หนังโรงเล็ก : จากเรื่อง'หนัง'ถึง'ลูกหนัง' | คมชัดลึก

 

                       ความรื่นรมย์แห่งงานเขียนนั้น เริ่มต้นมาจากจุดใดหรือ ? ...จากโรมิโออ่านบทกวีจีบจูเลียต หรือจากเซบันเตส เขียนถ้อยคำในวรรณกรรมดอน กีโฮเต้ ...จากโรเบิร์ต ฟรอสต์ รจนา The Road Not Taken หรือจากวิลเลียม เชคสเปียรส์ ประพันธ์บทละครของเขา

                       จะมาจากจุดใดก็ตาม แต่หนังสือก็เดินทางไกล สร้างความหมายตามที่ต่างๆ โดยมีหมุดหมายหนึ่งคือ "ร้านหนังสือ" เป็นจุดนัดพบสำคัญ ในฐานะคนเชยๆ ที่ยินดีจะอ่านงานเขียนจาก "กระดาษหนังสือ" มากกว่าเว็บไซต์ ผมจึงมีความผูกพันกับร้านหนังสืออยู่หลายแห่ง ทั้งร้านเล็ก ร้านปานกลางและร้านแบรนด์เนม

                       เคยไปร้านหนังสือนอกกระแสที่ถนนข้าวสาร ไปร้านหนังสือเดินทาง โดยที่มิลืมว่าตั้งแต่วัยเยาว์ คุณแม่ชอบจูงมือตอนเรียนประถมไปร้าน "โอเดียน สโตร์" ตรงข้ามโรงหนังสกาล่า (ซึ่งมีอายุ 40 กว่าปีแล้ว) ความรักในร้านหนังสือที่พอกพูน ไม่เคยทับถมเงินทอง แต่มันทำให้ชีวิตชอบเข้าๆ ออกๆ ร้านพวกนี้

                       จากร้านนายอินทร์ ท่าพระจันทร์ทุกวันศุกร์ที่เคยสนุกกิจกรรมและจบไปแล้ว หลายปีมานี้ ผมชื่นชอบร้านหนังสือ "เอเชียบุ๊คส์" สาขาสยามดิสคัฟเวอรี่ ไปร้านสาขานี้ ตั้งแต่มีพื้นที่แค่ล็อคเดียว สมัย apple ตั้งอยู่ข้างหน้า สมัย adidas shop อยู่หน้าทางเชื่อมไป MBK

                       สิ่งที่เร้าตัวเราให้ไปร้านหนังสือก็คือ บรรยากาศภายในร้าน แต่ที่สัมผัสมาด้วยตัวเองก็คือ มิตรภาพและมนุษย์สัมพันธ์ของพนักงานร้าน มีหลายครั้งนะครับ ที่ผมได้รู้จักกับพนักงาน พูดคุยจนกลายเป็นเพื่อนในที่สุด ผมเคยคุ้นกับร้านตรงถนนข้าวสาร ชินกับการสนทนาในร้านนายอินทร์ที่ท่าพระจันทร์ ไม่เคยไม่ทักทายยายแก่ๆ ในโอเดียนสโตร์ และชอบใช้เวลารื่นรมย์อยู่นาน ในเอเชียบุ๊คส์ สยามดิสฯ

                       "ร้านหนังสือ" ก็เหมือน "คนรัก" ถ้างานเขียนเปรียบเสมือนของรัก... บางร้านมีบุคลิกต่างกันไปเลย อย่างถ้าจะหาหนังสืองานเขียนไทยๆ จีนๆ โอเดียนสโตร์จะเด่นมาก แต่ถ้านิตยสาร-วรรณกรรม-หนังสือใหม่ต่างประเทศ ผมก็ชอบสั่งเอเชียบุ๊คส์สยามดิสคัฟเวอรี่ มากที่สุด

                       นิตยสารหนังต่างประเทศนี่ ซื้อทุกเดือนมาใช้งานแปล หรือหมวดหนังสือ พ็อกเก็ตบุ๊กฟุตบอลกับกีฬาก็ซื้อมาใช้งานในเครือเนชั่นประจำ ล่าสุด ผมสั่งหนังสือพรีเมียม limited edition ของเฟอร์กี้ ซึ่งก็คือ My Autobiography ซึ่งออกมาแค่ 1,000 เล่ม เป็นกล่องกำมะหยี่สีแดง ต้องสั่งพิเศษเท่านั้นและเร็วด้วย ถึงจะทัน ปรากฏว่าเอเชียบุ๊คก็มีระบบรวดเร็ว จัดการ จนได้มากสมใจ

                       ภายใต้การอ่อนแรง โรยราของธุรกิจสิ่งพิมพ์ ผมยังภาวนาอยู่เสมอให้บริบทของหนังสือนั้นอยู่ได้ต่อไป บริบทที่ว่า ทั้งคนเขียนหนังสือ ร้านขายและทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง เพราะนึกไม่ออกว่า ถ้าต้องเอาแต่อ่านงานเขียนที่หน้าจอคอมพ์ ชีวิตมันจะกระด้างขนาดไหน (กวีซีไรต์อย่างคุณ จิรนันท์ พิตรปรีชา เคยบอกว่า เธอชอบหอมกลิ่นกระดาษหนังสือ)

                       ไม่ได้เขียนถึงร้านหนังสือมานาน กระทั่งล่าสุดที่ได้ไปเดินเอเชียบุ๊คส์ สยามดิสฯ มีหน่วยสำรวจพฤติกรรมการอ่าน เลยรู้สึกว่า ถ้าเราตอบแต่ในกระดาษ มันก็อยู่แค่นั้น การบอกกล่าวในนสพ.น่าจะเห็นภาพกว่า

                       ระยะหลังๆ สิ่งที่ต้องร้านหนังสือหลายแห่งก็คือ การสร้าง space ให้คนอ่าน ได้มีเวลานั่งพักกับงานเขียนที่เขาสนใจ อาจจะเป็นร้านแบบใหม่ที่ออกแบบเพื่อสิ่งนี้ แต่ไม่ได้หมายความว่า ร้านที่ไม่มีนั้น ไร้น้ำใจ มันเป็นเรื่องของเวลาที่สามารถแพลนได้

                       เราชื่นชมร้านหนังสือมามาก เรามีบทสำรวจมาก็หลายครั้ง แต่ในบทสำรวจนั้น แม้มีหลายข้อที่ตอบยาก แต่มีข้อหนึ่งที่ผมตอบอย่างไม่ลังเล นั่นก็คือ การบริการและมนุษย์สัมพันธ์ที่ดีของพนักงาน

                       ผมชอบเฮียสูงอายุคนหนึ่งในร้านโอเดียน สโตร์ ที่คอยทักถามลูกค้า... ชอบพี่ผู้หญิงในร้านหนังสือเดินทาง ที่เป็นมิตรสนิทของนักอ่านมานาน และชื่นชอบการดูแลลูกค้าของคุณเฟิร์สกับน้องๆ ทุกคนในร้านเอเชียบุ๊คส์ สยามดิสฯ

                       เพราะในฐานะคนรักอักษร ร้านเหล่านั้นจะน่าเข้า มันต้องบางอย่าง "อวล" อยู่ในพื้นที่นั้น ที่มิใช่แค่พ็อกเก็ตบุ๊ก มิเพียงการซื้อขาย และไมใช่แค่ความใหญ่โตของร้าน...