ดาร์ธ เวเดอร์&โจ๊กเกอร์ | คมชัดลึก

 

          ดูเหมือนว่า นับจากนี้ไปอีก 20 ปี หากจะมีการจัดอันดับ “ตัวร้าย” ในโลกของหนังยุคใหม่ (คำว่า “ยุคใหม่” สามารถตีความได้ในระยะบวกลบ 50 ปี) นั้น ผมค่อนข้างมั่นใจว่า สองตัวละครที่ “ยึด” อันดับ 1 และ 2 ในตอนนี้ก็ยังคงจะอยู่อันดับเดิมในปีนั้นในอนาคต

 

          ทำไมเป็นเช่นนั้น... อันที่จริงก่อนหน้านี้ เคยมีตัวละครหนึ่งที่เกือบจะ “แซง” สองคาแรกเตอร์นี้ขึ้นไป นั่นคือ ฮันนิบาล เลคเตอร์ ฆาตกรจอมปรัชญาฉลาดสูงสุดที่ล่อเอาจน โจดี้ ฟอสเตอร์ ในหนังไปไม่เป็น (ซึ่งในวรรณกรรม เขาแสดงออกถึงการรักและแคร์เธอมากกว่า) แต่สุดท้ายเมื่อเวลาผ่านไป พอมีการโหวตกันอีกหลายครั้ง ฮันนิบาล ก็พ่ายแก่ ดาร์ธ เวเดอร์ และโจ๊กเกอร์ และดูเหมือนมันอาจจะห่างออกไปเรื่อยๆ

 

          เรายอมรับว่า ฮันนิบาล ไม่ใช่ตัวละคร “พื้นๆ” เพราะทั้งสมองและวิธีคิด แทบจะออกมาจากจิตแพทย์ ล่วงรู้และขุดคุ้ยความรู้สึกของคู่สนทนาได้อย่างเชี่ยวชาญ แต่มันไม่ชนะ ดาร์ธ เวเดอร์ เพราะเขามีสองร่างในตัว หรือเป็นแบบเบ้าอย่างที่เราเรียกว่า split personality เป็นดำและขาว เป็นซ้ายและขวา ที่จะไม่มีใครรู้เลยว่า เขาคิดอะไร หรือนึกอะไร เมื่อบวกกับ mask ที่สวมคลุมนั่นหมายความว่าตัวละครตัวนี้ ดำดิ่งลงลึกเข้าไปอีก คือถ้าไม่ใส่หน้ากาก ก็แทบจะไม่มีใครตามทันแล้ว พอมีหน้ากากอีกชั้น นั่นก็คือปิดตายสำหรับการคาดเดา ฮันนิบาล ว่าลึกแล้ว พี่ดาร์ธ ยังลึกกว่ามาก

 

          ในแง่ของบริบท พฤติกรรมของดาร์ธ ก็ค่อนข้างร่วมสมัย เพราะสิ่งที่เขาแสดงออกในปี 1977 มันเป็นสากลในการที่จะนำมาสะท้อนมอง การเมืองในยุคปัจจุบัน พูดง่ายๆ คือแนวทางของดาร์ธนั้น นำมาใช้ได้กับทฤษฎีทางการเมืองและไม่อยู่กับเวลาใดเวลาหนึ่ง ปัจจัยหลังอาจทำให้ ดาร์ธ ลอยอยู่เหนือกาลเวลา เป็นอะไรที่คลาสสิกไปตลอดกาล

 

          ดาร์ธ น่ะดีๆ ร้ายๆ แต่ตัวละครที่ผมชอบมากที่สุดอย่าง “โจ๊กเกอร์” กลับร้ายกว่า เพราะมีลักษณะของการใช้ “อำนาจนิยม” หรือศาลเตี้ยมากกว่า ...อย่างที่ทราบครับว่า โจ๊กเกอร์ มีด้านที่สุดโต่งสุดขีด พฤตินัยของเขาอธิบายไม่ได้ ด้วยคำพูดใดๆ ที่น่าคิดมาก็คือ คำพูดของ โจ๊กเกอร์ เอง หลายๆ ครั้งก็กลับมา “แดก” และตั้งคำถามเกี่ยวกับ “แบทแมน” ซึ่งเลี่ยงกรอบนิยม และใช้ศาลเตี้ยไม่ต่างจากโจ๊กเกอร์

 

          มีรายละเอียดอย่างหนึ่งที่น่าสนใจมากก็คือ เมื่อมองไปยังปีกของแบทแมน เราจะพบว่า ปีกนั้นมีลักษณะของการแต่งกายแบบขุนนางในยุคกลาง ซึ่งเป็นที่เข้าใจได้ดีว่า มันคือศักดินาที่บ้าอำนาจ ฝรั่งบอกว่าการถูกเปรียบเปรยทางอ้อมกับศักดินานี่เอง คือการฟันธงว่า แบทแมนก็คือตัวร้ายในแบบภาพดีที่ไม่ต่างอะไรกับโจ๊กเกอร์นั่นเอง ที่น่าสนุกก็คือ เมื่อจะมีการลงคะแนน ว่าใครจะเหนือกว่า ระหว่างพี่ดาร์ธกับน้องโจ๊กเกอร์นั้น ถ้าเป็นคุณ คุณจะเลือกใคร ?