิ้นละ 15,000 ดอลลาร์สหรัฐฯ หรือประมาณ 480,000 บาท ก่อนที่นายเอเวอรี่ บรันเดจ จะบริจาคทับหลังให้เมืองซานฟรานซิสโก พบว่า ทับหลังปราสาทหนองหงส์อยู่ในความครอบครองของ บริษัท ประมูลศิลปวัตถุและโบราณวัตถุแห่งหนึ่งในกรุงลอนดอน สหราชอาณาจักร และทับหลังจากปราสาทเขาโล้นอยู่ในความครอบครองของแกลอรีอีกแห่งหนึ่งในกรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส

ในแถลงการณ์ของสำนักอัยการเขตแคลิฟอร์เนียเหนือเมื่อเดือน ก.พ.ที่ผ่านมาระบุว่า ทับหลังทั้ง 2 ชิ้น ถูกส่งออกจากประเทศไทยโดยไม่ถูกต้องตามกฎหมายเมื่อ 50 ปีที่แล้วโดยไม่พบว่า มีใบอนุญาตให้นำออกนอกประเทศอย่างถูกต้องตามกฎหมาย

ล่าสุดฝ่ายสืบสวนความมั่นคงมาตุภูมิสหรัฐฯ ได้ส่งมอบทับหลัง 2 ชิ้นให้กับไทย โดยมีนายมังกร ประทุมแก้ว กงสุลใหญ่ ณ นครลอสแอนเจลิส เป็นผู้แทนไทยรับมอบทับหลัง ซึ่งทับหลังปราสาทหนองหงส์และปราสาทเขาโล้น ได้เดินทางออกจากนครลอสแอนเจลิส ในช่วงกลางดึกของวันที่ 26 พ.ค. และถึงสนามบินสุวรรณภูมิในเวลาประมาณ 22.00 น. ของวันที่ 28 พ.ค.นี้ โดยทางกรมศิลปากรมีแผนจัดแสดงทับหลังดังกล่าว ณ พระที่นั่งอิศราวินิจฉัย พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพระนครในช่วงปลายเดือน พ.ค. - ก.ค.2564

 โดยทับหลังดังกล่าวเป็นประติมากรรมแกะสลักด้วยมือน้ำหนักว่า 680 กก. ลายพระยมทรงกระบือ จากปราสาททางทิศใต้ของปราสาทหนองหงส์ อ.โนนดินแดง จ.บุรีรัมย์ และลายพระอินทร์ประทับเหนือหน้ากาล จากปราสาทเขาโล้น อ.ตาพระยา จ.สระแก้ว 

สำหรับเบื้องหลังการได้ทับหลังทั้ง 2 ชิ้น คืนมาสู่ประเทศไทย เริ่มต้นจากการรวบรวมข้อมูลโดยกลุ่มสำนึก 300 องค์ นำโดยนายทนงศักดิ์ หาญวงษ์ และนักวิชาการอิสระคนอื่น ๆ อีกจำนวนหนึ่ง หลังจากพบเบาะแสเกี่ยวกับทับหลังทั้ง 2 ชิ้นระหว่างการติดตามทวงคืนประติมากรรมสำริด “กรุประโคนชัย” จากปราสาทเขาปลายบัด 2 จ.บุรีรัมย์ ที่คาดว่าถูกโจรกรรมไปจำนวน 300 องค์

อีกหน่วยงานหนึ่งที่มีบทบาทสำคัญร่วมกับไทยในครั้งนี้คือฝ่ายสืบสวนความมั่นคงมาตุภูมิ (HSI) นำโดยนายเดวิด เคลเลอร์ เจ้าหน้าที่พิเศษฝ่ายสืบสวนความมั่นคงมาตุภูมิ ที่บังคับใช้กฎหมายว่าด้วยทรัพย์สินที่ถูกโจรกรรม (The National Property Act) ช่วยทวงคืนทรัพย์สินทางวัฒนธรรมที่ถูกขโมยไป ให้กลับมาประเทศภูมิลำเนาได้อย่างชอบธรรม

ขอบคุณภาพจาก : สถานกงสุลใหญ่ ณ นครลอสแอนเจลิส ประเทศสหรัฐอเมริกา