'แกรนด์เอ็กซ์-การ์ตูนจิบลิง'ปรากฏการณ์เกลี้ยง! | คมชัดลึก

          น่าจะเป็น Spirited Away ถ้าจะเลือกหนังที่ดีที่สุดของสตูดิโอ “จิบลิ” เหมือนกับที่จะต้องเป็นชุด “เอ็กซ์โอ” หากต้องเลือกอัลบั้ม “มาสเตอร์พีซ” ของวง “แกรนด์เอ็กซ์”
 
          ทั้งสองชื่อนี้จะว่าไปก็เกิดในทศวรรษติดกัน การ์ตูนญี่ปุ่นชื่อข้างต้น ลืมตามองดูโลกตอนปลายปี 1985 สำหรับแกรนด์เอ็กซ์ที่มีที่มาจากคำว่า Extreme ในช่วงเรียนวิทยาลัย คลอดอย่างเป็นทางการก็ปี 1970 วงดนตรีที่มีฝีมือมากที่สุดวงหนึ่งของบ้านเรา (ระดับน้องๆ คาราบาว) ปิดฉากตัวเองไปนานแล้ว ขณะที่ “จิบลิ” เพิ่งจะอำลาตัวเองไปเมื่อเดือนที่แล้ว (แม้จะมีข่าวว่าปิดฉากชั่วคราว แต่ด้วยความที่บริบทของการทำหนังยุคใหม่เปลี่ยนไป “จิบลิ” ก็อาจจะไม่กลับมาอีก)
         
          นี่กระมัง ที่น่าจะเป็นเหตุผลว่า ทำไมบ็อกซ์เซตหนังของ “จิบลิ” ที่ทำออกมาขาย และเห็นวางอยู่ที่ร้านลิโด้ ดีวีดี ถึงขายระเบิดจนเกือบจะหมดเกลี้ยง ผมแอบซื้อมาแจกแฟนๆ รายการทีวีเนชั่นและคลื่น 99 แต่ขณะเดียวกัน การมาถึงของ “แกรนด์เอ็กซ์” กับอัลบั้มเก่าออกมาวางแผงอีกครั้ง ก็เป็นปรากฏการณ์ที่น่าสนใจ
         
          ร้าน CAP ที่มีสาขาอยู่หลายแห่ง ได้สิทธิ์ทำอัลบั้ม แกรนด์เอ็กซ์โอ (1981) เมื่อปลายปีที่แล้ว ตอนแรกนั้น ทางร้านทำแค่ 1,000 แผ่น ทั้งแผ่นเสียง (500) และ ซีดี แต่เพียงไม่กี่วันก็หมดเกลี้ยง และนักฟังเพลงหลายคนชื่นชมการบันทึกเสียงที่ดี
          
          เพื่อนคนหนึ่งที่เป็นนักวิจารณ์บอกผมว่า ร้าน CAP ไม่ละเลยการออกแบบปกอัลบั้มที่เหมือนของเก่า คือใส่ใจกับรายละเอียดที่เคยเป็นคุณค่าของงาน และทั้งๆ ที่เป็นอัลบั้มปี 1981 หรือ 33 ปีที่แล้ว แต่ฟังตอนนี้ เพลงยังมีความทันสมัยอยู่ตลอดเวลา ถ้านับเอาจากความคลาสสิกของกาลเวลา ในรอบ 33 ปีที่ผ่านมา ผมว่ามีแค่อัลบั้มเดียวที่ชนะ “แกรนด์เอ็กซ์ โอ” นั่นคือ เมด อิน ไทยแลนด์ ของคาราบาวในปี 1984 เพราะสองชุดนี้ ยังขายได้มาตลอดจนนาทีนี้
     
          ผมซื้อซีดีชุดนี้แจกเพื่อนๆ ไปหลายคนในแวดวงสื่อ ขณะเดียวกันก็ซื้อแผ่นเสียงให้พี่สาวในวงการคนหนึ่ง เป็นของขวัญ ระหว่างที่คิด “ทีเล่นทีจริง” (แต่คิด “ทีจริง” มากกว่า “ทีเล่น”) ว่า ถ้าปลายปีนี้จะเอาซีดี หรือแผ่นเสียงของแกรนด์เอ็กซ์โอ 3 อัลบั้มคือ แกรนด์เอ็กซ์โอ, อัลบั้ม Gold และ Classic ที่จะออกกันยายนนี้ เป็นของขวัญปลายปี อะไรน่าจะเป็น gift ของเด็กๆ หรือน้องๆ ในบริษัท
คำตอบก็มาออกที่บ็อกซ์เซตของงานรวมหนังการ์ตูนจาก “จิบลิ” ที่เพิ่งทำออกมาขาย (ซึ่งก็ใกล้หมดเต็มที) บ็อกซ์เซตที่ว่านี้ เวลาเอามาวางเรียงกัน สันกล่องจะเป็นตัวการ์ตูนคลาสสิกที่เราจดจำได้
             
          การ์ตูนของ “จิบลิ” ถูกยกย่องจากนักวิจารณ์ทั่วโลกว่า โดเด่นกว่าของดิสนีย์ เหตุผลก็คือ ไม่มีการบีบเค้น หรือเดินตามสูตรสำเร็จแบบโรงงานฮอลลีวู้ด ใครดูหนังของค่าย “จิบลิ” บ่อยๆ ลองสังเกตดูว่าจะมีจุดร่วม 2-3 อย่างที่เหมือนกัน
     
          อย่างแรก หนังหลายเรื่องของค่ายนี้จะมี “เครื่องบิน” เป็นตัวประกอบ มันคือความฝันครั้งวัยเยาว์ของมิยาซากิ คือสัญลักษณ์ของความใฝฝันของงาน “จิบลิ” แต่ผมชอบอย่างที่สองมากกว่า
        
          สังเกตมั้ยว่า การ์ตูนของ “จิบลิ” ทุกเรื่อง มักอยู่กับชุมชน มีความเชื่อมั่นแบบสังคมเล็กๆ มากกว่า “สังคมเมือง” ภาพของต้นไม้ เสาไฟ ถนนและหนทาง จักรยานและวิถีชีวิตแบบดั้งเดิม จึงถูกจัดวางในหนังอย่างสมจริงและน่าประทับใจ
     
          นอกจากย้ำเตือนให้ตระหนักถึง “คุณค่า” ผ่านวิถีชุมชนในหนังแล้ว บทเรื่องยังส่งเสริมว่ามนุษย์คนเรา ควรมีความใฝ่ฝันตลอดเวลา (“เครื่องร่อน” ต่างๆ สะท้อนแนวคิดนี้อย่างดี) การ์ตูน “จิบลิ” เอาชนะงานของ “ดิสนีย์” เด็ดขาด ที่มักจะจบเรื่องแบบที่โลกมันเป็น ไม่ใช่จบเรื่องแบบที่ “อยากให้เป็น” อย่างที่ดิสนีย์ทำ
          
          การที่สตูดิโอหนังที่มีอายุเกือบ 30 ปีประกาศปิดตัวไป จึงเป็นเรื่องน่าเศร้าและอาลัยของคนรักหนัง การแห่เก็บหนังบ็อกซ์เซตของจิบลิ จึงเป็นเรื่องที่เข้าใจได้เมื่อวางขาย ใครสนใจลองโทรไปจองที่ 09-5541-7156 คุณทิ้วซึ่งเป็นเจ้าของร้านลิโด้ ดีวีดี ร้านโปรดของคนรักหนัง คงรับจองให้ผู้สนใจทั่วไป ร้านนี้เป็นร้านที่ผมซื้อหนังมากที่สุดในชีวิต ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา
     
          และถ้าจะมีอะไรที่ควรถูก “บันทึก” ว่าเป็นปรากฏการณ์วัฒนธรรมป๊อปย้อนยุคประจำปี สิ่งนั้นก็คือ การออกซีดีและแผ่นเสียงของแกรนด์เอ็กซ์โอ, อัลบั้มรวมเพลงชุด Gold และ Classic ที่จะวางขายในกลางเดือนกันยายนนี้
     
          งานของแกรนด์เอ็กซ์อาจจะมีออกมาหลายอัลบั้ม แต่ไม่มีอัลบั้มไหนออกแบบปก และบันทึกเสียงได้สมบูรณ์เท่ากับ 3 อัลบั้มนี้ (ใครสนใจลองโทรไปจองที่ 0-2252-8090 บอกเขาเลยว่าอ่านมาจาก ”คมชัดลึก”)
         
          เคยมีนักฟังเพลงถามว่า อีก 10 ปีนับจากนี้ จะมีอัลบั้มไหนในตอนนี้ทำออกมาฉลองความสำเร็จ ผมบอกว่าไม่รู้
 ผมรู้แต่ว่า อีก 20 ปีข้างหน้า จะมีอยู่ 2 อัลบั้มที่คนไทยยังคงฟังอยู่และซื้อหา อัลบั้มแรกคือ “เมด อิน ไทยแลนด์” ของคาราบาว....
         
          อัลบั้มที่สองคือ “แกรนด์เอ็กซ์โอ” ...

.......................................
(หมายเหตุ 'แกรนด์เอ็กซ์-การ์ตูนจิบลิง'ปรากฏการณ์เกลี้ยง ! : คอลัมน์ Eat Play Life โดย... นันทขว้าง สิรสุนทร)